بلاکتوپیا
آنتولوژی (Ontology) و کوین ONT
آنتولوژی یک بلاکچین نیست، بلکه متشکل از چندین بلاکچین است؛ یعنی این شبکه امکان دسترسی دیگر شبکه ها و استفاده از آن را فراهم کرده است. بلاکچین Ontology با ارائه مجموعه ای از سرویس ها و پروتکل ها در زمینه اشتراک گذاری اطلاعات و تشخیص هویت دیجیتال، قصد دارد امنیت و اعتماد بیشتری در فضای غیر متمرکز ایجاد کند.
منتشر شده
3 سال پیشدر
توسط
روکو (Rocco)
پروژه هایی مانند آنتولوژی (Ontology) قصد دارند زندگی انسان ها را با تکنولوژی بلاکچین و برنامه های غیرمتمرکز، آسان تر سازند. اکنون زمان زندگی در عصر رمز ارزهاست. شرط لازم برای همه گیری این حوزه در زندگی روزمره افراد، دانستن درباره رمز ارزها یا داشتن دارایی های دیجیتال است. علاوه بر این، شرط کافی پیاده سازی و استفاده همه جانبه فناوری بلاکچین در زندگیمان است.
آنتولوژی (Ontology) یک بلاکچین متن باز است که به صورت تخصصی در حوزه احراز هویت دیجیتال و دیتا (Data) فعالیت می کند. زیر ساخت منحصر به فرد آنتولوژی باعث ایجاد ارتباطات بین زنجیره ای می شود و مقیاس پذیری شبکه ها را افزایش می دهد. آنتولوژی می خواهد با ارائه بلاکچینی همه جانبه، به نیاز شرکت ها و کسب و کارها در زمینه جمع آوری اطلاعات، پاسخ دهد.
آنتولوژی (Ontology) یک شبکه بلاکچین عمومی است. این شبکه باعث شده تا شرکت هایی که دانش پایینی در مورد فناوری بلاکچین دارند، از آن در کسب و کار خود بهره ببرند.
این شبکه با ارائه قابلیت سفارشی سازی، بیشترین استفاده از شبکه بلاکچین را فراهم می سازد. در سمت دیگر، پشتیبانی از اپلیکیشن های غیرمتمرکز (DApps) باعث شده تا شبکه آنتولوژی به یک رقیب جدی برای اتریوم نیز تبدیل شود. به لطف شبکه آنتولوژی، امکان به اشتراک گذاری بخشی از اطلاعات هویتی به انتخاب هر فرد در شبکه های بلاکچین مهیا شده است.
در ابتدا شبکه آنتولوژی تصمیم گرفت برای تسریع در راه اندازی سیستم و کوین خود، از عرضه اولیه صرف نظر کند و روی شبکه بلاکچین نئو (NEO) و استاندارد NEP-5، کوین خود را عرضه کند. این کار باعث شکل گیری سریع تر جامعه شد و از نظارت شدید و موشکافانه جلوگیری کرد.
به عنوان مثال، برای اینکه شناخت و در نتیجه استفاده از شبکه آنتولوژی بیشتر شود، این بلاکچین به افرادی که اشتراک خبرنامه Ontology را می گرفتند، ۱.۰۰۰ کوین ONT به عنوان پاداش از طریق ایردراپ (AirDrop) می داد.

آنتولوژی در تاریخ ۳۰ ژوئن ۲۰۱۸ (۹ تیر ۱۳۹۷) شبکه اصلی خود را راه اندازی کرد و در حال حاضر مستقل از بلاکچین NEO فعالیت می کند. لازم به ذکر است که آنتولوژی یک بلاکچین نیست، بلکه متشکل از چندین بلاکچین است؛ یعنی این شبکه امکان دسترسی دیگر شبکه ها و استفاده از آن را فراهم کرده است.
Ontology با ارائه مجموعه ای از سرویس ها و پروتکل ها در زمینه اشتراک گذاری اطلاعات و تشخیص هویت دیجیتال، قصد دارد امنیت و اعتماد بیشتری در فضای غیر متمرکز ایجاد کند. امکانات و سرویس های آنتولوژی شامل مواردی از قبیل:
پروژه های حوزه دیفای (DeFi)، اتکای زیادی بر جوامع خود دارند و برای فعالیت و ادامه مسیر به آن ها وابسته هستند. آنتولوژی نیز از این قضیه مستثنی نیست و نکته جالب در این زمینه، وجود کانال تلگرامی برای جامعه فارسی زبانان به صورت مجزا است.
آنتولوژی دارای دو توکن بومی است. یکی از این توکن ها Ontology (ONT) بوده و توکن دیگر که اغلب به عنوان ارزی برای پرداخت هزینه تراکنش استفاده می شود، Ontology Gas (ONG) نام دارد. توکن Ontology Gas یک سال پس از راه اندازی شبکه در سال ۲۰۱۸ ایجاد شد. هدف اصلی و ابتدایی این توکن، ارائه پاداش برای کاربرانی است که در این پلتفرم مشارکت دارند.
اهداف
آنتولوژی در ابتدای معرفی خود بر عبارت اعتماد تاکید دارد. این پروژه می گوید:
“اعتماد به مرور زمان ساخته می شود؛ Ontology در حال ایجاد تعریف جدیدی از اعتماد با استفاده از تکنولوژی خلاقانه است.”
این پروژه قصد دارد استفاده از تکنولوژی بلاکچین را در زندگی روزانه افراد افزایش دهد. آنتولوژی با هدف ارتقای اعتماد و امنیت اطلاعات در شبکه، محصولاتی مانند احراز هویت دیجیتال را ارائه کند.
آنتولوژی از مکانیسم اجماع “تحمل خطای بیزانس قابل تایید” (Verifiable Byzantine Fault Tolerance یا VBFT) به عنوان الگوریتم اجماع مرکزی استفاده می کند که یک الگوریتم هیبریدی و ترکیبی از گواه اثبات سهام (PoS)، تابع تصادفی قابل تایید (Verifiable Random Function یا VRF)، و تحمل خطای بیزانس (Byzantine Fault Tolerance یا BFT) است.
استفاده از مکانیسم VBFT باعث افزایش سرعت معاملات و در نتیجه تعداد تراکنش ها در ثانیه می شود. در VBFT برای تایید یک تراکنش تنها نیاز است دو سوم نودها به اجماع برسند و نیازی به اجماع تمام نودها (Node) نیست.
تصادفی و منصفانه بودن انتخاب نودها توسط VRF انجام می شود. نودهایی که برای جایگزینی پیشنهاد می شوند، بر اساس VRF انتخاب شده و هر نود پیشنهادی یک بلاک را پیشنهاد می دهد. نودهای تایید کننده توسط این الگوریتم انتخاب می شوند و هر کدام از نودها بلاک های پیشنهادی را از شبکه اجماع جمع آوری می کنند، تایید را انجام می دهند و با بالاترین اولویت به بلاک پیشنهادی رای می دهند.
سپس نودهای تصدیق کننده (Confirmation Node) بر اساس VRF از شبکه اجماع تعیین می شوند. این نودها رای گیری انجام شده را بررسی و نتیجه نهایی را تایید می کنند. در آخر تمام نودهای اجماع نتیجه به دست آمده را توسط نودهای تایید کننده، تصدیق می کنند. هر دور اجماع به این صورت انجام می شود و پس از اتمام، دور جدید شروع می شود.
معرفی سرویس ها و خدمات آنتولوژی (Ontology)
پروژه آنتولوژی با تاکید بر اعتماد و امنیت شبکه، بیشتر محصولات و سرویس های خود را حول محور احراز هویت و امنیت داده و شبکه اطلاعات ایجاد کرده است. در ادامه محصولات و سرویس این پروژه را معرفی خواهیم کرد.
ONT ID یک چارچوب احراز هویت غیرمتمرکز است که به کاربران امکان مدیریت اطلاعاتشان را می دهد. پروتکل ONT ID با استفاده از تاییدکنندگان سراسری، تایید هویت چند بعدی مبتنی بر بلاکچین را فراهم می کند.
طراحی این پروتکل به گونه ای است که امکان شناسایی و برقراری ارتباط میان اعضای مختلف شبکه مانند افراد، موسسات، اشیاء، دارایی ها و غیره را در شبکه های غیرمتمرکز و متمرکز ایجاد خواهد کرد. ONT ID را می توان برای ایجاد و تخصیص هویت های دیجیتال و رمزنگاری شده استفاده کرد.
فریم ورک ONT ID تنها به شبکه آنتولوژی محدود نمی شود. این روش را می توان در شبکه های اتریوم (Ethereum) و بی ان بی چین (BNB Chain) نیز، به صورت کامل پیاده سازی کرد. این پلتفرم یک سیستم خود مختار برای تایید اطلاعات و حق مالکیت است که به کاربران کنترل واقعی می دهد.
شبکه های بلاکچین همواره با مشکلاتی در زمینه ارزیابی اعتبار کاربر و حتی ردیابی حقوق تولیدکنندگان محتوا مواجه بودند. به لطف این چهارچوب، این چالش شبکه های بلاکچین نیز برای همیشه به دست فراموشی سپرده خواهد شد. ONT ID می تواند قابلیت های زیر را به همراه داشته باشد.
- استفاده از نتایج قابل تأیید به دست آمده از چندین منبع که در این حالت کاربران تنها در زمان خاص، قابلیت فاش کردن بخشی از اطلاعات انتخابی خود را خواهند داشت.
- ایجاد ادعا (Claim) به صورت ناشناس که از طریق زیرمجموعه ای از اعتبارسنجها، مورد تأیید قرار میگیرند.
- امکان اتصال چند ONT ID به کلیدهای رمزنگاری خاص برای استفاده در موارد مختلف
- امکان اختصاص یک شخص ثالث قابل اعتماد برای اعطای حقوق مرتبط با یک شناسه ONT: این ویژگی میتواند در رویدادهای خاص نظیر جایگزینی یا گم شدن کلیدها مورد استفاده قرار گیرد.
- احراز هویت داده ها و ارائه یک سیستم مدیریت توکن توزیع شده
- پشتیبانی از پروتکل های احراز هویت اینترنت اشیا (IoT) از طریق پروتکل شناسه ONT
فریم ورک تبادل داده توزیع شده (DDFX – Distributed Data Exchange Framework)، زیرساختی جامع برای مدیریت و پردازش داده است. DDFX امکان توکنیزه کردن اطلاعات، ردیابی دیتا و پردازش بین سیستمی داده را فراهم می کند.
داده های موجود بر روی DDXF بر روی چندین شبکه بلاکچین پخش شده اند؛ درنتیجه عملاً امکان تغییر و دستکاری آن ها وجود نخواهد داشت. در عین حال، کاربران به لطف پخش شدن داده ها می توانند برای مقاصد خاص خود، تنها بخشی از داده هایشان را فاش کنند.
قابلیت اعتماد و اشتراک گذاری داده ها برای پاسخگویی به طیف وسیعی از سناریوهای تجاری در نظر گرفته شده است. این فناوری می تواند در بسیاری از سناریوهای تبادل داده نظیر حفاظت از کپی رایت، سیستم های رتبه بندی، ردیابی و فروش و موارد دیگری از این قبیل، نقش مهمی را ایفا کند.
طبق ادعای آنتولوژی، اپلیکیشن ONTO اولین کیف پول کاملا غیر متمرکز است که با قابلیت بین زنجیره ای خود به کاربران اجازه می دهد که هویت، اطلاعات و دارایی های دیجیتالی شان را مدیریت کنند.

این کیف پول چندین قابلیت مانند هویت و اعتبار سنجی، مبادله ارزهای دیجیتال، دسترسی به بازار توکن های غیرمثلی (NFT) ها، سیستم وام دهی، سواپ بین شبکه ای و دسترسی به چندین برنامه غیر متمرکز (DApp) کاربردی را فراهم می کند.
این برنامه به کاربران اجازه می دهد که با ایجاد یک هویت دیجیتالی غیر متمرکز روی بلاکچین آنتولوژی، از تمام دیتای خود محافظت کنند. این اپلیکیشن در دو نسخه موبایل و دسکتاپ عرضه شده است.
ساگا یک بازار غیر متمرکز از اطلاعات است که به افراد و سازمان ها برای کسب درآمد از طریق اشتراک گذاری اطلاعات به صورت قابل اطمینان، استاندارد و مقرون به صرفه، کمک می کند. اشتراک گذاری اطلاعات از دو طریق منجر به درآمد زایی می شود.
اول اینکه شرکت هایی که به اطلاعات و داده نیاز دارند، با خرید اطلاعات موجود در شبکه نیاز خود را برطرف می کنند.
روش دوم نیز مشارکت در شبکه است. اشتراک گذاری اطلاعات نوعی مشارکت در شبکه آنتولوژی به حساب می آید و با دریافت پاداش همراه خواهد بود.

پلتفرم SAGA طوری طراحی شده است که افراد با اشتراک گذاری اطلاعاتشان، به عنوان مشارکت کننده در شبکه جایزه دریافت می کنند. Ontology اعلام کرده است که اطلاعات کاربران به طور کامل امن بوده و شرکت ها و موسسات در چار چوب مقررات مشخصی می توانند از آن استفاده کنند.
سازمان ها می توانند از دو طریق خرید و دریافت API، اطلاعات مورد نیازشان را بگیرند. این اطلاعات مواردی نظیر میانگین نرخ خرید و فروش بیت کوین (Bitcoin)، پیش بینی آب و هوا و حتی مطالبی درباره سیاره های اطراف زمین باشد.
آنتولوژی یک پلتفرم بین زنجیره ای و بر مبنای اعتبار برای وام دهی است. این پلتفرم یک مدل حکمرانی غیر متمرکز و مکانیسم کنترل ریسک است که با هدف رابطه برد – برد میان قرض گیرندگان، وام دهندگان و تضمین کنندگان (Guarantors) به وجود آمده است.
پلتفرم وینگ یک سازمان خود مختار غیر متمرکز (DAO) است که به هیچ نهاد یا شخصی وابسته نیست و به طور مستقل عمل می کند.

افراد این جامعه می توانند با هولد کردن توکن WING در حاکمیت آن شرکت کنند. این مشارکت شامل رای دادن برای راه اندازی محصول جدید، قانون گذاری جدید، تامین سرمایه جامعه و طرح های توسعه ای می شود.
با پیشرفت تکنولوژی و افزایش کاربرد اینترنت اشیا، پروژه آنتولوژی به صنعت خودرو نیز وارد شده و سیستم عاملی را برای خودرو با هدف ایجاد تعامل بیشتر میان انسان و وسیله نقلیه بر مبنای قراردادهای هوشمند، طراحی کرده است. آنتولوژی در نظر دارد که پلتفرمی هوشمند و پیشرفته برای رانندگی با استفاده از مزایای منحصر به فرد بلاکچین طراحی کند.
کوین ONT
این کوین به عنوان وسیله پرداخت و استیکینگ استفاده می شود. ONG یا Ontology Gas برای جلوگیری از نوسان قیمت ONT ایجاد شده و ابزاری برای پرداخت تراکنش های برنامه های On-Chain است. پروژه آنتولوژی از کوین ONT و توکن ONG در شبکه بلاکچین خود استفاده می کند. میزان و شیوه تخصیص کوین آنتولوژی به صورت زیر است:
جامعه: ۱۲ درصد، همکاران و موسسه های شریک: ۲۸ درصد، انجمن نئو: ۱۰ درصد، توسعه اکوسیستم: ۲۵ درصد، پاداش جامعه فنی: ۱۰ درصد، تیم مرکزی: ۱۵ درصد.
Ontology (ONT) Tokenomics
کوین ONT در زمان بروزرسانی این مطلب در تاریخ ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ با ارزش بازار $۱۷۷,۱۳۹,۲۴۱ میلیون دلار در رتبه یکصد و هشتاد و چهارم (Rank #184) بازار رمزارزها قرار دارد و قیمت ONT برابر با $۰.۱۹۹۴۷۷ دلار است. همچنین کل عرضه آن ۱,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ میلیارد کوین است که از این مقدار ۸۸۵,۰۸۲,۸۵۷ کوین به بازار عرضه شده است.
کوین ONG به عنوان ارزی برای پرداخت کارمزد تراکنش های شبکه آنتولوژی طراحی شده است. بالاترین قیمت ثبت شده برای ONT در تاریخ ۱۳ اردیبهشت ۱۳۹۷ (May 03, 2018) برابر با $۱۰.۹۲ دلار و کمترین قیمت ثبت شده برای آن در تاریخ ۹ دی ۱۴۰۱ (Dec 30, 2022) برابر با $۰.۱۴۵۲۰۸ دلار بوده است.
آنتولوژی توسط لی جون (Li Jun) در شانگ های چین تاسیس شد. او که موسس شرکت Onchain نیز هست، در ابتدای راه از توسعه دهندگان این شرکت برای پیش برد برنامه های Ontology استفاده کرده است؛ اما این دو پروژه همواره برنامه و اهداف جداگانه ای را دنبال می کنند.
تیم اصلی این پروژه شامل بیش از ۶۰ نفر متخصص بلاکچین، توسعه دهندگان اپلیکیشن های توزیع شده، متخصصان طراحی و مدیریت محصول و توسعه کسب و کار و بازاریابی است.
این افراد از دانشگاه های معتبر چین مانند Tsinghua، Peking و آکادمی علوم چین فارغ التحصیل شده اند و تجربه کار در شرکت های بزرگی چون IBM، سیسکو، EMC و دیگر سازمان های بزرگ را دارند. تیم آنتولوژی تا امروز توانسته راه حل های بلاکچینی برای تعدادی از موسسات مالی، بانک ها و کارگزاری ها ارائه دهد.
شاید بتوان گفت اصلی ترین شریک و همکار تجاری آنتولوژی، شبکه NEO است که از ابتدای تاسیس Ontology با یکدیگر در ارتباط بوده اند. در لیست طولانی که تیم آنتولوژی از شرکایش منتشر کرده، نام پروژه ها و شرکت هایی همچون دایملر (Daimler)، گوگل کلود (Google Cloud)، اپرا (Opera)، وان اینج (۱inch)، سرتیک (CERTIK) و چین لینک (Chainlink) به چشم می خورد.
آنتولوژی برنامه و نقشه راه خود را به صورت سالانه در صفحه Medium خود منتشر کرده است. آن ها برای سال ۲۰۲۳ در هر بخش و سرویس خود برنامه های مختلفی را عنوان کرده اند.
سرویس ONT ID و UID
- ادغام ویژگی های احراز هویت غیرمتمرکز در زنجیره های عمومی بیشتر علاوه بر اتریوم، پولکادات (Polkadot) و بی ان بی چین (BNB Chain)
- ایجاد امنیت و حریم خصوصی بیشتر برای کاربران
سرویس ONTO
- پشتیبانی از دپ های بیشتر در ONTO
- ایجاد ادغام های عمیق تر در دکس ها و DApp ها در ONTO
سرویس Wing
- راه اندازی استخرهای جدید برای پشتیبانی از مدل های مختلف دارایی و توکن های قابل معاوضه
- حرکت به سمت مقدار کل قفل شده و استفاده شده از جوامع موجود و جدید
سرویس SAGA
- ایجاد اکوسیستم جدید در پلتفرم دیتای غیرمتمرکز برای همکاری با صنایع مختلف
- سرمایه گذاری در تحقیقات بازار برای به دست آوردن کاربرد واقعی و بیشتر
مواردی که در سال ۲۰۲۲ آنالوژی بدان دست یافت.
- زیرساخت Ontology Web3 Network (OWN) منتشر شد
- چارچوب ONT ID و مجموعه محصول ارتقا یافته است
- Ontology x Dorahacks Grant Hackathon راه اندازی شد
- Ontology EVM Fund منتشر شد
- (EVM) ماشین مجازی آنتولوژی راه اندازی شد
- دفتر آلمانی آنتولوژی افتتاح شد
شبکه آنتولوژی با نوآوری ها و مزایای خیره کننده خود، به سرعت توانست به محبوبیت بالایی در دنیای فناوری دست یابد؛ به طوری که به ادعای برخی کارشناسان، این نوآوری ها می توانند در تکنولوژی وب ۳.۰ یک انقلاب به وجود آورند.
بهینه سازی زیرساخت Web3 برای پذیرش از برنامه های آنتولوژی برای سال ۲۰۲۳ ذکر شده است که شامل موارد زیر است.
- بهینه سازی فناوری
- پذیرش DID
- گسترش اکوسیستم
در انتها
حوزه دیفای روز به روز شاهد پروژه های بیشتری است که می خواهند کارکرد فناوری بلاکچین و رمزارزها را در زندگی روزمره افراد بیشتر کنند. یکی از این پروژه ها آنتولوژی است. صرافی هایی مانند بایننس، اوکی اکس (OKX)، هیوبی و… رمز ارز ONT را برای خرید و فروش در صرافی خود لیست کرده اند.
طبق گفته تیم آنتولوژی در صفحه مدیوم (Medium) خود، ارز ONT را می توانید در ۲۳ کیف پول ذخیره کنید که در این میان، سایانو (Cyano)، آنتو (ONTO) و اُوالت (OWallet) کیف پول های رسمی خود آنتولوژی هستند. همچنین نام کیف پول هایی مانند اتمیک والت، اگزدوس، گواردا و لجر به چشم می خورد. تراست والت نیز در سایت خود پشتیبانی از این رمز ارز را اعلام کرده است.
اطلاعات
اولین نفری باشید که نقد و بررسی می کند.
شاید دوست داشته باشید

استارک ور (StarkWare) تأیید کل تاریخچه بلاکچین با ۱ مگابایت حجم ممکن ساخت!

ارتقای آلپنگلو (Alpenglow) در سولانا تأیید شد؛ تراکنشها بزودی با سرعت اینترنت نهایی میشوند

تراست ولت امکان معامله سهام های توکنیزه (RWA) را برای کاربران فعال کرد

۹ عادت مالی که افراد منظم را به ثبات و آزادی مالی میرساند

کاناری کپیتال برای ETF اینجکتیو (INJ) ثبتنام کرد

کاردینال؛ اولین پروتکل دیفای بیت کوین بر بستر کاردانو
اخبار
استارک ور (StarkWare) تأیید کل تاریخچه بلاکچین با ۱ مگابایت حجم ممکن ساخت!
شرکت StarkWare فناوری جدیدی اعلام کرده که «تصدیق بلوکهای بلاکچین بیتکوین از ابتدای پیدایش تا حال» را در قالب یک پرُف (proof) تقریباً ۱ مگابایتی ممکن میکند، البته نه به معنی دانلود کل تاریخچه تراکنشها، بلکه فقط هِدِر بلوکها.
منتشر شده
5 ماه پیشدر
شهریور 21, 1404توسط
روکو (Rocco)
شرکت استارکور (StarkWare) که در زمینه فناوری پیشرفته دانش صفر (Zero-Knowledge یا ZK) تخصص دارد، از یک دستاورد بزرگ رونمایی کرده است که میتواند اساس تعامل کاربران با شبکه بیتکوین را دگرگون کند. این شرکت موفق به ساخت یک اثبات تأیید (Verification Proof) مبتنی بر دانش صفر از کل بلاکچین بیتکوین شده است که به طرز شگفتانگیزی سبک بوده و به راحتی بر روی دستگاههای موبایل قابل اجراست. این نوآوری به هر کاربری اجازه میدهد تا به طور مستقل و بدون نیاز به سختافزارهای گرانقیمت، تاریخچه بیتکوین را اعتبارسنجی کند.
این اثبات که توسط استارکور توسعه داده شده، تنها ۱ مگابایت حجم دارد. این در حالی است که حجم کامل بلاکچین بیتکوین (Bitcoin) در حال حاضر از مرز ۶۸۰ گیگابایت فراتر رفته است. به گفته عبدالحمید بختا (Abdelhamid Bakhta)، مدیر اکوسیستم در استارکور، این تکنولوژی به کاربران امکان میدهد تا تراکنشها را در کمتر از ۱۰۰ میلیثانیه تأیید کنند. این پیشرفت، تحقق مدرن ایدهای است که برای اولین بار توسط ساتوشی ناکاموتو در وایتپیپر بیتکوین تحت عنوان تأیید پرداخت ساده شده (SPV) مطرح شد و اکنون موانع فنی و مالی را برای میلیونها کاربر از میان برمیدارد.

چگونه ۶۸۰ گیگابایت داده در ۱ مگابایت فشرده میشود؟
راز این فشردهسازی خارقالعاده در محتوای اثبات نهفته است. این فایل ۱ مگابایتی، تاریخچه کامل و جزئیات تمام تراکنشها را در خود جای نداده است؛ بلکه شامل تمام هدرهای بلاک (Block Headers) از اولین بلاک شبکه (بلاک جنسیس) تا به امروز است. هر هدر بلاک مانند یک شناسنامه برای آن بلاک عمل میکند و حاوی اطلاعات کلیدی زیر است:
- شماره نسخه (Version Number): نسخه نرمافزار بیتکوین که برای استخراج بلاک استفاده شده است.
- ارجاع به بلاک قبلی (Previous Block Reference): پیوندی رمزنگاریشده که زنجیره بلاکها را به هم متصل میکند.
- برچسب زمانی (Timestamp): زمان تقریبی ایجاد بلاک.
- اندازه بلاک (Block Size): حجم بلاک.
- نانس (Nonce): عدد تصادفی که ماینرها برای حل معمای محاسباتی و افزودن بلاک به دفتر کل، آن را پیدا میکنند.
با در اختیار داشتن زنجیرهای از این هدرها، یک کاربر میتواند به طور مستقل و با اطمینان بالا، صحت و اعتبار کل تاریخچه شبکه را بدون نیاز به دانلود صدها گیگابایت داده، بررسی کند.

این دستاورد در زمانی ارائه میشود که جامعه بیتکوین درگیر یکی از مهمترین بحثهای داخلی خود، یعنی چالش حفظ تمرکززدایی (Decentralization) در مقابل رشد روزافزون حجم بلاکچین است. یکی از ارزشهای بنیادین بیتکوین این است که اجرای یک نود کامل (Full Node) برای هر کسی با یک کامپیوتر شخصی معمولی امکانپذیر باشد. این دسترسی آسان، تضمینکننده امنیت و مکانیزم اجماع شبکه است که توسط هزاران اپراتور نود مستقل در سراسر جهان اجرا میشود.
با این حال، ظهور پدیدههایی مانند اُردینالز و اینسکریپشنها که امکان ذخیرهسازی دادههای غیرپولی (مانند تصاویر و متن) را روی بلاکچین (Blockchain) فراهم میکنند، این اصل را به چالش کشیدهاند. منتقدان معتقدند این روند باعث «پفکردن» بلاکچین شده و با افزایش سرسامآور حجم دفتر کل توزیع شده (DLT)، نیازمندیهای سختافزاری برای اجرای نود را بالا میبرد. اگر اجرای نود بیش از حد گران شود، شبکه به سمت تمرکزگرایی پیش خواهد رفت و تنها شرکتهای بزرگ و مراکز داده توانایی مشارکت در آن را خواهند داشت که این امر کاملاً با فلسفه وجودی بیتکوین در تضاد است.

بهروزرسانی Bitcoin Core و طغیان جامعه
این تنش با اعلام برنامههای مربوط به بهروزرسانی آینده نرمافزار Bitcoin Core 30 که برای انتشار در ماه اکتبر برنامهریزی شده، به نقطه جوش خود رسیده است. توسعهدهندگان Bitcoin Core (که نرمافزار مورد استفاده حدود ۸۰٪ از نودهای شبکه است) قصد دارند محدودیت OP_Return را حذف کنند. این قابلیت در حال حاضر حجم دادههای غیرپولی قابل جاسازی در تراکنشها را به ۸۰ بایت محدود میکند که برای ذخیره اکثر محتواهای چندرسانهای امروزی بسیار ناچیز است.
این تصمیم پیشنهادی، موجی از مخالفت را برانگیخته و باعث یک جهش تاریخی در استفاده از Bitcoin Knots شده است. Bitcoin Knots یک نرمافزار جایگزین برای نود بیتکوین است که قابلیتهای شخصیسازی بیشتری را به اپراتورها میدهد؛ از جمله این امکان که خودشان برای میزان دادههای OP_Return که مایل به ذخیره و بازنشر آن هستند، محدودیت تعیین کنند. آمارها نشان میدهد سهم بازار نودهای Knots از حدود ۱٪ در پایان سال ۲۰۲۴، با یک رشد تقریباً عمودی، به نزدیک ۲۰٪ در سال ۲۰۲۵ رسیده است که نشاندهنده واکنش شدید بخشی از جامعه به مسیر پیش روی توسعه بیتکوین است. در این میان، راهکار استارکور میتواند فارغ از این جدالها، قدرت تأیید مستقل را به دست تکتک کاربران بازگرداند.
آموزش
تقویم اقتصادی (Economic Calendar) چیست و چگونه از آن استفاده کنیم؟
تقویم اقتصادی مثل یک “برنامهریزی خبری” برای بازار است. اگر به آن توجه نکنید، ممکن است در لحظه انتشار اخبار مهم با حرکتهای ناگهانی و شدید قیمت غافلگیر شوید. استفاده درست از آن کمک میکند ریسک معاملات را مدیریت کنید و حتی فرصتهای سودآور پیدا کنید.
منتشر شده
5 ماه پیشدر
شهریور 21, 1404توسط
روکو (Rocco)
اگر معاملهگر یا فعال بازارهای مالی باشید، حتما تجربه کردهاید که یک خبر اقتصادی میتواند ظرف چند دقیقه بازار را زیر و رو کند. مثلا اعلام نرخ بیکاری آمریکا یا تصمیم فدرال رزرو درباره نرخ بهره کافی است تا قیمت دلار، طلا یا حتی بیت کوین نوسان شدیدی پیدا کند. در چنین شرایطی، دانستن زمان دقیق این رویدادها میتواند مرز میان یک معامله سودآور یا پشیمانکننده باشد.
اینجاست که تقویم اقتصادی به عنوان یک ابزار به کمک شما میآید. ابزاری که تمام اتفاقات مهم اقتصادی و مالی جهان را در یک جدول زمانی مشخص نمایش میدهد و به شما کمک میکند همیشه چند قدم جلوتر از بازار باشید. اگر میخواهید بدانید تقویم اقتصادی دقیقا چیست، چه اجزایی دارد و چطور باید از آن استفاده کنید، این مطلب را از دست ندهید.
تقویم اقتصادی (Economic Calendar) چیست؟
یک لیست زمانبندیشده از اعلامیههای اقتصادی، دادههای کلان، سخنرانیهای مقامات مالی و انتشار شاخصهای اقتصادی مثل نرخ بهره، تورم، بیکاری، تولید ناخالص داخلی و … است. علاوه بر این معمولاً زمان بیانیه های بانک مرکزی، سخنرانی های سیاست گذاران پولی و انتخابات را فهرست می کند.
بیشتر تقویم های اقتصادی منتشر شده شامل نوع داده مثل نرخ بیکاری، نتیجه قبلی که منتشر شده بود و انتظارات اجماع بازار برای نتیجه آتی می شوند. باید توجه داشت که نوع انتشار به طور کلی بسته به اینکه چه تاثیری می تواند داشته باشد؛ بصورت زیاد، متوسط، کم یا بدون تاثیر، کد گذاری می شود.
برای مثال، تصور کنید بانک مرکزی اروپا (ECB) قرار است درباره نرخ بهره (Interest Rate) جلسه برگزار کند. این تصمیم میتواند ارزش یورو را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. اگر شما معاملهگر بازار فارکس باشید و این تاریخ را ندانید، ممکن است در میانه یک معامله ناگهان با نوسانی شدید روبهرو شوید و فرصت مدیریت آن را از دست بدهید. اما وقتی به تقویم اقتصادی نگاه میکنید، میبینید که این رویداد دقیقا چه روز و ساعتی اتفاق میافتد و میتوانید از قبل برایش برنامهریزی کنید.
تقویم اقتصادی نه فقط برای معاملهگران حرفهای، بلکه برای هر فردی که در بازارهای مالی فعالیت میکند (از بورس و فارکس گرفته تا ارزهای دیجیتال) یک ابزار ضروری است. حتی سرمایهگذاران بلندمدت هم با نگاه به این تقویم میتوانند تصمیمهای دقیقتری برای مدیریت پرتفوی خود بگیرند.
اگر انتشار داده اقتصادی تأثیر کمی داشته باشد، آنگاه جفت ارز حرکتی نداشته و یا واکنشی جزیی نسبت به نتیجه از خود نشان خواهد داد. اما اگر در رویدادی با تأثیر متوسط، نتیجه نهایی با چیزی که انتظار می رفت خیلی تفاوت داشته باشد، باعث می شود جفت ارز به میزان بیشتری تغییر کند. زمانی که انتشار داده ها به طور قابل توجهی بیشتر یا کمتر از نتیجه مورد انتظار بازار باشند، به خصوص زمانی که صحبت از داده هایی با تأثیر بالا باشد، جفت ارز مرتبط تمایل بیشتری به حرکت دارد و بازار نوسانات قابل توجهی را در این فرآیند تجربه می کند.
چرا تقویم اقتصادی مهم است؟
- تقویم اقتصادی مانند یک نقشه راه است که مسیر حرکت بازارها را روشنتر میکند و شما را از غافلگیریهای ناگهانی نجات میدهد. به این ترتیب شما میتوانید تصمیمات معاملاتی خودتان را بر پایه اطلاعات موثق بگیرید.
- انتشار دادههای اقتصادی میتواند باعث نوسانات شدید در بازارهای مالی شود. برای مثال، اگر نرخ تورم بالاتر از حد انتظار اعلام شود، سرمایهگذاران انتظار افزایش نرخ بهره خواهند داشت و همین موضوع میتواند بازار سهام یا ارزهای دیجیتال را تحت تاثیر قرار دهد.
- بدون تقویم اقتصادی، بسیاری از تصمیمها بر اساس حدس و گمان گرفته میشود. معاملهگرانی که فقط با تحلیل تکنیکال کار میکنند، ممکن است در لحظه انتشار یک خبر بزرگ، گرفتار نوسانات غیرمنتظره بازار شوند. در حالیکه کسی که تقویم اقتصادی را دنبال میکند، میداند چه زمانی باید محتاطتر باشد یا حتی برای شکار فرصتهای جدید آماده شود.
- یکی از مهمترین مزیتهای تقویم اقتصادی، مدیریت ریسک است. اگر قبل از انتشار یک داده مهم پوزیشن باز دارید، میتوانید حجم معاملات خود را کاهش دهید، حد ضرر تنظیم کنید یا حتی معامله را ببندید تا از ضررهای سنگین جلوگیری شود.
- استفاده از تقویم اقتصادی به شما امکان میدهد استراتژیهای کوتاهمدت و بلندمدت خود را بر اساس دادههای واقعی طراحی کنید. به این ترتیب، معاملات شما نظم بیشتری پیدا میکند و احتمال موفقیت بالاتر میرود.
- بسیاری از ضررها به دلیل تصمیمات عجولانه و احساسی اتفاق میافتد. وقتی بدانید چه چیزی در راه است، آرامش بیشتری خواهید داشت و کمتر اسیر ترس یا طمع میشوید.
اجزای اصلی یک تقویم اقتصادی
وقتی وارد یک تقویم اقتصادی مثل Trading Economics یا Investing.com میشوید، در نگاه اول ممکن است جدول شلوغی ببینید که پر از عدد و کلمه است. اما اگر بدانید هر ستون چه معنایی دارد، کار با آن بسیار ساده خواهد شد. در ادامه تکتک اجزای اصلی این جدول که از وبسایت تریدینگ اکونومیکس آورده شده را توضیح میدهیم.

در قسمت بالای جدول بخشی برای فیلتر کردن نتایج آورده شده است. گزینه «Recent» فیلتری برای نشان دادن رویدادهای اخیر است و فقط موارد نزدیک به زمان فعلی را نشان میدهد. اگر میخواهید مثلا رویدادهای اقتصادی چند ماه دیگر را ببینید کافی است این فیلتر را تغییر دهید.
با استفاده از گزینه «Impact» شما میتوانید این رویدادهای اقتصادی را بر اساس سطح اهمیت آن ها دستهبندی کنید. تریدینگ اکونومیکس سه دستهبندی دارد. رویدادهای یک ستاره، دو ستاره و سه ستاره که طبیعتا اهمیت آن ها بر اساس تعداد ستاره افزایش مییابد.
قسمت «Countries» امکان فیلتر کردن بر اساس کشور یا اقتصاد موردنظر را فراهم میکند. مثلا اگر قصد دارید فقط شاخصهای اقصتادی کلان آمریکا را ببینید، کافی است روی این گزینه کلیک کرده و «United States» را انتخاب کنید.
فیلتر «Category» دستهبندی رویدادها را نمایش میدهد. مثلا شما میتوانید در این فیلتر گزینه «Prices & Inflation» را انتخاب کرده و فقط دادههای تورمی را مشاهده کنید.
بخش «UTC +3:30» نیز برای تعیین منطقه زمانی است. شما میتوانید منطقه زمانی خودتان (تهران-ایران) را تنظیم کنید تا ببینید دقیقا رویداد موردنظرتان در چه ساعتی به وقت ایران رخ میدهد.
- تاریخ و ساعت
اولین چیزی که در تقویم اقتصادی به چشم میآید، ستون زمان انتشار است. در این بخش دقیقا مشخص میشود که هر رویداد چه روز و ساعتی منتشر خواهد شد. اهمیت این قسمت بسیار بالاست، چون بازارها معمولا درست در همان لحظه انتشار خبر واکنش نشان میدهند. مثلا اگر در ساعت ۴:۰۰ صبح «شاخص اعتماد مصرفکننده استرالیا» منتشر شود، معاملهگران بازار فارکس در همان دقیقه باید آماده واکنش باشند.
همانطور که گفتیم، ساعت تقویم معمولا بر اساس منطقه زمانی قابل تغییر است. مثلا شما میتوانید آن را روی «تهران (UTC+3:30)» تنظیم کنید تا دقیقاً با ساعت محلی خودتان هماهنگ باشد.
- کشور
در ستون بعدی، پرچم و کد کشور (مثلاً GB = بریتانیا، AU = استرالیا، MX = مکزیک) قرار دارد که نشان میدهد داده متعلق به کدام اقتصاد است. گاهی اوقات هم رویدادها مربوط به یک بلوک منطقهای خاص مثلا اروپا (EA = Euro Area) هستند. در این صورت آن داده را باید به عنوان یک شاخص منطقهای و نه مربوط به یک کشور واحد تفسیر کرد.
- عنوان رویداد
این ستون عنوان خبر یا شاخص اقتصادی را نشان میدهد. گاهی هم کنار این عنوان، مخفف ماه میلادی (مثل AUG، SEP) دیده میشود که نشان میدهد داده مربوط به کدام ماه است. شناخت هر شاخص اهمیت زیادی دارد، چون هرکدام اثر متفاوتی روی بازار میگذارند.
اما نکته مهم اینجاست که همه رویدادها عددی و آماری نیستند. بعضی از آن ها بیشتر کیفی هستند و باید با توجه به ماهیتشان تفسیر شوند. برای درک بهتر، به چند نمونه نگاه کنیم:
- شاخصهای آماری (عددمحور)
مثل نرخ بیکاری (Unemployment Rate)، شاخص قیمت مصرف کننده (CPI)، یا تولید ناخالص داخلی (GDP). اینها همیشه یک عدد مشخص دارند که میتوان آن را با مقدار قبلی و پیشبینی بازار مقایسه کرد.
- سخنرانیها (Speech)
مثلا «سخنرانی رئیس فدرال رزرو». این نوع رویداد عدد ندارد، بلکه مهم محتوای صحبتهاست. اگر لحن سخنران به سمت سیاست انقباضی (افزایش نرخ بهره) باشد، بازار واکنش منفی به داراییهای پرریسک نشان میدهد. اگر لحن انبساطی باشد، میتواند باعث رشد بازار سهام یا ارزهای دیجیتال شود.
- حراج اوراق (Auction)
مثل «حراج اوراق ۱۰ ساله آمریکا» یا «حراج اوراق خزانه ژاپن». اینجا اعداد مربوط به بازده (Yield) یا حجم اوراق فروختهشده اهمیت دارند. بالا رفتن بازده معمولا نشانه افزایش هزینه استقراض دولت و احتمال بالا رفتن نرخ بهره است.
- شاخصهای نظرسنجی و اعتماد (Survey/Confidence Index)
مثل «شاخص اعتماد مصرفکننده» یا «شاخص مدیران خرید (PMI)». اینها با پرسشنامه از فعالان اقتصادی یا مصرفکنندگان تهیه میشوند و بازتابدهنده چشمانداز آینده هستند.
ستون Previous نشاندهنده نتیجه گزارش قبلی است. مثلا اگر شاخص بیکاری ماه گذشته ۸٪ بوده، این عدد در ستون Previous نمایش داده میشود. این بخش برای مقایسه روند بسیار مهم است، چون بازار همیشه تغییرات نسبت به گذشته را در نظر میگیرد.
در قسمت (Consensus / Forecast) دو ستون پیشبینی تحلیلگران و اقتصاددانان درباره آن شاخص یا داده اقتصادی آورده میشود. اما چه تفاوتی با هم دارند؟
Consensus یا اجماع در واقع میانگین پیشبینی جمعی تحلیلگران، اقتصاددانها و موسسات مالی است. یعنی چندین منبع معتبر پیشبینی خود را درباره یک شاخص اعلام میکنند و تقویم اقتصادی میانگین یا اجماع آنها را نمایش میدهد.
Forecast گاهی به همان معنی Consensus به کار میرود، اما در بعضی تقویمها (مثل Trading Economics) یک تفاوت کوچک دارد:
- Forecast معمولاً پیشبینی اختصاصی خود سایت یا موسسه منتشرکننده تقویم است.
- در حالی که Consensus نماینده پیشبینی کلی بازار و تحلیلگران مختلف است.
در ستون (Actual) مقدار واقعی در لحظه انتشار خبر بهروزرسانی میشود و عدد واقعی گزارش را نشان میدهد. در حقیقت، مهمترین بخش برای معاملهگران همین ستون است، چون مستقیما رفتار بازار را شکل میدهد.
بعضی تقویمها مثل Trading Economics در کنار هر شاخص نمودارهای کوچکی نمایش میدهند. این نمودار روند تاریخی آن شاخص را نشان میدهد (مثلا تغییرات نرخ بیکاری در چند ماه گذشته). با نگاه سریع به این بخش میتوانید متوجه شوید وضعیت در حال بهبود یا بدتر شدن است.

طبق ستون اول متوجه میشویم که شاخص قیمت تولیدکننده (PPI) آمریکا ساعت ۴ بعد از ظهر به وقت محلی منتشر میشود. به طور کلی، شاخصهای اقتصادی را میتوان در بازه زمانیهای مختلفی ارزیابی کرد. منظور از MoM بازه زمانی ماهانه است و YoY تغییرات کل یک سال نسبت به سال قبل را نشان میدهد.
در سطر اول که مربوط به شاخص PPI اصلی در بازه ماهانه است، میبینیم که مقدار قبلی ۰.۹٪ ثبت شده است. این یعنی در ماه گذشته قیمت تولیدکنندهها نسبت به ماه ماقبلش ۰.۹٪ افزایش داشته است. در ستون Forecast پیشبینی تریدینگ اکونومیکس برای این ماه ۰.۳٪ است و Consensus که میانگین پیشبینی اقتصاددانان و تحلیلگران مختلف را نشان میدهد ۰.۴٪ ثبت شده است. مقدار Actual یا واقعی هم هنوز منتشر نشده و به همین دلیل این ستون خالی مانده و در لحظه انتشار شاخص پر میشود.
چطور از تقویم اقتصادی استفاده کنیم؟
این بخش مهمترین قسمت مقاله است، چون فقط دانستن اینکه رویدادها چه زمانی هستند کافی نیست؛ باید بدانید چطور از این اطلاعات استفاده کنید.
- برنامهریزی هفتگی: در ابتدای هفته به تقویم اقتصادی نگاه کنید و رویدادهای مهم (مثل NFP یا تصمیم نرخ بهره) را علامت بزنید. این کار به شما کمک میکند از قبل آماده باشید.
- ترکیب با تحلیل تکنیکال: اگر میبینید یک خبر مهم نزدیک است، سطوح حمایت و مقاومت نمودار را بررسی کنید. مثلا اگر خبر منفی بیاید و بازار به حمایت نزدیک باشد، احتمال شکستن حمایت بیشتر میشود.
- استراتژی معاملاتی متناسب با خبر: بعضی معاملهگران قبل از انتشار خبر، از بازار خارج میشوند تا ریسک نکنند. برخی دیگر ترجیح میدهند منتظر بمانند و پس از انتشار داده و مشخص شدن جهت بازار وارد معامله شوند.
- مدیریت حجم و حد ضرر: در زمانهایی که احتمال نوسان شدید وجود دارد، بهتر است حجم معامله کمتر شود یا حد ضرر نزدیکتر قرار بگیرد.
- ثبت تجربهها: بهترین راه برای یادگیری استفاده از تقویم اقتصادی، تجربه شخصی است. بعد از هر رویداد مهم یادداشت کنید بازار چگونه واکنش نشان داد و استراتژی شما چقدر موفق بود.
تقویم اقتصادی را از کجا ببینیم؟
امروزه دهها وبسایت معتبر وجود دارد که تقویم اقتصادی رایگان و بهروزی ارائه میدهند. برخی از بهترین منابع عبارتاند از:
- Trading Economics: همه رویدادها، نرخ بهره، قیمتها و تورم، بازار کار، رشد تولید ناخالص داخلی، تجارت خارجی، دولت، اعتماد تجاری، احساسات مصرفکننده، بازار مسکن.
- Investing.com: تقویم اقتصادی همزمان با اعلام رویدادهای اقتصادی، شاخصها را دریافت کنید و تأثیر فوری آنها بر بازار جهانی را مشاهده کنید – از جمله رویدادهای قبلی، …
- Forex Factory: با تقویم اقتصادی فارکس محور، رویدادهای تأثیرگذار بر بازار را خیلی قبل از وقوع پیشبینی کنید.
- TradingView: تقویم اقتصادی آخرین و رویدادهای اقتصادی آینده را نشان میدهد که میتوانند بر داراییها، مناطق و بازارهای جهانی خاصی تأثیر بگذارند.
- FXStreet: تقویم اقتصادی لحظهای، رویدادها و شاخصهای اقتصادی سراسر جهان را پوشش میدهد.
- MyFxBook: تقویم اقتصادی به صورت آنی که تمام رویدادها و اطلاعیههای اقتصادی را پوشش میدهد. مقادیر تاریخی، قبلی، اجماعی و واقعی هر شاخص را مشاهده کنید.
همچنین بروکرهای فارکس هم معمولاً تقویم اقتصادی روی سایت خود دارند.
در انتها
تقویم اقتصادی مثل یک “برنامهریزی خبری” برای بازار است. اگر به آن توجه نکنید، ممکن است در لحظه انتشار اخبار مهم با حرکتهای ناگهانی و شدید قیمت غافلگیر شوید. استفاده درست از آن کمک میکند ریسک معاملات را مدیریت کنید و حتی فرصتهای سودآور پیدا کنید. در دنیایی که ثانیهها حرف اول را میزنند، اطلاع از آنچه در راه است، برگ برنده شماست. با استفاده منظم از این ابزار، دیگر از نوسانات ناگهانی غافلگیر نخواهید شد و میتوانید با اطمینان بیشتری برای آینده سرمایهگذاری خود برنامهریزی کنید.
به یاد داشته باشید، موفقیت در بازارهای مالی تنها به تحلیل نمودارها محدود نمیشود. تسلط بر اطلاعات و درک وقایع کلان اقتصادی، مکمل تحلیل تکنیکال است و شما را در مسیری قرار میدهد که به جای دنبال کردن بازار، آن را پیشبینی کنید. به همین خاطر توصیه میکنیم که از همین امروز، استفاده از تقویم اقتصادی را به یکی از عادتهای معاملاتی خود تبدیل کنید.
سودآوری و معامله گری بصورت مداوم در بازار می تواند بسیار چالش برانگیز باشد، و واقعیت مسلم این است که اکثر معامله گران خرد معمولا پول خود را در این بازار از دست می دهند. با این وجود، با یک برنامه معاملاتی جامع، ابزارهای مناسب و دانش کافی از بازار ارز، شانس موفقیت شما به عنوان یک معامله گر به میزان قابل توجهی افزایش می یابد.

استارک ور (StarkWare) تأیید کل تاریخچه بلاکچین با ۱ مگابایت حجم ممکن ساخت!

تقویم اقتصادی (Economic Calendar) چیست و چگونه از آن استفاده کنیم؟

ارتقای آلپنگلو (Alpenglow) در سولانا تأیید شد؛ تراکنشها بزودی با سرعت اینترنت نهایی میشوند

تراست ولت امکان معامله سهام های توکنیزه (RWA) را برای کاربران فعال کرد

اندیکاتور ATR چیست و چه کاربردی در تحلیل تکنیکال دارد؟

۹ عادت مالی که افراد منظم را به ثبات و آزادی مالی میرساند

کاناری کپیتال برای ETF اینجکتیو (INJ) ثبتنام کرد

کاردینال؛ اولین پروتکل دیفای بیت کوین بر بستر کاردانو

هر اونس چند گرم طلای ۱۸ عیار است؟ تبدیل ساده انس به گرم طلا

آیا تحلیل تکنیکال بهتنهایی در بازار رمز ارزها سودآور است؟

کوینبیس توکن اتنا (ENA) را به رودمپ خود اضافه کرد

در ۲ ماه اخیر بیش از ۱۰٪ پروژهها ناپدید شدهاند!

سریال پول به زبان ساده (Money, Explained) قسمت پنجم (آخر)

سریال پول به زبان ساده (Money, Explained) قسمت چهارم

سریال پول به زبان ساده (Money, Explained) قسمت سوم

سریال پول به زبان ساده (Money, Explained) قسمت دوم

سریال پول به زبان ساده (Money, Explained) قسمت اول

مستند دیپ وب (Deep Web) 2015

مستند شغل داخلی (Inside Job) بحران مالی

مارجین کال (Margin Call)

فیلم بازیکن شماره یک آماده (Ready Player One)

فیلم مرد آزاد (Free Guy)
![مستند کریپتوپیا [Cryptopia]، بیت کوین، بلاکچین و آینده اینترنت](https://investorent.xyz/wp-content/uploads/مستند-کریپتوپیا-Cryptopia-80x80.webp)
مستند کریپتوپیا (Cryptopia)
























برای ارسال نظر باید وارد شوید ورود