با ما همراه باشید

آموزش

چرا دو معامله‌ گر یک نمودار را به دو شکل متفاوت می بینند؟

دو معامله گر که با یک استراتژی بر روی یک نمودار معامله می کنند، ممکن است به دلیل موضوعی به نام “سوگیری اخیر (Recency Bias)”، آن نمودار را متفاوت ببینند. سوگیری اخیر به این معنی است که شما به دلیل تجربه ای که اخیراً داشته اید، سوگیری، نظر و یا احساسی خاص در مورد چیزی دارید.

منتشر شده

در

چرا دو معامله‌ گر یک نمودار را به دو شکل متفاوت می بینند؟

یک واقعیت عجیب در بازارهای مالی تفاوت نگاه تریدرها به نمودار است. شما می توانید دو معامله گر را انتخاب کنید، دقیقاً یک نمودار و حتی یک الگوی معاملاتی مشابه را به آن ها بدهید و از آن ها بخواهید که نظرشان را بگویند. فکر می کنید نتیجه چیست؟ به احتمال زیاد در نهایت می بینید که نظر آن ها بسیار متفاوت است. ممکن است بپرسید با وجود همه موارد تاثیرگذار دیگر، مانند سطح دانش، تجربه معاملاتی و دسترسی به اطلاعات، پس چرا دو معامله گر یک نمودار را به دو شکل متفاوت می بینند، در حالی که به داده های دقیقاً مشابهی از بازار نگاه می کنند!

بهتر است بدانید این موضوع فقط ذهن شما را درگیر نکرده است! معامله گر دیگری نیز در جایی نوشته بود:

“زمانی که من و دوستم در حال بحث در مورد یک نمودار از بازار که هر دو بر روی آن معاملات باز داشتیم، به این مسئله برخورد کردیم. در آن موقع، بازار به شدت بر خلاف جهت هر دوی ما حرکت می کرد و برای من عجیب بود با این که هر دوی ما معامله مشابهی داشتیم و اتفاقات مشابهی نیز در حال رخ دادن بود، اما دیدگاه های ما نسبت به حرکت بازار بسیار متفاوت بود. پس از مدتی فکر کردن، به این نتیجه رسیدم که این موضوع احتمالاً به دلیل تفاوت در حجم معاملات هر یک از ما بوده است. در واقع، حجم معاملات یکی از ما بسیار بیشتر از دیگری بود و یکی از ما به وضوح، به دلیل اینکه پول کمتری ریسک کرده بود، بسیار کمتر نگران معامله خود و حرکت نمودار بود.”

البته این تنها یکی از دلایل احتمالی است که چرا آن ها این معامله و نمودار از بازار را بسیار متفاوت می دیدند. در واقع، دلایل زیادی وجود دارد که چرا ما به نتایج متفاوتی می رسیم و می خواهیم در این مقاله به آن ها بپردازیم. با اینوستورنت همراه باشید.

“هنگام مطالعه این متن، ممکن است شروع به تکان دادن سر خود کنید و بگویید “بسیار خوب…”، و امیدواریم خواندن آن باعث شود بیشتر به این موضوع توجه کنید که به طور همزمان، ممکن است چندین دیدگاه متفاوت در بازار وجود داشته باشد. یعنی زمانی که معامله ای انجام می دهید، بدانید شخصی که در طرف دیگر معامله ایستاده، مخالف شما فکر می کند. فکر کردن در مورد این دیدگاه های مختلف و دلایل آن ها، برای تبدیل شدن شما به یک معامله گر بهتر، بسیار سودمند است.”

دلیل شماره ۱ – تفاوت نگاه تریدرها به نمودار، وابستگی بیش از حد به نتیجه یک معامله

اعتقاد من بر این است که هر چه یک معامله گر نسبت به کل ارزش خالص دارایی خود، ریسک بیشتری در یک معامله‌ داشته باشد، دیدگاهش نسبت به آن معامله احساسی تر خواهد بود. این احساسی شدن شاید به نظر منطقی باشد، اما پیامدهای آن بسیار شدید و کاملاً عمیق است.

نکته اینجاست که وقتی بیش از حد به یک معامله یا سرمایه گذاری وابسته می شوید، احتمال اشتباه کردن‌ شما بسیار افزایش می یابد. به همین دلیل است که می گوییم ممکن است دو معامله گر در یک معامله باشند، اما یکی از آن ها که درصد بیشتری از ارزش خالص دارایی خود را ریسک کرده، نمودار را بسیار متفاوت از معامله گر دیگری ببیند که مبلغ “ایمن تری” را ریسک کرده است و نسبت به او تصمیم های بسیار متفاوتی بگیرد.

نکته مهم در مورد این موضوع این است که هرچه پول بیشتری را ریسک کرده باشید، با هر تیک بالا و پایین شدن نمودار، احساسات شما بیشتر تحریک می شود. تصور کنید شخصی یک معامله باز با حجم بالا دارد و در حال حاضر در سود است.

همانطور که می دانید ممکن است یک بازگشت کوتاه مدت (اصلاح) در آن معامله مشاهده کند که در آن، قیمت کاملا از نقطه ورود او رد شده و معامله اش وارد محدوده ضرر شود. او در این شرایط چه کار خواهد کرد؟ به احتمال زیاد در مورد این معامله بسیار احساساتی و نگران است (عمدتا از نظر پولی) و به ناچار، در حالی که به شدت مضطرب شده، یا با سود بسیار کم‌ نسبت به آنچه که داشته و یا نزدیک به نقطه سر به سر (Breakeven) از معامله خارج می شود. مسلماً، بستن این معامله در این شرایط بسیار بهتر از ضرر کردن است، اما باز هم می تواند بسیار ناخوشایند باشد، چراکه ذهنیت معاملاتی او را مختل کرده و منجر به اشتباه او در معاملات بعدی می شود.

در نقطه مقابل اما، برای معامله گری که بیش از حد به نتیجه معامله وابسته نیست، ممکن است همان اصلاح به شکل متفاوتی دیده شود. یعنی به عنوان یک اصلاح ساده در بازار. ممکن است آن معامله گر پوزیشن را حفظ کرده باشد و نمودار، درست در زمانی که معامله گر قبلی اقدام به بستن معامله می کند، چرخیده و اکنون در سود خوبی باشد.

این تنها یکی از نمونه های متعددی است که نشان می دهد چگونه ریسک کردن بیش از حد یا وابسته شدن بیش از حد به نتیجه یک معامله، می تواند باعث ترس شما و خراب شدن معاملاتتان شود.

برای تکرار؛ در نظر بگیرید که دو معامله گر، یکی خیلی زیاد و دیگری خیلی کم ریسک کرده است. آنکه بیش از حد ریسک کرده تقریباً همیشه وحشت می کند و معامله را به هم می زند و برعکس، آنکه خیلی ریسک نکرده است، احتمال بیشتری دارد که نتیجه مطلوبی از معاملات خود بگیرد. این یکی از دلایل تفاوت نگاه تریدر‌ها به یک نمودار است.

دلیل شماره ۲ – دیدگاه تریدرها زمانی که معامله باز دارند، با زمانی که معامله‌ بازی ندارند، فرق می کند

صرفاً با قرار گرفتن در یک معامله (به اصطلاح، زمانی که “پای تان گیر است!”)، ممکن است نمودار را متفاوت از معامله گری ببینید که در آن لحظه و در آن بازار معامله ای ندارد. حتی اگر مطابق پارامترهای مدیریت ریسک (Risk Mangement) خود در معامله باقی بمانید و برنامه معاملاتی (Trading Plan) خود را دقیق اجرا کرده باشید، حداقل اندکی تحت تأثیر این واقعیت قرار می گیرید که پولی که به سختی به دست آورده اید در خطر است و ممکن است به طور بالقوه آن را از دست بدهید. اساساً به همین دلیل است که حرفه معامله گری آسان نیست و برای افراد با روحیه ضعیف و یا اشخاصی که به راحتی خود را می بازند، مناسب نمی باشد.

این یک واقعیت عجیب است که وقتی به صورت آزمایشی (Demo) معامله می کنید، احتمالاً نتایج بهتری خواهید داشت نسبت به زمانی که به صورت واقعی معامله می کنید. دلیل آن این است که پول در حساب آزمایشی پول غیرحقیقی است و نه پول واقعی. رمز موفقیت در معامله گری این است که واقعا سعی کنید پول را فراموش کنید و به گونه ای معامله کنید که گویی همه چیز یک بازی است و پول فقط راهی برای کسب و شمارش امتیاز است. تنها راه برای انجام مؤثر این کار این است که بیش از حد به یک معامله وابسته نباشید. یعنی اساساً باید سعی کنید نمودار را طوری ببینید که گویی هیچ معامله‌‌ بازی در بازار ندارید.

دلیل شماره ۳ – سوگیری بر اساس نتایج معاملات اخیر

دو معامله گر که با یک استراتژی بر روی یک نمودار معامله می کنند، ممکن است به دلیل موضوعی به نام “سوگیری اخیر (Recency Bias)”، آن نمودار را متفاوت ببینند. سوگیری اخیر به این معنی است که شما به دلیل تجربه ای که اخیراً داشته اید، سوگیری، نظر و یا احساسی خاص در مورد چیزی دارید.

به عنوان مثال، معامله گر A ممکن است این سناریو را قبلاً دیده باشد و روی آن معامله کرده و پول خود را از دست داده باشد، در حالی که معامله گر B ممکن است قبلا در شرایطی مشابه آنچه اکنون در حال رخ دادن است، سود کرده باشد.

در مقاله‌ای در سایت USnews & World Report، با عنوان ۷ سوگیری رفتاری که ممکن است به سرمایه گذاری شما آسیب برساند، بیان شده است:

“بر کسی پوشیده نیست که سرمایه گذاران خرد تمایل به تعقیب عملکرد ابزارهای سرمایه گذاری دارند ( یعنی در جهت حرکت اخیر آن ها معامله می کنند)؛ یعنی اغلب درست در زمانی که یک دارایی به اوج می رسد و در شرف سقوط است، در آن سرمایه گذاری می کنند. در واقع، از آنجایی که این دارایی اخیراً رشد خوبی داشته است، سرمایه گذاران فکر می کنند که این رشد همچنان ادامه خواهد داشت.”

به عنوان یک انسان، همه ما بیشتر از اینکه تحت تأثیر رویدادهای گذشته باشیم، تحت تاثیر رویدادهای اخیر قرار می گیریم و این فقط بخشی از ویژگی های انسان بودن ما‌ست. این موضوع در معامله گری، هم می تواند خوب و هم می تواند بد باشد. فرض کنید بازار در یک روند پرقدرت قرار دارد، در این حالت پدیده “سوگیری اخیر” می تواند سودمند باشد.

به عنوان مثال، اگر مرتب در اصلاح های بازار در جهت روند (Trend) معامله می کنید، احتمالاً بطور پیوسته سودآور خواهید بود. البته، هنگامی که روند تغییر می کند و حرکت بازار خنثی می شود، اگر به سرعت رفتار قیمت را نخوانید و متوجه نشوید که شرایط در حال تغییر است، احتمالاً دچار مشکل خواهید شد.

جالب است بدانید، سوگیری های شخصی مختلف بسیاری وجود دارد که می تواند بر نحوه دید هر فرد از بازار تأثیر بگذارد.

دلیل شماره ۴ – تعصب بیش از حد به بازار یا دیدگاه اولیه

نگرانی بیش از حد از نظر مالی تنها دلیل تعصب افراد بر روی بازار نیست، بلکه دلایل دیگر نیز وجود دارد که باعث می شود افراد روی نمودارها، بازارهای خاص و یا دیدگاه اولیه خود نسبت به یک نمودار تعصب پیدا کنند.

معامله گری را در نظر بگیرید که در مورد یک بازار خاص به طور گسترده تحقیق کرده و زمان زیادی را صرف مطالعه نمودارهای مربوط به آن کرده است. این معامله گر، احتمالاً زمانی که به یک دیدگاه می رسد، بسیار به آن وابسته می شود. در واقع او احساس می کنند زمانی که صرف مطالعه بازار X کرده‌ است باید ارزش داشته باشد و نمی تواند بپذیرد که بازار مطابق آنچه انتظار دارد، عمل نمی کند. این موضوع باعث می شود به دنبال مقالات خبری و دیدگاه هایی بگردد که از دیدگاه او در مورد نمودار حمایت می کند (هرچه که باشد، شما می توانید هر نظری را در مورد هر چیزی در اینترنت پیدا کنید!). این امر اساساً باعث می شود تا غرور و منیت، رفتار معاملاتی شما را دیکته کند. شما فقط به این دلیل که نمی خواهید اشتباه تان را بپذیرید یا اینکه قبول کنید تمام تحقیقات تان بیهوده بوده است، ممکن است بیش از حد به یک نمودار و دیدگاه وابسته شوید.

این موضوع اساساً همان چیزی است که “سوگیری با اعتماد به نفس بیش از حد (Over-Confidence Bias)” نامیده می شود. این امر به دلیل صرف زمان زیاد برای مطالعه یک بازار و “متقاعد کردن” خود در مورد آنچه در آینده اتفاق میافتد، بوجود می آید. معامله گران همچنین، پس از موفقیت در یک معامله اعتماد به نفس بیش از حد پیدا می کنند. در واقع، نسبت به تصمیم اخیرشان بیش از حد خوش بین می شوند و این موفقیت را بیش از حد به درست بودن دیدگاه خودشان نسبت می دهند.

معامله گر دیگری که تحقیقاتی انجام نداده است، شاید این مانع ذهنی را نداشته باشد. البته این مطالعه مسلماً برای معامله گر بالا مزیت خواهد داشت. اما وقتی زمان کمتری را صرف چیزی می کنید، طبیعتاً نسبت به آن خنثی تر و کمتر متعصب خواهید بود. این امر، یک دیدگاه تازه و مهم تر از آن یک دیدگاه علمی و بدون اعمال نظر شخصی به شما ارائه می دهد.

در معامله گری، بی طرف بودن یک امر کلیدی است و به همین دلیل است که ما به طور کلی مخالف معامله بر اساس اخبار و یا توجه بیش از حد به داده های بنیادی هستیم. فراتر از یادگیری معامله بر اساس رفتار قیمت و درک اصطلاحات پایه معاملاتی، هیچ مزیت واقعی در افزایش مطالعه در مورد بازار وجود ندارد. در واقع، حتی ممکن است به دلیل آنچه که در مورد آن صحبت کردیم، واقعاً به شما آسیب برساند.

دلیل شماره ۵ – استفاده از اندیکاتورها یا استفاده از نمودار خالی

یکی از دلایل واضحی که باعث می شود دو معامله گر نمودار مشابهی را متفاوت ‌بینند، اندیکاتورها (Indicators) هستند. برخی از معامله گران علاقه دارند نمودارهای خود را در اندیکاتورهای تحلیل تکنیکال که به معنای واقعی کلمه نمودار را به یک قطعه هنر انتزاعی مدرن تبدیل می کند، غرق کنند. اما معامله گری که از نمودارهای قیمتی ساده و تمیز و بدون اندیکاتورها استفاده می کند، قطعا دیدگاه متفاوتی در مورد همان بازار خواهد داشت. دیدگاهی شفاف تر و دقیق تر.

دلیل شماره ۶ – حرکت در جهت روند یا حرکت مخالف روند

مشابه نکته فوق، یک حقیقتی وجود دارد که می گوید دو معامله گر که در طول زمان به روش های متفاوتی از معامله در بازارها کسب درآمد کرده اند، نمودار مشابهی را متفاوت می بینند. مثلا معامله گر A ممکن است نموداری را ببیند که در حال بالا رفتن است، اما از آنجایی که او برخلاف روند معامله می کند (می خواهد برخلاف حرکت کوتاه مدت معامله کند)، در حالت ایده آل به دنبال فروش در یک سطح کلیدی خواهد بود، زیرا قبلاً با انجام این کار سود کرده است (سوگیری اخیر). در واقع، او از انجام معامله در جهت بازار متنفر است.

معامله گر B ممکن است همان نمودار را ببیند که در حال بالا رفتن است و به دنبال خرید باشد! چون او هم قبلا از این طریق سود کرده است. در حقیقت او روندها را معامله کرده و پول خوبی به دست آورده است، به نظر می رسد هرگز نمی تواند مخالف جهت بازار باشد.

همانطور که روش های مختلفی برای کندن پوست ماهی وجود دارد، هیچ یک از این رویکردها نیز لزوماً درست یا غلط نمی باشند. در حالی که معامله در خلاف جهت روندهای کوتاه مدت خطرناک است، اما برخی از معامله گران فقط در استراتژی “Fading The Market” (نوعی استراتژی که بر روی معامله در خلاف جهت روند تمرکز دارد)، مهارت دارند یا نقاطی را انتخاب می کنند که بازار می چرخد (خلاف جهت یا Contrarian). با این حال، برای اکثر معامله گران پای بندی به روند و معامله در جهت آن بهترین گزینه است.

نکته این است که هر فرد نمودار، ستاپ یا الگوی های دقیقاً مشابهی را در بازار کمی متفاوت می بیند و به دلایل مختلفی که در بالا مورد بحث قرار گرفت، واکنش متفاوتی به حرکات بازار نشان می دهد.

در انتها

دو معامله گر در واقع می توانند یک نمودار را به دو شکل متفاوت ببینند و اغلب نتایج متفاوتی از یک ستاپ معاملاتی مشابه، در نموداری کاملا مشابه کسب کنند. یک روش رایج برای یکسان سازی دیدگاه ها نسبت به نمودارها، توجه به رفتار قیمت (Price Action) است. این روش مانند یک اکولایزر (برابر کننده) عالی عمل می کند. رفتار قیمت تمام متغیرهایی که بر بازار تاثیر خواهد گذاشت یا در گذشته تاثیر گذاشته است را در نظر می گیرد و آن را مانند یک تصویر پرتره که جزئیات با اهمیت را برجسته کرده و به آسانی قابل مشاهده است به شما نمایش می دهد. یادگیری رفتار قیمت به شما کمک می کند بسیاری از متغیرهای موجود در بازارها را که باعث سردرگمی و پیچیده شدن فرآیند معاملات می شود، حذف کنید و یا تا حد زیادی آن ها را کاهش دهید.

متداول ترین دلیلی که دو معامله گر یک نمودار یکسان را متفاوت می بینند، عدم وجود نظم و انضباط است. برخی از معامله گران به طور مدام در هر معامله ریسک زیادی می کنند و بدیهی است که این رفتار بر درک آن ها از بازار و حرکت های آن تأثیر زیادی می گذارد. یعنی موضوع این است که یک نفر می تواند اهمیت رعایت نظم و انضباط را به شما بیاموزد و به شما توضیح دهد که چرا باید آن‌ را رعایت کنید، اما نمی تواند عملاً شما را مجبور کند که در طول معاملات روزانه خود نظم را رعایت کنید. در واقع این فرد می تواند درهای موفقیت در معامله گری را به شما نشان دهد و شما را به مسیر درست هدایت کند، اما نمی تواند مسیر این سفر را هم بجای شما طی کند! طی کردن این مسیر به خود شما بستگی دارد. بنابراین، باید تصمیم بگیرید که چگونه می خواهید همان نمودارهایی را ببینید که دیگران نیز آن ها را مشاهده می کنند؟

برای اینکه یک معامله گر حرفه ای شوید نیاز به سال ها کار سخت و با تعهد و انضباط دارید. باید در زندگی روزانه خود روش ها و معیارهایی را در نظر بگیرید که مسئولیت ها و وظایف شما را ساده کند. برای این کار رویه یا برنامه روزانه ای در پیش بگیرید تا مطمئن شوید با بازار در ارتباط تنگاتنگ هستید. ممکن است مجبور شوید علاوه بر کنترل حسابتان، کارهای دیگری نیز انجام دهید. مثلاً نمودار معاملات را به صورت منظم تحت نظر داشته باشید!

هشدار ریسک و سلب مسئولیت

این مطلب به هیچ عنوان توصیه به خرید یا فروش نیست

بازارهای مالی از ریسک بالایی برخوردارند و امکان از دست رفتن بخش یا تمام حساب معاملاتی شما وجود دارد. تا زمانی که دانش کافی در مورد بازارها به دست نیاورده اید یا امکان قرار دادن سرمایه خود در ریسک محتمل را ندارید در این بازارها سرمایه گذاری نکنید.

آموزش

الگوریتم های zk-SNARK و zk-STARK (گواه های اثبات)

zk-SNARK یکی از تکنولوژی های اثبات دانش صفر (ZKP) به معنای دانش صفر مختصر غیرتعاملی است و zk-STARK نوع دیگری از فناوری های مبتنی بر ZKP است که به معنای دانش صفر مقیاس پذیر و شفاف است. دانش صفر به معنای اثبات یک مسئله بدون افشای اطلاعات است. یعنی ثابت کننده باید به تایید کننده موضوعی را ثابت کند و این کار را بدون ارائه هیچ اطلاعاتی انجام دهد.

منتشر شده

در

الگوریتم های zk-SNARK و zk-STARK (گواه های اثبات)

مفهوم اثبات دانش صفر (Zero Knowledge Proof) در دنیای بلاکچین در حال توسعه و گسترش است. روش های اثبات دانش صفر به ما کمک می کنند که صحت یک مسئله را به اثبات برسانیم، بدون آنکه اطلاعات و داده های محرمانه را منتشر کنیم. به بیان دیگر، ما به کمک این روش ثابت می کنیم که یک فرد مورد اعتماد در شبکه هستیم و همزمان محرمانگی اطلاعات را نیز حفظ می کنیم. این همان چیزی است که منجر به ایجاد تکنولوژی های دانش صفر شده است. دو مورد از مهمترین این تکنولوژی ها، الگوریتم zk-SNARK و الگوریتم zk-STARK نام دارند. فارغ از اینکه رویکرد الگوریتم zk-SNARK چیست و چگونه کار می کند، تفاوت آن با zk-STARK نیز از جمله موارد مهمی است که کسب اطلاعات در مورد آن می تواند به درک بهتر ما از فناوری ZKP کمک کند.

با اینوستورنت همراه باشید که در ادامه با رویکردی مقایسه ای در این مطلب به شرح و توضیح این دو فناوری مهم می پردازیم.

الگوریتم zk-SNARK چیست؟

برای آنکه بتوانیم قدم به دنیای فناوری اسنارک و استارک بگذاریم، ابتدا باید در مورد گواه اثبات دانش صفر (Zero-Knowledge Proof) صحبت کنیم. Zero-Knowledge Proof به طور مستقیم توسط پیمانکار سابق سازمان CIA یعنی ادوارد اسنودن (Edward Snowden) در توییتر بر سر زبان ها افتاد. اما به طور کلی ایده گواه دانش صفر به تحقیقات چندین محقق MIT در سال ۱۹۸۰ برمی گردد.

الگوریتم اثبات دانش صفر روشی منحصر به فرد است که در آن کاربر اثبات کننده می تواند به کاربر تایید کننده ثابت کند که چیزی را می داند؛ بدون اینکه بخواهد اطلاعاتی را افشا کند. در واقع این رویکرد به معنای اثبات داشتن دانش بدون افشای خودِ دانش است. اثبات کننده باید به شیوه ای به تایید کننده ثابت کند که اطلاعات را در اختیار دارد، ولی خود اطلاعات را منتشر نکند. گواه های اثبات بدون نیاز به دانش، به سرعت قابل تایید بوده و غالبا نسبت به یک تراکنش استاندارد بیت کوین (Bitcoin)، به داده های بسیار کمتری نیاز دارند. این امر باعث ایجاد مسیری جدید برای استفاده از zk-STARKs به عنوان راه حلی برای حریم خصوصی و مقیاس پذیری می شود.

zk-SNARK

همین توضیح مختصر هم کافی است تا بتوانیم به سراغ zk-SNARK برویم. این اصطلاح از سر واژه های Zero-Knowledge Succinct Non-Interactive Argument of Knowledge گرفته شده است که به معنی گواه اثبات دانش صفر اجمالی غیرتعاملی است. بد نیست هرکدام از این واژه ها را به شکلی مختصر بررسی کنیم.

  • Zero-Knowledge

در مورد دانش صفر، می توان ساعت ها صحبت کرد؛ اما در اینجا با ارائه مثال معروف غار علی بابا، این مفهوم را توضیح می دهیم. غاری حلقوی شکل را تصور کنید که یک ورودی دارد. دو مسیر جانبی در سمت چپ و راست این غار وجود دارند که در انتهای غار به کمک یک درب جادویی به هم متصل می شوند. برای رد شدن از درب جادویی، باید کلمه رمز صحیح را زمزمه کنید. فرض کنید آلیس می خواهد به باب ثابت کند که کلمات رمز را می داند و در عین حال آن ها را مخفی نگه دارد. بدین منظور، باب از آلیس می خواهد تا وارد غار شود و از یکی از دو مسیر حرکت کند. باب هم خودش بیرون غار منتظر می ماند. فرض کنیم آلیس مسیر ۱ را انتخاب می کند و باب از او می خواهد که از مسیر ۲ برگردد.

اگر آلیس رمز را نداند، هرگز نمی تواند از مسیر ۲ برگردد. اما اگر آلیس از مسیر ۱ رفته باشد و باب هم از او بخواهد که از همان مسیر برگردد، دیگر نیازی به آن نیست که آلیس رمز را بداند. پس اینجا به طور شانسی آلیس توانسته از غار خارج شود. برای اطمینان از اینکه آلیس همیشه نمی تواند با شانس از یک سمت حرکت کند و از همان سمت برگردد، این فرایند چندین بار تکرار می شود. با هر بار تکرار، میزان احتمال شانسی بودن فرایند هم کم و کمتر می شود. در نهایت آلیس بدون آنکه کلمه رمز را به باب بگوید، به او ثابت می کند که آن را می داند.

  • Succinct

در تعریف اسنارک ها، واژه Succinct‌ به معنی اجمالی و مختصر اهمیت فراوانی دارد. اما منظور از مختصر بودن چیست؟ گواه های اثبات دانش صفر مختصر، می توانند در چند میلی ثانیه تایید شوند. طول این گواه ها هم تنها چند صد بایت است. همین کوچک بودن Proof Size است که باعث سرعت این فناوری می شود.

  • Non-Interactive

در نسخه های ابتدایی پروتکل های دانش صفر، دو شخص ثابت کننده (Prover) و تایید کننده (Verifier) مجبور بودند چندین مرتبه یک فرایند را تکرار کنند و از طریق این تعامل، دسترسی به دانش را اثبات کنند؛ این مسئله، ویژگی تعاملی بودن را نشان می دهد. اما در SNARK ها که از دانش غیرتعاملی بهره می برند، گواه تنها متشکل از پیامی است که از اثبات کننده به تایید کننده ارسال می شود.

  • Arguments of Knowledge

حال به سراغ بخش پایانی سرواژه zk-SNARK می رویم. Zk-SNARKs عموما از لحاظ پردازشی، بی نقص در نظر گرفته می شوند؛ بدین معنی که یک اثبات کننده فریب کار، شانس بسیار کمی دارد تا بتواند سیستم را بدون داشتن اطلاعات (یا شاهد) فریب دهد. این ویژگی با عنوان بی نقص بودن شناخته شده و فرض را بر این می گذارد که ثابت کننده، قدرت پردازشی محدودی دارد. از لحاظ تئوری، یک اثبات کننده با داشتن قدرت پردازش کافی می تواند گواه های جعلی ایجاد کند. این یکی از دلایلی است که کامپیوترهای کوانتومی را به تهدیدی برای zk-SNARKs (و سیستم های بلاک چین) تبدیل می کند.

الگوریتم zk-STARK چیست؟

در سمت دیگر zk-STARK را داریم که مخفف Zero-Knowledge Scalable Transparent Argument of Knowledge است. هر دو الگوریتم مذکور، برای افزایش حریم خصوصی مورد استفاده قرار می گیرند، اما با هم تفاوت هایی دارند. مثلا با وجود آنکه پروژه هایی نظیر استارک ور (StarkWare) از استارک استفاده می کنند، این تکنولوژی جامعه ای بسیار کوچکتر از اسنارک دارد. در این فناوری، دو واژه مقیاس پذیری و شفافیت بسیار مهم است که در ادامه به آن ها اشاره می کنیم.

zk-STARK
  • Scalable

استارک به توسعه دهندگانش اجازه داده تا محاسبات و ذخیره داده ها را به صورت برون زنجیره ای انجام دهند. گواه های STARK به منظور تایید صحت محاسبات خارج از زنجیره، توسط سرویس های Off-Chain تولید می شوند. این ساز و کار موجب افزایش مقیاس پذیری می شود.

  • Transparent

برخلاف اسنارک، در zk-STARK خبری از تنظیمات مورد اعتماد (Trusted Setup) نیست. منظور از تنظیمات مورد اعتماد، فرایندی است که با هدف تولید پارامترهای استاندارد انجام می شود و پروتکل های رمزنگاری از آن پارامترها استفاده می کنند. این فرایند یک مرتبه صورت می گیرد و طی آن قطعه ای داده تولید می شود که با هر مرتبه اجرای پروتکل رمزنگاری، مورد استفاده قرار می گیرد. در اسنارک، به یک شخص مورد اعتماد نیاز است تا تنظیمات سیستم zk Proof را انجام دهد؛ اما در استارک ها با پارامترهای عمومی و تصادفی سر و کار داریم و همین امر شفافیت و ایمنی استارک ها را افزایش می دهد.

استارک ها برخلاف SNARK، تمرکز اصلی و ویژه ای روی توابع هش (Hash) دارند. همین مسئله بود که توانست برخی مزایا را در STARK پیاده کند که اسنارک فاقد آن ها بود. به طور کلی، استارک ها به این دلیل به وجود آمدند تا کاستی ها و معایب SNARK ها را برطرف کنند.

تاریخچه zk-SNARK‌ و zk-STARK

اسنارک از مفهوم دانش صفر گرفته شده است که نخستین بار در اواخر دهه ۱۹۸۰ معرفی شد. این فناوری که برای رفع مشکل ناشناس ماندن در بلاکچین بیت کوین به وجود آمد، اکنون در رمزارز زی کش (Zcash) مورد استفاده قرار گرفته است. در ژانویه سال ۲۰۱۲ (دی ۱۳۹۰)، پروفسور دانشگاه UC Berkeley با نام الساندرو کیه زا (Alessandro Chiesa) مقاله ای را با همکاری ران کانتی (Ran Canetti)، نیر بیتانسکی (Nir Bitansky) و ارن ترومر (Eran Tromer) منتشر کرد و در آن از اصطلاح zk-SNARK برای تعریف نوع جدیدی از گواه های دانش صفر استفاده کرد.

برای آگاهی از آغاز پیدایش zk-STARK باید به سال ۱۹۹۰ برگردیم؛ تحقیقات ابتدایی در مورد این فناوری به همان زمان برمی گردد. البته آن سیستم های ابتدایی عملی نبودند. سرانجام در سال ۲۰۱۸ الی بن ساسون (Eli Ben Sasson)، ایدو بنتوف (Iddo bentov)، ینون هورش (Yinon horesh) و مایکل ریابزف (Michael Ryabzev) اثر مشترک خود را با عنوان “Scalable, transparent, and post-quantum secure computational integrity” منتشر کردند. این اثر در نوع خود بی نظیر بود؛ چرا که ساختار رمزنگاری مستحکمی را نشان می داد که بسیار بهتر از آزمایش های معروف zk-SNARK در زی کش بود. این فناوری‌ هم ایمن تر از همتایان خود بود و هم پیاده سازی آسان تری داشت.

  • هدف از راه اندازی اسنارک (SNARK‌) و استارک (STARK) چه بود؟

بسیاری از افرادی که به دنبال حریم خصوصی هستند بر این باورند که این ویژگی مهم، بسیار فراتر از یک شاخصه بوده و حتی از آن به عنوان یک حق بنیادی بشر یاد می کنند. همین مسئله اهمیت فناوری های مبتنی بر دانش صفر را پررنگ می کند. به طور مثال می توان از zk-SNARK‌ ها به عنوان مکانیزم انتقال پول در حریم خصوصی مؤسسات استفاده کرد.

به طور مشابه با درآمیخته شدن zk-SNARK‌ ها با شبکه های اجتماعی، می توان مانع از فروش اطلاعات کاربران این شبکه ها به شرکت های تبلیغاتی شد. کاربران (به طور مثال موسسات اقتصادی) می توانند با بهره گیری از پلتفرم های تکنولوژی، به تعاملات مالی و دارایی خود به صورت محرمانه دست یابند و امکان اینکه به پروتکل های ارزهای دیجیتال حریم خصوصی مثل Zcash دسترسی داشته باشند نیز برایشان فراهم خواهد شد.

پس اگر بخواهیم به ایده و اهداف این تکنولوژی ها اشاره کنیم، باید پاسخ را در حریم شخصی جستجو کنیم. ارائه دهندگان استارک می خواستند ساز و کاری جدید را با رویکردی بسیار اساسی تر در مورد چگونگی ایجاد آزمون های دانش صفر انجام بدهند. آنچه که به نظر با اصول امنیتی در رمزارزها مغایرت دارد، در این سیستم جدید اعمال شد (عدم شفافیت)؛ اما در همان زمان، این تصمیمات پیچیدگی سیستم را کم کرد، پیاده سازی آن را آسان کرد و در عین حال امنیت را فدا نکرد؛ بلکه راه های جدیدی را برای امنیت بالاتر فراهم کرد.

اینگونه بود که محققان توانستند به کمک رمزنگاری هم ریختی (Homomorphic Encryption)، محاسبات چند جانبه امن (MPC) و آزمایش های تعاملی، این فناوری جدید را طراحی کنند.

به طور کلی هدف هر دو پروتکل کمک به حریم شخصی است؛ اما STARK با هدف بهینه سازی SNARK به وجود آمد. البته این به آن معنا نیست که استارک از اسنارک بهتر است. بهتر یا بدتر بودن یک فاکتور نسبی است. به ویژه آنکه zk-SNARK هم جامعه بزرگتری دارد و هم از محبوبیت بیشتری برخوردار است اما نمی توان با قطعیت آن را تایید و یا انکار کرد. در بخش های بعدی که این دو الگوریتم را با هم مقایسه کردیم، این مسئله بهتر مشخص می شود.

نحوه کارکرد zk-SNARK

هم اسنارک و هم استارک هر دو بر اساس Zero Knowledge Proof عمل می کنند. ساختار Zk-Snark ها با پارامترهایی گره خورده است که به دنبال سنجش اعتبار مجموعه ای از داده ها هستند. برای تولید این پارامترها نیاز به Trusted Setup داریم؛ اما اگر این پارامترها به درستی مدیریت نشوند، یک بازیگر مخرب در شبکه این امکان را دارد که تعداد نامحدودی توکن بومی را بدون اطلاع سایر افراد حاضر در شبکه، مینت کند.

با اینکه تنظیمات ابتدایی مورد اعتماد در پیاده سازی zk-SNARKs ضروری هستند، محققان به دنبال یافتن جایگزین های دیگری به منظور کاهش میزان اعتماد مورد نیاز در این فرآیند هستند. اگر کسی بتواند به ایجاد تصادفی پارامترها دسترسی پیدا کند، می تواند گواه های جعلی ایجاد کند که در نظر تایید‌ کننده معتبر به نظر بیایند.

zk-SNARK ها با مجموعه متمایزی از پارامترهای شبکه،‌ بر یکسری از توابع ریاضی تکیه می کنند. این توابع عمل محاسبات را به مدارهای حسابی (Arithmetic Circuits) تقسیم می کنند که مجموعه ورودی های جداگانه ای را دریافت می کنند. در نتیجه، استفاده از تکنیک های نسبتا متفاوت رمزنگاری مانند تعهدات هم ریختی (Homomorphic Commitment)، ارزیابی بی چون و چرای چند جمله ای ها (Blind Evaluation of Polynomials) و جفت منحنی های بیضوی با نگاشت های دوخطی (Bilinear Pairings of Elliptic Curves)، منجر به جدا شدن ارتباطات میان دو طرف تراکنش در یک شبکه رمزارزی می شود.

مثلا اگر آلیس و باب بخواهند در یک شبکه رمزارزی با هم تراکنش داشته باشند و به حریم خصوصی تمام و کمال دست پیدا کنند، نیاز به پنهان سازی این عناصر در تراکنش خواهند داشت.

  • فرستنده
  • گیرنده
  • میزان تراکنش
  • آدرس IP

استفاده از zk-SNARK هر ارتباط معناداری میان گیرنده، فرستنده و میزان تراکنش را کمرنگ می کند. همچنین می تواند با بهبود دهنده های حریم شخصی لایه شبکه مانند TOR یا ++Dandelion ترکیب شود. این کار موجب مخفی شدن لوکیشن آی پی (IP) کاربر خواهد شد.

تراکنش ها در بیشتر انواع رمزارزها از طریق بررسی شبکه اعتبارسنجی می شوند؛ یعنی باید شرایط خاصی برقرار شود و الزامات مشخصی وجود داشته باشد تا بتوان یک تراکنش را معتبر نامید. مهم است که فرستنده واقعا مبلغی را که قصد ارسال آن را دارد، در اختیار داشته باشد و با ارائه کلید خصوصی (Private Key) صحیح نشان دهد که وجوه برای اوست. فناوری zk-SNARK به فرستنده تراکنش اجازه می دهد که این کار را با دانش صفر انجام دهد؛‌ یعنی بدون آنکه میزان وجوه یا آدرس ها را افشا کند، ثابت کند که دارایی را در اختیار دارد و خودش مالک آن هاست. در طی فرایند تراکنش، اسنارک ها اطلاعات مورد نیاز برای اثبات را به معادله تبدیل می کنند. در چنین بستری، این معادله بدون افشای هرگونه اطلاعاتی حل می شود.

تصویر زیر تفاوت رمزنگاری بین اسنارک ها و استارک ها را نشان می دهد. همانطور که مشخص است، SNARK از زوج های منحنی بیضوی استفاده می کند؛ در حالی که STARK با توابع هش سر و کار دارد.

مقایسه zk-SNARK با دیگر پروتکل های حریم خصوصی

نام zk-SNARK ها با زی کش گره خورده است. حال سوالی که پیش می آید این است که فناوری اسنارک و Zcash تا چه حد قوی هستند؟ هر کدام از پروتکل های حریم خصوصی، از یک استراتژی متفاوت برای مخفی کردن اطلاعات تراکنش استفاده می کنند.

همانطور که در مورد Zcash گفتیم، این رمزارز از zk-SNARK استفاده می کند. اما پروتکل رقیب زی کش یعنی مونرو (Monero)، از یک فناوری به نام امضاهای حلقوی (Ring Signatures)  استفاده می کند تا هویت امضاکنندگان دیجیتال را مخفی نگه دارد. همچنین رمزارز PIVX از پروتکل Zero Coin استفاده می کند؛ یک پروتکل حریم خصوصی که به عنوان افزونه ای برای پروتکل بیت کوین طراحی شده است تا به ناشناس تراکنش ها در این شبکه کمک کند. هرچند این پروتکل اکنون با بیت کوین سازگاری ندارد.

هرکدام از این تکنولوژی ها طرفداران خود را دارند؛ اما با این همه، اینطور به نظر می رسد که افراد بی طرف zk-SNARKs را گزینه ای بهتر می دانند. البته نباید اینطور تصور کرد که زی کش با تکیه بر اسنارک، کاملا بی عیب و نقص است. Zcash با یک عیب بالقوه متولد شد. تمام بلوک های ایجاد شده برای چند سال اول شامل ۲۰ درصد “مالیات” هستند که به طور خودکار به بنیانگذاران این رمزارز تعلق می گیرد. این مسئله با نام “مالیات بنیانگذار” شناخته می شود.

علاوه بر این، به دلیل ماهیت zk-SNARK، اثبات شده‌ است که “اگر بنیانگذاران این رمزارز با هم تبانی کنند، می توانند تعداد نامحدودی از توکن ها را بدون اطلاع سایرین بدست آورند. این به این دلیل است که در حال حاضر هیچ راهی برای دانستن میزان دقیق Zcash وجود ندارد.”

ورود اسنارک به دنیای رمز ارزها

به جز Zcash در رمزارزهای دیگری نیز از فناوری zk-SNARK استفاده شده است. دو نمونه از مهمترین این موارد را در ادامه با هم مرور می کنیم.

  • بیت کوین پرایوت (Bitcoin Private)

در پاسخ به مالیات بنیانگذار و با توجه به ریسک این امر، گروهی از افراد فورکی از Zcash را با نام Zclassic معرفی کردند. توسعه دهندگان هم تحت یک پروژه بازسازی، نام Zclassic را به Bitcoin Private تغییر دادند. Bitcoin Private از بلاک چین اصلی بیت کوین استفاده می کند و برخی از به روز رسانی ها و تغییرات از جمله پیاده سازی zk-SNARK را نیز شامل می شود.

  • اتریوم (Ethereum)

زمانی که اتریوم (ETH) وارد فاز متروپلیس شد، zk-SNARK را به بلاکچین (Blockchain) خود اضافه کرد. هرچند در حال حاضر zk-SNARK برای همه تراکنش های اتریوم استفاده نمی شود و فقط یک ابزار در جعبه ابزار است. اگر اتریوم بتواند این تکنولوژی را برای استفاده های گسترده تر پیاده سازی کند، همه‌ تراکنش های آن به طور یکسان، محرمانه خواهند بود.

ویژگی‌ الگوریتم های دانش صفر SNARK و STARK

با توضیحاتی که در مورد ساز و کار این دو تکنولوژی اثبات دانش صفر بیان کردیم، تا حدودی با ویژگی های آن ها هم آشنا شدیم. از آنجا که این دو فناوری از دانش صفر (ZKP) استفاده می کنند، می توان ویژگی های Zero-Knowledge را برای آن ها نیز بیان کرد. از جمله این موارد می توان به تمامیت (Completeness) و صحت (Soundness) اشاره کرد. جدول زیر ویژگی های این دو فناوری را به صورت مقایسه ای به خوبی نشان می دهد.

ویژگی هااسنارک (SNARK)استارک (STARK)
فناوریرمزنگاری منحنی بیضویتوابع هش
نیاز به تنظیمات مورد اعتمادداردندارد
اندازه گواهکوچکتر از استارکبسیار بزرگتر از اسنارک
پیچیدگی اثبات کننده و تایید کنندهکمزیاد
هزینه گس تایید روی اتریومپایینبالا
مقاومت در برابر حملات کامپیوترهای کوانتومیاحتمال حمله کامپیوترهای کوانتومی وجود دارد؛ چرا که اسنارک ها از جفت کلیدهای عمومی و خصوصی استفاده می کنند.بله
مقیاس پذیریکمتر از zk-STARKبیشتر از zk-SNARK
اندازه تخمینی برای ۱ تراکنشتراکنش: ۲۰۰ بایت، کلید: ۵۰ مگابایت۴۵ کیلوبایت
اندازه تخمینی برا ۱۰ هزار تراکنشتراکنش:‌۲۰۰ بایت، کلید: ۵۰۰ گیگابایت۱۳۵ کیلوبایت

دو فناوری مذکور بر مبنای گواه دانش صفر عمل می کنند؛ پس جزء راهکارهای لایه دو (Layer 2) هستند که به دنبال مقیاس پذیری بلاکچین اتریوم هستند. همچنین به طور ویژه کاربرد فناوری های استارک و اسنارک، در افزایش حریم خصوصی خلاصه می شود.

مزایا و معایب اسنارک (SNARK) و استارک (STARK)

در این قسمت، نگاهی به مزایا و معایب zk-SNARK‌ و zk-STARK‌ می اندازیم تا دیدگاه بهتری نسبت به این دو فناوری داشته باشیم.

مزایای SNARK

  • توان عملیاتی بالا

توان عملیاتی بالا در پی کاهش پردازش روی شبکه اتریوم، افزایش پیدا می کند. در نتیجه ازدحام در بلاکچین اصلی کمتر، تراکنش ها سریع تر و متعاقب آن هزینه های گس (GAS) هم کمتر می شود.

  • ابعاد کوچکتر گواه

گواه‌های SNARK به دلیل اندازه متوسطی که دارند، در زنجیره اصلی ساده تر تایید می شوند. در اتریوم این مسئله منجر به کاهش کارمزد برای تایید تراکنش های برون زنجیره ای می شود. اتفاقی که خود به کم شدن هزینه های رول آپ (Rollup) منتهی می شود.

  • ایمنی

روال های امنیتی رمزنگاری که در zk-SNARK ها به کار گرفته می شوند، دلیل اصلی امنیت بالای رول آپ های دانش صفر (ZK Rollup) در مقایسه با سایر پروژه های مقیاس پذیری هستند. گواه zk-SNARK به لحاظ محاسباتی و پردازشی بی نقص است و نمی توان به صورت تصادفی به آن دست یافت؛‌ به این ترتیب تایید کنندگان گمراه و رفتارهای بدخواهانه را به چالش می کشد و اجازه نمی دهد به سادگی دست به تخریب اکوسیستم بزنند.

معایب SNARK

  • مشکلات مربوط به تنظیمات مورد اعتماد

این بزرگترین ایرادی است که می توان به zk-SNARK ها گرفت. در طول این مقاله بارها به این مورد اشاره کردیم و گفتیم که این پارامترها به صورت خصوصی باید ایجاد شوند؛ پارامترهایی که امکان ایجاد ارتباط خصوصی میان تایید کننده و ثابت کننده را فراهم می کنند. مشکل اینجاست که وجود یک بازیگر مخرب در شبکه، می تواند منجر به تولید گواه اثبات اعتبار (Validity Proof) نادرست شود. دقت کنید این امر با آنچه که در مورد بی نقص بودن اسنارک ها به لحاظ محاسباتی گفتیم، متفاوت است.

  • احتمال قرار گرفتن در معرض حملات کامپیوترهای کوانتومی

اسنارک ها بر اساس منحنی های بیضوی عمل می کنند تا بتوانند گواه های اثبات اعتبار را تولید کنند. درست است که رمزنگاری منحنی بیضوی (ECC) ایمن است، اما محاسبات کوانتومی می تواند در برابر معماری امنیتی این رمزنگاری ها پیروز شود.

SNARK vs STARK

مزایای STARK

  • عدم نیاز به تنظیمات قابل اعتماد

استارک ها در این مورد، نقطه مقابل SNARK هستند؛ چرا که به تنظیمات تصادفی عمومی (Publicly Randomness) نیاز دارند و دیگر خبری از Trusted Setup‌ در آن ها نیست. این مسئله منجر به افزایش ایمنی استارک ها می شود.

  • ویژگی های مقیاس پذیری

 استارک ها (STARK) در مقایسه با اسنارک ها (SNARK) می توانند به سرعت محاسبه و تایید شوند.

  • توان عملیاتی حداکثری

استارک ها هم مثل اسنارک ها می توانند با فراهم کردن محاسبات برون زنجیره ای قابل اعتماد و ایمن، حداکثر توان عملیاتی را به کار بگیرند.

  • تضامین امنیتی پیشرفته

استفاده از هش های مقاوم در برابر برخورد (Collision Resistance) امنیت استارک ها را بالا می برد. منظور از Collision Resistance عدم وجود تناظر میان ورودی و خروجی تابع هش است؛ به این معنا که نمی توان دو ورودی را با خروجی یکسان پیدا کرد.

معایب STARK

  • اندازه های بزرگتر گواه

تا اینجا که مزایای استارک ها را بررسی کردیم، به نظر بهتر از SNARK بودند. اما مسئله مهم این است که در zk-STARK گواه ها اندازه های بزرگتری دارند. این مسئله باعث می شود که تایید گواه های استارک در اتریوم طولانی تر و در نتیجه‌ گران تر باشد.

  • پذیرش کمتر

از وقتی که zk-SNARK ها نخستین بار در بلاکچین به کار گرفته شدند، سهم بازار بیشتری نسبت به zk-STARK ها به دست آوردند. محیط توسعه و ابزارهای اسنارک بر اساس گواه های اثبات دانش صفر بزرگتر است. همچنین zk-SNARK ها به شکل عمده در رول آپ های zk مورد استفاده قرار می گیرند. در سمت مقابل، zk-STARK ها پذیرش کمتری دارند. توسعه دهندگان هم ممکن است هنگام ایجاد پروژه های ZK، با ابزارها و پشتیبانی های کمتری مواجه شوند.

در انتها

zk-SNARK یکی از تکنولوژی های اثبات دانش صفر (Zero Knowledge Proof یا به اختصار ZKP) به معنای دانش صفر مختصر غیرتعاملی است. zk-STARK نوع دیگری از فناوری های مبتنی بر ZKP است که به معنای دانش صفر مقیاس پذیر و شفاف است. دانش صفر به معنای اثبات یک مسئله بدون افشای اطلاعات است. یعنی ثابت کننده باید به تایید کننده موضوعی را ثابت کند و این کار را بدون ارائه هیچ اطلاعاتی انجام دهد.

این دو فناوری هر دو بر مبنای دانش صفر عمل می کنند اما تفاوت هایی دارند. مهمترین تفاوت این است که اسنارک ها نیاز به تنظیمات مورد اعتماد دارند و در برابر حملات کامپیوترهای کوانتومی آسیب پذیر هستند؛‌ اما استارک ها به چنین تنظیماتی نیاز ندارند و نسبت به حملات کامپیوترهای کوانتومی مقاوم هستند. همچنین مقیاس پذیری zk-STARK ها بیشتر از zk–SNARK هاست.

در حال حاضر zk-SNARK ها محبوبیت و پذیرش بیشتری نسبت به zk-STARK ها دارند. یکی از دلایل این امر قدمت بیشتر اسنارک ها و البته پیچیدگی کم آن هاست. با این حال، zk-STARK ها را می توان آینده فناوری های مبتنی بر دانش صفر دانست. بسیاری از افراد معتقدند که استارک ها می توانند به مرور زمان راه خود را پیدا کنند و به محبوبیت و مقبولیت قابل توجهی دست پیدا کنند.

ادامه مطلب

آموزش

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) یکی از کیف پول های مالتی کوین و غیر حضانتی (Non-Custodial) است و قابلیت هایی نظیر استیکینگ، دیفای، بریج و مدیریت NFT نیز دارد.

منتشر شده

در

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

همانطور که برای حفظ و نگهداری هر وسیله ای نیاز به ابزاری است، برای نگهداری و امنیت رمزارزها نیز نیاز به ابزار مخصوصی داریم. کیف پول های دیجیتال ابزاری هستند که برای همین کاربرد طراحی شده اند و به صورت کیف پول گرم (نرم افزاری) و سرد (سخت افزاری) عرضه می شوند. یکی از گام های اولیه پس از مطالعه و کسب دانش، انتخاب و نصب یک کیف پول دیجیتال معتبر است. کیف پول توکن پاکت یکی از همین موارد است.

با توجه به این موضوع که انتخاب کیف پول مناسب و امن در بین ولت های موجود می تواند کاری دشوار باشد، تصمیم گرفتیم در این مطلب به معرفی و بررسی کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) بپردازیم تا با امکانات، مزایا و معایب آن آشنا شویم.

کیف پول توکن پاکت در ابتدا با حمایت از بلاکچین ایاس (EOS) در اکتبر سال ۲۰۱۸ شروع به کار کرد. ولی پس از آن مرزهای خود را گسترش داد تا اکوسیستم ها و بلاکچین های بیشتری را پشتیبانی کند.

کیف پول توکن پاکت یک وَلت‌ غیرمتمرکز و متن باز است و در دسته کیف پول های نرم افزاری (Hot Wallet) قرار می گیرد و جزء کیف پول اچ دی (HD Wallet) است. این کیف پول با ظاهری ساده طراحی شده و بستری را فراهم کرده است که استفاده از آن آسان باشد و در نسخه اندروید و iOS و همچنین به صورت افزونه کروم (Chrome Extension) در دسترس است. (البته توکن پاکت کیف سخت افزاری هم به نام [KeyPal] نیز دارد)

کیف پول اچ دی (HD Wallet) یا Hierarchical Deterministic یک کیف پول رمز ارزی است که از ساختار سلسله مراتبی درخت گونه برای تولید کلیدهای خصوصی و عمومی توسط یک جفت مستر کی (Master Key) یا شاه کلید استفاده می کند. کیف پول های اچ دی (HD) امنیت بالایی دارند، اما محافظت از عبارت بازیابی ۱۲ یا ۲۴ کلمه ای تولید شده، تعیین کننده میزان امنیت این نوع از ولت هاست.

توکن پاکت از بلاکچین های مطرح و پرکاربرد بی ان بی چین (BNB Chain)، اتریوم (Ethereum)، بیت کوین (Bitcoin)، ترون (Tron)، سولانا (Solana)، شبکه فانتوم (Fantom Network)، پولکادات (Polkadot)، شبکه کور (Core Network) و… پشتیبانی می کند. البته توکن پاکت از شبکه های کمتر شناخته شده مانند لینیر فاینانس (Linear Finance) و… نیز پشتیبانی می کند.

این کیف پول خدماتی بیشتر از یک کیف پول معمولی را به کاربران خود ارائه می دهد. می توان آن را به عنوان یک جعبه ابزار کاربردی برای بلاکچین ها نامگذاری کرد.

شما برای دسترسی به dAppstore این کیف پول می توانید به آسانی، تنها با کلیک بر روی گزینه Discover اقدام کنید. در قسمت بالا با وارد کردن آدرس dApp مورد نظر، به اطلاعات مورد نیاز خود دسترسی پیدا کنید. همچنین در کیف پول توکن پاکت شما قادر هستید تا فعالیت های بنیادی در یک مجموعه بلاکچین را انجام دهید. به طور معمول این فعالیت ها شامل رای گیری درون شبکه ای برای مدیریت پروکسی ها منابع در نظر گرفته می شود.

در ماه های اخیر توکن پاکت بستری برای مبادلات ارزی را نیز در این پلتفرم ارائه داده است. کاربران اکنون به راحتی می توانند ارزهای پشتیبانی شده در این کیف پول را با یکدیگر مبادله یا سواپ (SWAP) کنند. با قرار دادن یک بستر مبادلاتی درون شبکه ای دیگر کاربران برای مبادله نیازی به انتقال دارایی های خود به یک صرافی‌ ارز دیجیتال را ندارند.

شما در این کیف پول قادر هستید تا از طریق صرافی های غیر متمرکز (DEX) مانند یونی سواپ (Uniswap)، پنکیک سواپ (Pancakeswap)، ژوپیتر (Jupiter)، بایسواپ (Biswap) و … به مبادله رمز ارزهای مورد نظر خود بپردازید. با دسترسی آسان و امنیت قابل توجه این سیستم نیازی به نگرانی برای دزدیده شدن دارایی ها و ارزهای خود ندارید.

Your secure crypto wallet to explore blockchain

Your secure crypto wallet to explore blockchain

توکن پاکت یک کیف پول غیر حضانتی (Non-Custodial) محسوب می شود. به این معناست که کد امنیتی یا عبارت بازیابی (Seed Phrase) شما را در سیستم خود نگه داری نخواهد کرد. در مقابل شما به عنوان یک کاربر، مسئولیت کامل کلمات کلیدی و امورات مربوط به کیف پول خود را در اختیار خواهید داشت. اکنون این سوال شاید برای شما پیش آمده که، اگر توکن پاکت کنترلی بر روی کلمات امنیتی شما ندارد پس چگونه سیستم امنیتی کل پلتفرم را مدیریت می کند؟

در جواب این سوال می توان گفته که کیف پول توکن پاکت سه نوع لایه امنیتی برای این مسئله در نظر گرفته است. این لایه ها عبارتند از:

  • کلمات امنیتی و ریکاوری به صورت محلی یا در جایی که شما انتخاب می کنید ذخیره می شود
  • اطلاعات بسیار مهم به شکل ایزوله شده در محلی خاص نگه داری می شوند
  • برای ورود به حساب کاربری کیف پول از چندین روش استفاده می کند. این روش ها عبارتند از، تشخیص چهره، اثر انگشت و تعیین یک گذر واژه

ساخت حساب کاربری در توکن پاکت (Token Pocket)

پس از دانلود اپلیکیشن توکن پاکت، برای ساخت کیف پول طبق مراحل زیر عمل کنید.

  • اپلیکیشن Token Pocket را باز کنید، روی گزینه [No account] کلیک کنید. اگر برای انتقال از یک کیف پول دیگر به توکن پاکت استفاده می کنید و عبارات بازیابی دارید، گزینه [I have an account] را انتخاب کنید.
  • شما می توانید از گزینه های اچ دی ولت [HD Wallet]، چند امضایی [MultiSig Wallet] و در صورت داشتن کیف پول سخت افزاری [KeyPal]، بسته به نوع کابری خودتان استفاده کنید. همچنین می توانید با انتخاب تنها یک شبکه نیز کیف پول خود را بسازید. بعد از انتخاب نوع ولت و یا شبکه مورد نظر بر روی [Create Wallet] کلیک کنید.
  • در مرحله بعدی با انتخاب نام [Set Wallet name] سپس تعیین کلمه عبور [Password] با بیش از ۸ رقم و تکرار آن با زدن تیک توافق [Terms of Service and Privacy] و زدن [Creat Wallet] به مرحله بعدی می رویم و با زدن [Understood] به صفحه بعد منتقل می شویم.
  •  وارد صفحه [Backup Secret Recovery Phrase] شوید و سپس با زدن سه تیک دانستن اهمیت داشتن این کلمات با زدن گزینه [Generate Mnemonic] ۱۲ کلمه بازیابی نمایش داده می شود.
“عبارت بازیابی (Seed Phrase) تنها کلید بازیابی رمز ارزهای شماست. اگر کسی عبارت بازیابی شما را به دست بیاورد، می تواند به کیف پول شما دسترسی داشته باشد و دارایی های آن را سرقت کند. طبیعتا اگر کلید بازیابی خود را فراموش کنید، دسترسی به کیف پول و دارایی های خود را برای همیشه از دست می دهید. در نتیجه، بسیار مهم است که عبارت بازیابی خود را از خطرات آنلاین و آفلاین حفظ کنید.”
  • در این مرحله عبارت ۱۲ کلمه ایِ بازیابی برای شما به نمایش در می آید. این عبارات را به ترتیب شماره یادداشت کنید، سعی کنید این عبارت را در مکانی امن نگه دارید و روی [Completed Backup, Verify it] کلیک کنید.
  •  در این مرحله عبارت بازیابی را در محل مورد نظر به ترتیب شماره که یادداشت کردید پُر کنید و سپس روی [Confirm] کلیک کنید. ولت شما ساخته شده است و می توانید دارایی های خود را به آن منتقل کنید. 

واریز دارایی ها به کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

برای واریز کوین یا توکن به کیف پول توکن پاکت طبق مراحل زیر عمل کنید.

  • اپلیکیشن وکن پاکت (Token Pocket) را باز کنید، دارایی مورد نظر که قصد انتقال آن به کیف پول را دارید در صفحه [Assets] انتخاب کنید. (به عنوان مثال دریافت SOL از طریق شبکه سولانا (Solana) را در نظر بگیرید)
  • بر روی گزینه [Receive] کلیک کنید.

۳. در این مرحله باید آدرس ولت را کپی کرده (می توانید روی [Copy] یا [Scan QR code] کلیک کنید و یا آن را به اشتراک [Share] بگذارید) و سپس آدرس کپی شده را در قسمت آدرس دریافت کننده در صفحه برداشت صرافی‌ یا کیف پول‌ مبدا جای گذاری کنید.

TokenPocket 03
۰۳
TokenPocket 02
۰۲
TokenPocket 01
۰۱
  • توکن یا کوین مورد نظر بسته به شبکه بلاکچینی و دریافت تاییدیه ها به کیف پولتان واریز خواهد شد.

برداشت دارایی ها از کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

برای برداشت دارایی ها از کیف پول توکن پاکت باید طبق مراحل زیر پیش بروید.

  •  اپلیکیشن توکن پاکت را باز کنید، رمزارزی را که قصد انتقال آن را دارید در صفحه [Assets] انتخاب کنید. (به عنوان مثال برداشت SOL در شبکه‌ سولانا را در نظر بگیرید)
  • روی گزینه [Transfer] در پایین صفحه کلیک کنید.
  • برای انتقال از گزینه [Transfer] از طریق آدرسی که کپی کرده اید، اگر آدرسی را ذخیره کرده اید به وسیله آدرس گزینه [Address Book] و برای انتقال به روش اسکن QR کد گزینه [QR Code] را انتخاب کنید.
TokenPocket 004
۰۰۴
TokenPocket 003
۰۰۳
TokenPocket 002
۰۰۲
TokenPocket 001
۰۰۱
  • در این مرحله باید در قسمت [Receiving address] آدرس مقصد و در بخش [Amount] مقدار دارایی که قصد انتقال آن را دارید، وارد کنید. سپس هزینه انتقال به شما نمایش داده می شود. در قسمت [Advanced] هم گزینه شناسه تگ (Memo) را در صورت لزوم می توانید وارد کنید. بعد از انجام تمام این مراحل بر روی دکمه‌ [Confirm] کلیک کنید. پس از بررسی اطلاعات انتقال، روی [Transfer] کلیک کنید، رمز عبور را وارد کنید و روی [Confirm] کلیک کنید.
  • در پایان دارایی شما به آدرس مقصد منتقل می شود.

قابلیت های کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) مزایا و معایب

ولت Token Pocket امکان سواپ کردن توکن‌ ها در شبکه های مختلف را برای کاربران مهیا می کند. علاوه بر آن امکان خرید و فروش توکن در بلاکچین های پرکاربرد مانند اتریوم و بی ان بی چین وجود دارد. البته مانند سایر کیف پول ها خرید یا فروش توکن توسط ولت توکن پاکت توصیه نمی شود، زیرا خرید و فروش دارایی در کیف پول ها مشمول کارمزدهای بالایی می باشد. بنابراین بهتر است برای این کار از صرافی ها استفاده شود.

از قابلیت‌ های جالب توکن پاکت حالت Bridge می باشد که در صورتی که کاربر قصد انتقال توکنی مانند USDT بین دو بلاکچین متفاوت مثل اتریوم و بی ان بی چین را داشته باشد، مورد استفاده قرار می گیرد. شایان ذکر است استفاده از این قابلیت صرفه اقتصادی ندارد و کاربران برای استفاده از Bridge باید کارمزدهای بالایی پرداخت کنند.

Exchange & Transact Easily

Exchange & Transact Easily
Exchange & Transact Easily

یکی از محصولاتی که در وب سایت کیف پول توکن پاکت معرفی شده است، صرافی غیرمتمرکز (DEX) و مارکت پلیس توکن های غیر مثلی (NFT) به نام ترانزیت (Trasit) می باشد که امکان خرید و فروش رمزارز را مهیا می کند.

در ولت موبایلی توکن پاکت با استفاده از قسمت Discovery، کاربران می توانند به dAppstore در توکن پاکت دسترسی پیدا کنند. این ابزار به کاربران امکان دسترسی به dApp هایی را می دهد که بر روی تمام بلاکچین های پشتیبانی شده توسط توکن پاکت ساخته شده اند. اگر به دنبال یک dApp خاص هستید، تنها کاری که باید انجام دهید این است که در نوار آدرس، لینک وب سایت dApp را وارد کنید.

A DApp Store

A DApp Store
A DApp Store

در کیف پول توکن پاکت مانند سایر ولت ها امکان استیکینگ (Staking) وجود دارد. در کنار استیکینگ امکان نگهداری از NFT ها نیز برای کاربر مهیا شده است.

از معایب این ولت می توان به شبکه های پشتیبانی شده کمتر نسبت به کیف پول های محبوب مانند تراست ولت (Trust Wallet) اشاره کرد. از دیگر نکات منفی استفاده از ولت های جدیدتر مانند توکن پاکت، عدم اعتماد کاربران است. چون کاربران ارز دیجیتال معمولا ترجیح می دهند از کیف پول های شناخته شده و معتبر استفاده کنند.

امنیت کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

کیف پول توکن پاکت، ولتی غیر حضانتی می باشد. این به این معنا است که توکن پاکت هیچ دخالتی در حفظ و نگهداری رمز عبور یا عبارت بازیابی کاربر ندارد. بنابراین دسترسی‌ به این اطلاعات خصوصی و امنیتی ندارد. با توجه به این موضوع در صورت فراموشی یا گم شدن عبارت بازیابی امکان دسترسی به ولت توسط کاربر وجود ندارد.

Security as it should be

Security as it should be

علاوه بر این توکن پاکت از امکان انجام تراکنش چند امضایی بهره می برد که امنیت تراکنش ها را افزایش می دهد. همچنین از تشخیص چهره و اثر انگشت بهره می برد و کاربران می توانند برای امنیت بیشتر قابلیت احراز هویت دو مرحله ای (۲FA) را در اپلیکیشن خود فعال کنند.

کیف پول چند امضایی (Multi-sig)، روش دیگری برای حفاظت از عبارت بازیابی است. برای تایید تراکنش در این نوع کیف پول ها، وجود تمام امضاها لازم است. برای مثال، می توانید یک کیف پول با ۲ یا ۳ امضا ایجاد کنید. برای دسترسی به دارایی های این کیف پول، حداقل به ۲ امضا نیاز است. با واگذاری مسئولیت نگهداری عبارت بازیابی به افراد مورد اعتماد، می توانید ریسک های امنیتی را به حداقل برسانید.

در انتها

با توجه به توضیحاتی که ارائه شد، کیف پول توکن پاکت امکانات و قابلیت های خاص و منحصربه فردی نسبت به مابقی ولت ها ندارد و می توان برای نگهداری دارایی های دیجیتال از سایر ولت ها نیز استفاده کرد. این تصمیم کاملا سلیقه ای است و بستگی به کاربر و نیازهایش دارد.

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) یکی از کیف پول های مالتی کوین است که می توانید رمز ارزهای مختلفی مانند بیت کوین، اتریوم، سولانا، ترون و … را در آن نگهداری و مبادله کنید. این کیف پول غیرحضانتی و بر اساس نسل سوم وب (Web 3.0) توسعه داده شده است و کنترل کلید خصوصی اش در اختیار کاربر است؛ و قابلیت هایی نظیر استیکینگ، دیفای، بریج و مدیریت NFT نیز دارد.

ولی برای پاسخ به این سوال که آیا این ولت مناسب است یا خیر؟ باید این ولت را دانلود کرده و با حفظ موارد ایمنی از آن استفاده کنید. خوشبختانه با توسعه و رشد تکنولوژی بلاکچین کیف پول های زیادی در دسترس هستند و کاربران بسته به نیازشان می توانند از آن ها استفاده کنند.

اطلاعات

YouTube
Telegram
Twitter
Website
Forum
Medium
GitHub
Discord

دانلود اپلیکیشن

کافه بازار
Chrome web store
Google Play Store
App Store Download

امتیازهای امنیتی

بنیادی۸۲
امنیت سایبری۸۳
عملیاتی۷۸
اجتماع۷۸.۵

ادامه مطلب

عضویت در خبرنامه

تبلیغات

برترین ها