با ما همراه باشید

آموزش

مفاهیم تحلیل فاندامنتال (Fundamental analysis) در بازار فارکس

تحلیل فاندامنتال روش ارزیابی یک دارایی از طریق بررسی معیارهای اقتصادی، مالی و سایر معیارهای کمی و کیفی مرتبط با آن به منظور سنجش ارزش درونی آن دارایی است. به عبارت دیگر، تحلیل بنیادی، ارزیابی متغیرهای کلیدی یا متغیرهای اساسی برای سنجش دارایی های مالی قابل معامله نظیر سهام، شاخص ها، رمز ارزها و… شده است.

منتشر شده

در

مفاهیم تحلیل فاندامنتال (Fundamental analysis) در بازار فارکس

اگرچه بیشتر معامله گران از تحلیل تکنیکال (Technical analysis) برای انجام معاملات خود استفاده می کنند، اما بعضی از معامله گران با استفاده از تحلیل بنیادی (فاندامنتال) سعی می کنند درصد موفقیت خود را افزایش دهند.

تحلیل فاندامنتال (Fundamental analysis) چیست؟

از نظر پیش بینی حرکات قیمت و شناسایی فرصت های معاملات فارکس، دو رویکرد اصلی وجود دارد. اول تحلیل تکنیکال که تلاش می کند جهت قیمت را بر اساس داده ها و آمار تاریخی قیمت و با کمک نمودار‌های قیمتی پیش بینی کند. رویکرد دیگر تحلیل فاندامنتال فارکس (FOREX) یا همان تحلیل بنیادی است. این روش همانطور که از نامش پیداست، مبتنی بر بنیادهای اقتصادی یک دارایی (سهام، ارز و …) است تا تعیین کند که آیا قیمت فعلی آن بالاتر یا پایین تر از ارزش ذاتی و واقعی معامله می شود (با این فرض که در نهایت، قیمت اطلاعات موجود را منعکس می کند).

به عبارت دیگر، هدف نهایی تحلیل بنیادی فهمیدن این نکته است که با توجه به اطلاعات موجود، قیمت واقعی و ذاتی یک دارایی پایین تر، بالاتر و یا برابر با قیمت فعلی آن دارایی در بازار است و یا خیر؟ بنابراین بر مبنای این تحلیل معامله گر تصمیم می گیرد که آن دارایی را بفروشد و یا بخرد.

در روش دیگر این نوع تحلیل، معامله گر به دنبال کشف نیروهای عرضه و تقاضا در بازار فارکس است و هدف از تحلیل بنیادی کسب سود با کمک درک عوامل مؤثر بر این عرضه و تقاضا است؛ یعنی تحلیل گر با استفاده از داده های اقتصادی و بنیاد‌های بازار به تحلیل و پیش بینی عرضه و تقاضای آتی در بازار می پردازد.

معامله بر اساس تحلیل فاندامنتال یک روش بسیار محبوب است که اغلب به جای استفاده در معامله گری کوتاه مدت با مفهوم استراتژی‌ خرید و نگهداری (معاملات بلند‌ مدت) در ارتباط است.

بعضی از بزرگترین سرمایه گذاران، مانند وارن بافت و بنجامین گراهام، مبنای تصمیمات سرمایه‌ ذاری خود را بر تحلیل فاندامنتال قرار می دهند. در حقیقت تحلیل فاندامنتال بیش از اینکه با استراتژی های نوسان گیری و اسکلپ همخوانی داشته باشد، با استراتژی های بلند مدت و میان مدت همخوانی دارد و سرمایه گذاران بیش از معامله گران از این روش استفاده می کنند.

هرچند از آنجایی که به کمک تحلیل فاندامنتال قادر خواهیم بود روند‌های اصلی و ترند‌های بزرگ بازار را شناسایی کنیم، این روش تحلیل به کمک معامله گران کوتاه مدت نیز خواهد آمد. به عنوان مثال با بررسی دقیق و کامل بازار از منظر بنیادی و پی بردن به روند اصلی و  بلند‌ مدت بازار، معامله گر می تواند صرفا وارد معاملات کوتاه مدتی شود که در جهت روند اصلی بازار است تا ریسک معاملات خود را کاهش دهد.

معامله گران سهام معمولا ارزیابی های فاندامنتال خود را بر اساس صورت های مالی شرکت ها انجام می دهند. آن ها با بررسی ترازنامه از میزان بدهی و دارایی و ترکیب سرمایه شرکت، با استفاده از صورت سود و زیان به وضعیت سودآوری شرکت و با استقاده از صورت جریان نقدی به کیفیت سودآوری شرکت و میزان دسترسی آن به منابع نقدی مطلع می شوند. همچنین در روش دیگری از تحلیل بنیادی با بررسی صنعت مورد نظر و بازار‌های مرتبط با آن و تحلیل محصولات و مشتریان و مواد اولیه و همچنین تحلیل وضعیت کلان اقتصادی کشور و جهان به پیش بینی سودآوری آتی شرکت می پردازند. این کار به آن ها اجازه می دهد تا تعیین کنند که آیا فروش سهام مناسب است و یا خرید آن.

اتخاذ این روش در مورد تحلیل بازار فارکس نیز ممکن است. همانطور که از صورت های مالی یک شرکت می توان برای تعیین ارزش ذاتی آن استفاده کرد، شاخص های اقتصادی (که به ارزیابی عملکرد اقتصادی یک کشور کمک می کنند) نیز می توانند در تعیین قیمت منصفانه یک ارز یاری دهنده باشند. این داده ها می توانند جهت حرکت کوتاه مدت و بلند مدت ارزها را تعیین کنند.

برخی از عوامل وجود دارند که باید قبل از شروع تحلیل بنیادی مورد توجه قرار گیرند. اول اینکه برخی از شاخص های اقتصادی بیشتر از سایرین در عملکرد یک ارز تاثیر دارند. این بدان معناست که انتشار برخی شاخص ها یا ارقام خاص بیشتر از انتشار سایر اطلاعات یا رویداد‌های مرتبط در بازار تاثیرگذار هستند. دوم اینکه بازارها اغلب بر اساس انتظارات از آینده حرکت می کنند. بنابراین معیارها و پیش بینی های کارشناسان و تحلیلگران در مورد هر آمار یا رویداد اقتصادی می توانند بر میزان حرکت بازار قبل و بعد از انتشار اطلاعات (یا وقوع آن رویداد) تاثیرگذار باشد.

بنابراین، یک معامله گر که علاقه مند به تحلیل به روش بنیادی است، نه تنها باید به ارقام و رویدادها توجه کند، بلکه باید پیگیر پیش بینی های تحلیلگران و انتظارات بازار نیز باشد، چرا که انتظارات می توانند به طرز قابل توجهی واکنش بازار را تحت تاثیر قرار دهند. (منظور از انتظارات، پیش بینی ها درباره نرخ سود آتی، تورم، رشد اقتصادی، نرخ بیکاری و دیگر شاخص های اقتصادی آینده است.)

تحلیل فاندامنتال فارکس

تحلیل فاندامنتال فارکس نیز مانند روش های تحلیلی دیگر ابزارهای مخصوص به خود را دارد که در ادامه به آن ها اشاره می کنیم.

مفیدترین ابزارهای تحلیل بنیادی شامل تقویم و شاخص های اقتصادی است، تقویم اقتصادی، لحظه دقیق انتشار اخبار مهم و کم اهمیت را که می تواند بروی جفت ارزها تأثیر بگذارد، به معامله گر نشان می دهد.

اخبار اقتصادی منتشر شده از رسانه های اقتصادی بازار، معامله گران را از هرگونه خبر مهم اقتصادی و سیاسی که می تواند مستقیم یا غیرمستقیم روی بازار اثر بگذارد، مطلع می کند.

داده های بنیادی تاریخی می تواند برای تعیین روند شاخص های بنیادی مفید باشد، همچنین می توان برای تشخیص واکنش احتمالی یک ارز نسبت به یک داده مشخص منتشر شده، از داده های تاریخی استفاده کرد.

تقویم اقتصادی فارکس

با توجه به اینکه معمولا در هنگام خرید و فروش ارز، پیگیری کلیه اطلاعات مربوط به هر ارز خاص بسیار دشوار است، نیاز به روشی کارآمد برای انجام این کار هست. اگرچه استفاده از رسانه های خبری می تواند مفید باشد، اما معمولا بروکرها و سایت های خبری فارکس امکان دسترسی به سرویس های بروز رسانی خودکار را ارائه می کنند.

یک تقویم اقتصادی معمولا نه تنها اطلاعات کلیدی مربوط به محبوب ترین ارزها را به‌ صورت لحظه ای فراهم می کند؛ بلکه اطلاعات مربوط به هر رویداد بعدی را که ممکن است بر بازار تاثیر بگذارد، انتظارات تحلیلگران، ارقام قبلی و حتی میزان احتمال تاثیرگذاری آن را در اختیار معامله گر قرار می دهد.

بیشتر تقویم های اقتصادی را می‌توان سفارشی سازی کرد تا فقط اطلاعات مورد نیاز معامله گر به وی ارائه شود. به عنوان مثال، اگر یک معامله گر به معامله جفت ارز EUR/JPY علاقه مند باشد، می تواند تقویم را فیلتر کند تا فقط اطلاعات مربوط به این جفت ارز برای وی نمایش داده شود. در این مثال معامله گر می تواند با قرار دادن فیلتر منطقه جغرافیایی فقط اخبار و داده های مرتبط با اتحادیه اروپا و ژاپن و یا آن ارز را مشاهده کند. همچینی می توان رویدادهای اقتصادی را از نظر درجه تاثیر گذاری زیاد (High impact)، متوسط (Med Impact) و کم (Med Impact) دسته بندی کرد.

مشهورترین تقویم اقتصادی فارکس، وب سایت فارکس فکتوری (Forexfactor) است. با استفاده از داده های ارائه شده توسط تقویم اقتصادی، یک سرمایه گذار می تواند تعیین کند که آیا یک ارز خاص دارای اصول بنیادی قوی یا ضعیف است. این امر به وی کمک می کند تا تصمیم بگیرد که آیا باید آن ارز را بخرد و یا اینکه بفروشد.

یک روش جایگزین یا موازی برای استفاده از تقویم اقتصادی یا تکیه بر ارزیابی های بنیادی شخصی، این است که تحلیل خود را بر مبنای تحلیل های یک شخص ثالث قرار دهید. برخی از سایت های خبری، پلتفرم های تجاری و بروکرها، ارزیابی های بنیادی خود را به مشتریان ارائه می دهند، بنابراین یادگیری نحوه خواندن تحلیل بنیادی در فارکس و تکیه بر بینش آن ها می تواند یک گزینه مناسب باشد.

مفاهیم و شاخص های تحلیل فاندامنتال فارکس

بعضی از مهمترین شاخص های تحلیل بنیادی که توسط معامله گران ارز برای تشخیص قدرت اقتصاد یک کشور و پتانسیل پیش بینی نرخ ارز استفاده می شود، تولید ناخالص داخلی (GDP)، داده های مربوط به اشتغال و تراز تجاری، آمار خرده فروشی، ارقام مربوط به تورم مانند شاخص قیمت مصرف‌کننده (CPI) و داده های مرتبط با نرخ بهره کشورها هستند که می تواند به معامله گر یک دید کلی برای پیش بینی شاخص های آتی بدهد.

همچنین بعضی از شاخص های اقتصادی اغلب پیشرو هستند و با بررسی آن ها می توان انتظارات دقیق تری نسبت به شاخص های دیگر داشت. برخی شاخص های بنیادی اقتصادی پیشرو شامل شاخص مدیران خرید (PMI) و شاخص قیمت تولید کننده (PPI) و سفارشات کالاهای بادوام هستند. برای مثال روند صعودی معنادار و مداوم در شاخص (PMI) یا سفارشات کالا‌های با‌دوام می تواند نشانی از رشد و بهبود اوضاع اقتصادی باشد و انتظار داشت که تولید نا‌خالص ملی (GDP) در دوره های آتی اعداد بهتری باشد و یا اینکه با صعودی بودن مداوم روند شاخص (PPI) می توان انتظار رشد شاخص تورمی (CPI) را داشت.

بیایید نگاهی به تعدادی از شاخص های اقتصادی کلیدی بنیادی که توسط معامله گران مورد استفاده قرار می گیرد، بیاندازیم.

  • نرخ بهره (Interest Rate)

نرخ بهره نرخی که از طریق بانک های مرکزی هر کشور تعیین می شود و بانک ها موظف هستند خدمات بانکی اعم از تسهیلات و سپرده پذیری را با آن نرخ ها انجام دهند.

  • گزارشات اشتغال (Employment Reports)

گزارشات اشتغال که شامل نرخ بیکاری و آمار متقاضیان کار یا بیکارانی که برای بیمه بیکاری درخواست داده اند و سطح حقوق و دستمزد و سایر داده های مربوط به اشتغال است.

  • تراز تجاری (Trade Balance)

 به معنی تفاوت بین واردات یک کشور با صادرات آن است که اثر مستقیمی بر روی سطح تقاضا برای پول آن کشور دارد. یک کسری (تراز منفی) بدان معنی است که واردات یک کشور بیشتر از صادرات آن شده، در حالیکه یک مازاد تجاری (تراز مثبت) نشان می دهد، صادرات بیشتر از واردات است.

  • حساب جاری (Current Account)

یکی از دو مؤلفه تراز پرداخت های کشور است. حساب‌ جاری، تراز مجموع “تجارت” و “خالص ورود و خروج نقدینگی” از یک کشور است. مازاد حساب جاری، نشان دهنده این است که طی دوره معین، ارزش دارایی های خارجی کشور بیشتر از بدهی آن کشور بوده است، در حالیکه کسری حساب جاری برعکس این مطلب را می رساند.

  • تولید ناخالص داخلی (GPD)

 هر تغییری در تولید ناخالص داخلی می تواند اثر بزرگی روی ارز آن کشور داشته باشد. یک افزایش تند در GDP نشان دهنده قوی تر شدن اقتصاد آن کشور است که در نتیجه ارز کشور را هم قوی تر می کند، به‌ خصوص اگر بازار افزایش نرخ بهره را هم پیش بینی کند.

  • شاخص قیمت مصرف کننده (CPI)

سطح قیمت کالاها برای مصرف کننده را نشان می دهد و نماد کلیدی تورم است. کنترل تورم یکی از وظایف مهم هر بانک مرکزی است، برای همین تغییران CPI به صورت مستقیم بر روی سیاست های پولی تأثیرگذار است. یک افزایش در تورم می تواند نشانه افزایش نرخ بهره باشد، در حالیکه کمتر شدن شاخص قیمت مصرف کننده می تواند نشانه کاهش نرخ بهره توسط بانک مرکزی در آینده باشد.

  • شاخص قیمت تولید کننده (PPI)

 این شاخص قیمتی را که تولیدکننده ها برای مواد اولیه می پردازند (که منجر به تولید کالای نهایی می شود)، اندازه گیری می کند. بالاتر بودن این شاخص نشان دهنده تورم در قیمت مصرف کننده در آینده است، در حالیه کمتر شدن آن برعکس این مطلب را می رساند.

  • شاخص مدیران خرید (PMI)

 نشان دهنده فعالیت مدیران خرید است و از اندیکاتورهای پیشرو محسوب می شود. عموماً اولین شاخصی است که یک افزایش یا کاهش در تولید آینده را نشان می دهد که می تواند نشانه قدرت یا ضعف در بخش تولیدی باشد.

  • قیمت کالاها (Commodity Prices)

قیمت کالاها یا کامودیتی ها اثر بزرگی هم‌ روی تولید کننده و هم مصرف کنندگان آن دارد و مستقیماً با سیکل های تورمی رابطه دارد. کمتر شدن قیمت کامودیتی ها مانند نفت اثر مستقیم روی بر بخش حمل و نقل دارد، در نتیجه قیمت محصولات کاهش یافته و درنهایت ارقام تورمی کمتر شده، در حالیکه قیمت بالاتر نفت عموماً منجر به افزایش قیمت حمل و نقل و تورم بالاتر می شود.

  • رتبه اعتباری ملی (National Credit Quality)

دلیل دیگری که برای ارزیابی مجدد پول یک کشور می توانیم داشته باشیم این است که آیا رتبه اعتباری ملی با توجه به گزارش آژانس های رتبه بندی معتبر (مثل مودیز) بهتر شده است و یا بدتر. همچنین اعلام قصد یک کشور برای بازپرداخت یا نکول بدهی هایش، بر روی کیفیت رتبه اعتباری آن تاثیر دارد.

سیاست پولی (Monetary Policy) بانک مرکزی

هر اقتصاد بزرگی یک بانک مرکزی دارد که عرضه و تقاضا برای پول آن کشور را مدیریت می کند  و نرخ بهره را تثبیت می کند. فعالیت های بانک مرکزی و سخنرانی هایی که توسط مسئولان آن صورت می گیرد، خیلی دقیق توسط معامله گران بنیادی رصد می شود تا آن ها بتوانند نشانه های تغییرات آتی سیاست پولی را بدست آورند.

  • تصمیمات مربوطه به نرخ بهره (Interest Rate Decisions)

 تغییرات نرخ بهره توسط بانک مرکزی به شدت برای ارزش گذاری پول یک کشور مهم است. اگر بانک مرکزی یک کشور نرخ بهره خود را افزایش دهد، سرمایه گذاران خارجی را از کشورهایی که نرخ بهره پایین تر دارند جذب می کند، البته اگر سایر فاکتورها مانند بی ثباتی سیاسی بی اثر فرض شود.

  • بیانیه های نرخ بهره بانک مرکزی (Central Bank Rate Statements)

 اکثر بانک های مرکزی یک بیانیه بعد از انتشار نرخ بهره صادر می کنند که سیاست ها پولی‌ آن ها و چرایی تغییر یا عدم تغییر نرخ بهره را توضیح می دهد. اگر رأی سیاستگذاران در این بیانیه غیر منتظره باشد و یا بانک مرکزی یک تصمیم هاوکیش (Hawkish) یا داویش (Dovish) گرفته باشد، می تواند تاثیر زیادی در بازار ایجاد کند.

  • سخنرانی های سیاست گذاران و مسئولان بانک مرکزی (Policymaker and Central Bank Official’s Speeches)

محتوای سخنرانی هر یک از مسئولان اصلی بانک مرکزی، گاهی می تواند یک نشانه برای سیاست های پولی آتی بانک مرکزی باشد که اغلب روی ارزش پول کشور تأثیر می گذارد. موضوع کلیدی دیگر، سخنرانی سیاست گذارانی است که از اعضای رأی دهنده کمیته سیاستگذاری بانک مرکزی هستند. با اینکه سخنرانی آن ها به‌ اندازه رئیس بانک مرکزی مهم نیست، بسته به محتوای سخنرانی هایشان امکان دارد ارزش ارز را تحت تاثیر قرار دهد.

  • خرید دارایی و سیاست تسهیل کمی (Asset Purchases and Quantitative Easing)

 افزایش یا کاهش در اندازه مقدار پولی که بانک مرکزی برای خرید اوراق قرضه (Bonds) و سایر دارایی ها برای حمایت از یک اقتصاد ضعیف هزینه می کند، اثر مهمی روی پول کشور دارد، چراکه تغییر در خرید دارایی ها نشانه ای برای تغییر نرخ بهره و تقاضای پول در آینده است.

رویدادهای جغرافیای سیاسی یا ژئوپلیتیک  (Geopolitical Events)

  • جنگ ها

شروع یا آتش بس یک جنگ، بسته به اینکه چه کشورهایی در جنگ درگیر شده اند، در حالت کلی به شدت روی ارزش پول ملت های در حال جنگ اثرگذار است. جنگ ها غالباً روی قیمت کالاها و سایر دارایی های تولید شده در کشور‌های دیگر هم اثر می گذارند.

  • انتخابات

تغییر احزاب اصلی و دولت ها هم می تواند بر روی ارزش پول یک ملت اثر داشته باشد. اگر دولت جدید انگیزه سرمایه گذاری را بیشتر کند و نرخ بهره را کاهش دهد، بر روی ارزش پول تاثیر منفی خواهد گذاشت. سایر اشکال رأی گیری های عمومی هم می تواند اثرگذار باشند. برای مثال رفراندوم در کشوری که خواهان خروج از اتحادیه اروپا است، اثر بزرگی بر روی ارزش یورو می گذارد.

  • تغییرات قدرت

کشوری که دچار یک تغییر قدرت از قبیل کودتا یا تغییر اجباری رژیم شود، می تواند شاهد افزایش یا کاهش شدید ارزش ارز خود شود.

  • بلایای طبیعی

زمانی که یک کشور با یک بلای طبیعی بزرگ مواجه می شود، ممکن است در کوتاه مدت قیمت ارز آن کشور افزایش یابد، زیرا برای جبران خسارت پول زیادی وارد کشور می شود. با این همه در بلند مدت اگر آن بلای طبیعی اثر منفی قابل توجهی بر اقتصاد کشور بگذارد، پول آن کشور تأثیری معکوس را تجربه خواهد کرد.

سنتیمنت بازار (Market Sentiment)

  • ریسک‌پذیری/ ریسک گریزی

ریسک پذیری و ریسک گریزی جدیدترین اصطلاحات پرکاربرد بازار هستند که سرمایه گذاران برای سرمایه گذاری در ارزهای پربازده و پر ریسک در مقابل ارزهای امن، به آن رجوع می کنند.

برای مثال در فضای یک بازار ریسک گریز، ثبات اقتصادی و سیاسی بسیار مهم است، از این رو ین ژاپن و دلار امریکا مورد اقبال سرمایه گذاران قرار می گیرند و در مقابل ارزهای اصلی اروپا و ارزهای کامودیتی محور مانند دلار استرالیا و نیوزلند و دلار کانادا فروخته می شوند. اگر میزان ریسک پذیری بالاتر برود، آنگاه ارزهای متکی بر کالا (کامودیتی) و سایر ارزهای ریسکی فرعی معمولاً تقویت می شوند.

  • نظرسنجی های مالی و اقتصادی (Financial surveys)

علاوه بر سنتیمنت ریسک پذیری و ریسک گریزی که بر کل بازار تأثیر می گذارد، هر اقتصاد بزرگ تعدادی نشانگر سنتیمنت بازار در قالب نظرسنجی و شاخص نیز منتشر می کنند که عموما در بازه زمانی ماهانه هستند. شاخص اطمینان مصرف کننده (CCI) و شاخص نظرسنجی از مدیران خرید (PMI) از جمله این موارد هستند.

  • اندیکاتورهای سنتیمنت (Sentiment Indicators) 

یک نمونه پرکاربرد از شاخص های سنتیمنت، گزارش تعهد معامله گران (COT) است که تغییرات موقعیت های معاملاتی بازار آتی (Futures)، انواع حاضرین و مشارکت کنندگان در بازار را نمایش می دهد. شاخص پویایی CBOE یا شاخص VIX که سطح ترس سرمایه گذاران را نشان می دهد؛ همچنین شاخص نسبت خرید (Call) به فروش (Put) در معاملات آپشن CBOE که گویای این مطلب است که آیا معامله گران آپشن (OPTION) ترجیح می دهند در بازار خریدار باشند یا فروشنده را بیان می کند، از نمونه های شاخص های تشخیص سنتیمنت هستند.

تفاوت تحلیل فاندامنتال فارکس و تحلیل تکنیکال

وقتی صحبت از تحلیل بازار می شود، با دو مکتب فکری اصلی یعنی تحلیل تکنیکال (Technical) و فاندامنتال (Fundamental) مواجه می شویم. اگرچه این دو مکتب لزوما ناسازگار نیستند، اما بسیاری از معامله گران یکی از این دو را برای تحلیل بازارها انتخاب می کنند.

از دیدگاه تحلیلی، هر دو تحلیل فاندامنتال فارکس و تکنیکال مزایا و معایب منحصر به فرد خود را دارند که در ادامه، به بررسی این موارد در هر کدام از روش های تحلیلی می پردازیم.

اولین سوالی که ممکن است برای همه پیش بیاید این است که تحلیل تکنیکال چیست؟ به طور کلی تحلیل تکنیکال یک روش تحلیلی است که با مطالعه حرکت قیمت در گذشته، تلاش بر پیش بینی قیمت دارد.  ابزار اصلی تحلیل تکنیکال داده های قیمتی است. صرف نظر از تایم فریم انتخابی، داده های قیمت از بالاترین اهمیت برخوردار هستند. اساسا تحلیل تکنیکال چهارچوبی را ارائه می دهد که یک تحلیل گر در آن می تواند با مطالعه حرکت کنونی قیمت و مقایسه آن با رویدادهای تاریخی گذشته در بازار، به تصمیم گیری بپردازد.

تحلیل تکنیکال می تواند در بازار‌های مختلفی از جمله شاخص های سهام، ارزها، کامودیتی ها، سهام و بازار آتی (Futures) به کار گرفته شود. تا زمانی که بازار مقدار نقدینگی مناسبی دارد و تحت تاثیر عوامل بیرونی قرار نگرفته، می توان از تحلیل تکنیکال به شکل مؤثری بهره برد.

سه اصل اولیه تحلیل تکنیکال به شرح زیر است:

  •  قیمت منعکس کننده تمام اطلاعات موجود در بازار است.
  •  قیمت در روند‌های قابل مشاهده حرکت می کند.
  •  تاریخ تمایل دارد که خود را تکرار کند.

در نقطه مقابل، تحلیلگران بنیادی تلاش می کنند که شرایط کلی بازار را با استفاده از گزارشات اقتصادی مختلف مورد ارزیابی قرار دهند. آن ها پیوسته در جستجوی قیمت گذاری های نادرست هستند، چرا که این موقعیت ها فرصت های معاملاتی مناسبی را ایجاد می کنند. هدف این دسته از تریدرها این است که حرکت قیمت را در دوره های بالقوه پرتلاطم مانند گزارش اشتغال بخش غیرکشاورزی (NFP)، شکار کنند.

همچنین این دسته از معامله گران بنیادی می توانند پوزیشن تریدر (Position Trader) بلند‌ مدت باشند که بیشتر به روند‌های هفتگی، ماهانه و سالانه علاقه مند هستند.

بر خلاف تحلیلگران تکنیکال، تحلیلگران فاندامنتال بیشتر دغدغه چرایی قیمت را دارند تا اینکه توجه به چیستی آن داشته باشند. معامله گران بنیادی به دنبال پاسخ برای این سوال هستند که چرا شرایط اقتصادی اینگونه است و یا سعی می کنند پیش‌ بینی های خود را بر اساس عامل چرایی توجیه کنند. از سوی دیگر، معامله گر تکنیکال بسیار کمتر به چرایی اهمیت می دهد و بیشتر بر روی حرکات قیمت تمرکز می کند.

مزایا و معایب تحلیل تکنیکال ( Technical analysis)

بیایید به بررسی برخی از مزیت های تحلیل تکنیکال بپردازیم.

  • قابل استفاده در تمامی تایم فریم ها

صرف نظر از اینکه شما یک معامله گر کوتاه مدت، میان مدت و یا بلند‌ مدت هستید، می توانید ابزار‌های تحلیل تکنیکال را در فرآیند تصمیم گیری خود به کار ببرید.

  • امکان تحلیل روندها

روش های زیادی وجود دارد که یک معامله گر تکنیکال می تواند از آن استفاده کند تا روند حال بازار را تحلیل کند. این روش ها شامل میانگین های متحرک (Moving Averages)، خطوط روند (Trendlines)، کانال ها، دره ها و قله های قیمتی (Swing Lows and Highs) و … می شوند.

  • کمک به زمان بندی بازار

 وظیفه اصلی یک معامله گر یافتن بهترین فرصت های معاملاتی موجود در بازار و سپس اجرای آن در بهترین زمان ممکن است. ابزار‌های تحلیل تکنیکال به معامله گران کمک می کنند تا معاملات خود را با نظم و دقت مناسبی باز، بسته و مدیریت کنند.

  • استفاده از کدنویسی و الگوریتم

 بسیاری از مفاهیم تحلیل تکنیکال می توانند تبدیل به کد شوند و به سیستم های معاملاتی الگوریتمی ارتقا یابند. این نوع سیستم های خودکار به کاهش احساسات منفی مرتبط با معاملات کمک می کنند، به گونه ای که اگر سیستم معاملاتی شما برنامه نویسی شود، شما می توانید کنار بایستید و به الگوریتم اجازه دهید تا سیستم مبتنی بر قانون شما را در بازار اجرا کند.

  • آشکار کردن سنتیمنت بازار

با مطالعه حرکت قیمت و تحلیل چارت ها، معامله گر می تواند درک بهتری از محدوده‌ هایی که سنتیمنت به حالت اشباع در بازار رسیده، داشته باشد. تحلیل تکنیکال به شما قابلیت شناسایی اشباع در سنتیمنت سرمایه گذاری هم در مواقع رشد (اشباع خرید) و هم در مواقع سقوط بازار (اشباع فروش) را می دهد. علاوه بر این، بینش‌ خوبی در مورد محدوده هایی که تقاضا (Demand) و عرضه (Supply) در آینده وجود خواهد داشت به دست می آورید که با کمک آن قبل از اینکه انبوه سرمایه گذاران این محدوده ها را شناسایی کنند، می توانید خود را در سمت درست بازار قرار دهید.

  • ساده است و زمان کمی صرف آن می شود

 تحلیل فاندامنتال فارکس به طور معمول متغیرها و مولفه های زیادی از جمله نرخ بهره، تورم، احساسات مصرف کننده، عرضه پول و بسیار از عوامل دیگر را در بر می گیرد. این مسئله می تواند منجر به مدل های تحلیلی بسیار پیچیده ای شود که تنها برای افراد متخصص قابل درک هستند. در مقابل، مدل های تحلیل تکنیکال بسیار ساده تر هستند و به دلیل اینکه متغیر اصلی آنها حرکات قیمت است، طراحی و اجرای آن ها نیز آسان تر است.

از معایب تحلیل تکنیکال می توان به موارد زیر اشاره کرد.

  • سیگنال های مختلط (Mixed Signals)

 زمانی ‌که از تحلیل تکنیکال استفاده می کنیم مواردی بوجود می آید که ابزار‌های تحلیلی، سیگنال های متفاوت و حتی متضادی را ارائه می دهند. برای مثال، ممکن است بر اساس تحلیل حمایت و مقاومت به یک سیگنال خرید برسیم، درحالی که اندیکاتور مکدی (MACD) یک سیگنال فروش را پیشنهاد کند. این نوع سناریو گهگاه اتفاق می افتد که می تواند فرایند تصمیم گیری را دشوار کند. در این مواقع، یک معامله گر باید تصمیم بگیرد که یک معامله را بر اساس تحلیل‌‍ های متناقض انجام دهد و یا اینکه از آن صرف نظر کند.

  • فلج تحلیلی (Analysis Paralysis)

همچنین شرایطی وجود دارد که معامله گر آنقدر بیش از حد تحلیل می کند که او را در اقدام کردن فلج می کند. این شرایط معمولا زمانی رخ می دهد که معامله گر در تلاش است تا تمامی شرایط را مهیا ببیند که البته همچنین موردی در شرایط واقعی معامله کردن بسیار کم بوجود می آید. در معامله گری ما با احتمالات سر و کار داریم و نه قطعیات؛ بطوریکه در اکثر مواقع مجبور هستیم که بر اساس اطلاعات ناقص اقدام کنیم.

با وجود ابزار‌های تکنیکال بسیار، برخی از معامله گرها در تله بیش از حد تحلیل کردن گرفتار می شوند تا جایی که دیگر قادر به تصمیم گیری برای معامله نیستند. (توضیح: فلج تحلیلی به تحلیل بیش از حد شرایط یا فکر کردن بیش از اندازه به آن گفته می شود که در نهایت به گرفته نشدن هیچ تصمیمی ختم می شود.)

  • می تواند تحت تأثیر سوگیری معامله گر قرار گیرد

 اگر چه تحلیلگران تکنیکال بر قیمت به عنوان ابزار اصلی تحلیل خود تکیه می کنند، اما برخی سوگیری ها در معامله (Bias) می توانند بر نحوه درک آن ها از اطلاعات جمع آوری شده از نمودارها تأثیر بگذارند.

به عنوان مثال، اگر در جفت ارز EUR/USD یک سوگیری صعودی داشته باشید، ناخودآگاه به دنبال فرصت های خرید می گردید و به آن ها اعتبار می دهید، در حالی که سیگنال هایی را که به ضعیف شدن EUR/USD اشاره می کنند را نادیده می گیرید. بسیاری از اوقات، ما حتی ممکن است آگاه نباشیم که چنین مسئله ای در حال رخ دادن است، بنابراین ضروری است که سعی کنیم در هنگام تجزیه و تحلیل نمودارها ذهنی باز داشته باشیم.

  • تفسیرها می توانند متفاوت باشند

دو تحلیل گر تکنیکال می توانند به نمودار قیمت یکسان نگاه کنند و گاهی اوقات دو تفسیر متضاد را ارائه دهند. این مسئله بسیار رایج است و یکی از مقصران این موضوع سوگیری معامله گر است که قبلاً به آن اشاره کردیم. علاوه بر این الگوهای نموداری که در بک تست (Backtesting) واضح به نظر می رسند، می توانند در زمان واقعی (در زمان تشکیل الگو) کاملاً وابسته به طرز تفکر شخص باشند. بنابراین، تفسیرها می توانند در دو تحلیلگر تکنیکال متفاوت باشند، چرا که الگوها در حال تشکیل هستند.

مزایای و معایب تحلیل بنیادی (Fundamental analysis)

حال اجازه دهید به برخی از مزایای استفاده از نظریه تحلیل بنیادی (Fundamental) نگاهی بیاندازیم.

  • می تواند به توضیح حرکت قیمت کمک کند

 اخبار و گزارش های مهم اقتصادی می توانند به سرعت قیمت های بازار را به یک جهت یا جهت دیگر سوق دهند. این امر به ویژه زمانی صادق است که ارقام مربوط به اخبار اقتصادی غیرمنتظره باشد و یا اینکه به طور قابل توجهی از اعداد پیش بینی شده، تفاوت داشته باشند.

  • ارائه بینش در مورد بازارهای جهانی

 اتخاذ یک رویکرد بنیادی برای تجزیه و تحلیل به تحلیلگر کمک می کند تا بهتر درک کند که در اقتصاد یک کشور خاص و در سایر اقتصادها در سراسر جهان چه اتفاقی در حال رخ دادن است. این تحلیل بینش گسترده ای از شرایط بازار جهانی ارائه می دهد.

  • ارزش گذاری

 هر دارایی یا ابزار مالی، دارای ارزش مشخصی است. یافتن دارایی هایی که ممکن است بین ارزش واقعی و قیمت فعلی بازار آن ها اختلاف وجود داشته باشد، وظیفه معامله گر است. تحلیل فاندامنتال فارکس می تواند با مطالعه نرخ بهره، تورم، احساسات مصرف کننده، تولیدات صنعتی و سایر عوامل مرتبط، به تحلیلگر ارز در این زمینه کمک کند.

  • تحلیل روند بلند مدت

قدرت واقعی تحلیل فاندامنتال فارکس در کمک به معامله گر برای ایجاد دیدگاه بلند مدت از یک جفت ارز یا دارایی خاص است. اغلب داد‌ه ها در گزارش های اقتصادی معمولاً به صورت نسبی مقایسه و تجزیه و تحلیل می شوند. به عنوان مثال طرح این سوال که آمار بیکاری امروز نسبت به ماه گذشته، سه ماهه گذشته و سال گذشته چقدر خواهد بود؟ این مسئله به دانستن روند فعلی در ارتباط با بیکاری کمک می کند و سپس می توانیم از این اطلاعات به همراه سایر داده های اقتصادی برای پیش بینی تأثیر بالقوه بر قیمت یک جفت ارز در بلند مدت استفاده کنیم.

  • باعث کاهش تاثیر منفی تعصبات بر روند تصمیم گیری می شود

اغلب تصمیمات سرمایه گذاری در نتیجه سوگیری های شناختی دچار اشتباه می شوند. با این حال اعداد دروغ نمی گویند و فضا را برای تعصبات شخصی محدود می کنند که باید توجه داشت این موضوع برای خلق ثروت در دراز مدت حیاتی است. به جای ایجاد نقاط ورود و خروج، تحلیل بنیادی به سرمایه گذار کمک می کند تا نگاهی بلند مدت به بازارها داشته باشد.

  • کمک به شناسایی کلاهبرداری ها و تقلب ها

 با کمک تحلیل‌ بنیادی فارکس، تشخیص تقلب دربازار‌های مالی آسان تر است. این مشکلات به عنوان یک سیگنال هشدار دهنده در مورد مشکلات احتمالی عمل می کنند. شناسایی زود هنگام این موارد از نابودی ثروت سرمایه گذار جلوگیری می کند.

  • به توسعه هوش تجاری سرمایه گذاران کمک می کند

با انجام تحلیل های جامع بنیادی، درک کاملی از نحوه کار کسب‌ و کارها، بخش های مختلف صنعت و آنچه باعث حرکت اقتصاد‌ها می شود به دست خواهید آورد. این می تواند به شما کمک کند تشخیص دهید که از سرمایه گذاری در کدام بخش های اقتصاد اجتناب کنید و زمان مناسب برای ورود یا خروج از یک موقعیت را شناسایی کنید. در حقیقت با به کارگیری این تحلیل، ریسک ها و فرصت های سرمایه گذاری بالقوه در اقتصاد‌ها را خواهید شناخت.

برخی از اشکالات تحلیل بنیادی عبارتند از:

  • سرریز اطلاعات

 تحلیل بنیادی موضوعی بسیار گسترده و عمیق است. اطلاعات زیادی در دسترس معامله گران و سرمایه گذاران وجود دارد که هضم همه آن ها می تواند دشوار باشد. این امر گاهی اوقات می تواند منجر به سردرگمی معامله گر شود.

  • مناسب روند کوتاه مدت نیست

 اگرچه داده ها و گزارش های اقتصادی به طور منظم در طول ماه منتشر می شوند، معامله اخبار به صورت کوتاه مدت با چالش های زیادی از جمله افزایش اسپرد (اختلاف قیمت خرید و فروش) در حین رویدادهای خبری و نوسانات غیرقابل پیش بینی مواجه است. به این ترتیب، بسیاری از معامله گران فاندامنتال تمایل دارند عمدتاً بر روی حرکات بلند‌ مدت تمرکز کنند.

  • ناتوان در زمان بندی بازار

 تجزیه و تحلیل بنیادی می تواند بینش هایی را در مورد تصویر کلی اقتصاد به ما ارائه دهد، اما معمولاً نمی تواند زمان بندی ورود و خروج را مشخص کند. شما ممکن است مسیر قیمت را درست پیش بینی کرده باشید، اما اگر در مورد زمان بندی اشتباه کنید، معامله شما به احتمال زیاد منجر به ضرر خواهد شد. به این ترتیب، تحلیل گران بنیادی معمولاً برای ورود و خروج از معاملات باید از تحلیل تکنیکال یا تکنیک های دیگر استفاده کنند.

  • بسیار وابسته به طرز تفکر شخص

 اگرچه داده های بنیادی نسبتاً واضح هستند، اما مفروضاتی که می توان از چنین داده هایی استخراج کرد، ممکن است در بین اقتصاددانان و تحلیلگران بسیار متفاوت باشد.

به عنوان مثال، یک تحلیل گر می تواند دلایل مختلفی را ذکر کند که چرا معتقد است افزایش نرخ بهره برای اقتصاد مطلوب خواهد بود، در حالی که تحلیل گر دیگری می تواند به همان اندازه دلایلی را ذکر کند که چرا افزایش نرخ بهره تأثیر نامطلوبی بر اقتصاد خواهد داشت.

نقدهای وارده به تحلیل فاندامنتال فارکس

در این بخش به نقدهای وارده به تحلیل فاندامنتال فارکس از دیدگاه نایل فولر که از بزرگان تحلیل تکنیکال فارکس به شمار می رود، اشاره می کنیم.

نایل فولر (Nial Fuller)، به‌ عنوان معامله گری که تماما بر اساس پرایس اکشن کار می کند، معتقد است که تمامی داده های فاندامنتال در قیمت منعکس شده اند. دلیل اصلی او این است که قیمت برآیند نهایی همه متغیرهایی است که موجب حرکت بازار می شوند و از آنجایی که پرایس اکشن شامل تجزیه و تحلیل کندل های قیمتی است، واکنش قیمت به خبر اهمیت بالاتری از خود خبر دارد.

از دیدگاه فولر، بسیاری از معامله گران فاندامنتال بیش‌ از حد اخبار و داده ها را تجزیه و تحلیل می کنند و این موضوع در روند تصمیم گیری آن ها تاثیری منفی می گذارد. اخبار و داده های بسیار زیادی وجود دارد که معامله گر برای استفاده موثر از آن ها شاید هیچگاه وقت کافی نداشته باشد. اگر بخواهید تمام اخبار و داده های بازار فارکس را به صورت روزانه پیگیری کنید، امکان دارد چشمان خود را در این راه از دست دهید، اما با تحلیل قیمت می توانید به سادگی این راه دشوار را دور بزنید.

لزومی ندارد تمام جزئیات فاندامنتالی را که موجب نوسان قیمت ها می شوند بدانید، اما شناختن مهمترین داده های اقتصادی و زمان انتشار آن ها می تواند کمک شایانی به معامله گر بکند. بازار اغلب موارد در زمان انتشار داده های اقتصادی مهم دچار نوسانات شدیدی می شود و این امر باعث می شود شما سود خود را از دست ندهید و یا وارد ضرری هنگفت نشوید. شخصی که بر اساس تحلیل تکنیکال کار می کند، فقط باید بداند که نوسانات شدیدی در راه است و هرگز نباید جهت قیمت را بر اساس این داده های اقتصادی حدس بزند.

در انتها

با تمام سختی و پیچیدگی هایی که تحلیل بنیادی دارد، به نظر می رسد هیچ ابزاری وجود ندارد که بتواند روند کلی و اصلی یک بازار را بهتر از تحلیل فاندامنتال به یک معامله گر یا سرمایه گذار نشان دهد. با استفاده از تحلیل فاندامنتال می توان به چرایی و جهت حرکات آتی بازار پی برد و فرصت های مناسب و ناب سرمایه گذاری را پیدا کرد. عموما تحلیلگران فاندامنتال بسیار زودتر از دیگر فعالان بازار پتانسیل های سرمایه گذاری را تشخیص می دهند و با آرامش بیشتری به انجام معامله اقدام می کنند.

همانطور که پیش تر نیز اشاره شد، معمولا دید آن ها بلند‌ مدت تر است، هرچند که تحلیل فاندامنتال فارکس برای معامله گران کوتاه مدت نیز ضروری به نظر می رسد. معامله گران می تواند با استفاده از تحلیل فاندامنتال جهت کلی بازار را تشخیص داده و با کمک تحلیل تکنیکال نقاط ورود و خروج مناسب و بهینه را پیدا کنند.

در کنار اینها باید به این نکته توجه داشت که تحلیل فاندامنتال فارکس صرفا در اعداد خلاصه نمی شود و باید به مجموعه و توالی اعداد و شاخص های اقتصادی در کنار هم نگاه کرد و تاثیر آن اعداد و شاخص ها را بر همدیگر و بر کل اقتصاد بررسی کرد.

بنابراین به یاد داشته باشید با هر سبک معاملاتی و افق زمانی که در بازار‌های مالی فعالیت می کنید و فارغ از علاقه به مباحث بنیادی اقتصاد، باید سطحی از دانش فاندامنتال را برای ماندگاری در بازار‌های مالی یاد بگیرید. هر چه قدر سرمایه بیشتری برای معامله و سرمایه گذاری در اختیار داشته باشید، افق زمانی بلند‌ مدت تری برای خود متصور باشید، علاقه بیشتری به مباحث اقتصادی نشان دهید و یا قصد حضور طولانی مدت در بازارهای مالی را داشته باشید، نیاز شما به یادگیری تحلیل فاندامنتال فارکس بیشتر خواهد بود.

البته این بدان معنا نیست که اگر سرمایه اندکی دارید و یا افق زمانی شما کوتاه مدت است، به تحلیل فاندامنتال فارکس نیاز ندارید. تجربه نشان داده است همانطور که همه معامله گران و تحلیلگران فاندامنتال در نهایت باید به یادگیری اصول و مبانی تحلیل تکنیکال بپردازند؛ تحلیل گران و معامله گران تکنیکال نیز پس از مدتی فعالیت در بازار‌های مالی به این نکته پی خواهند برد که به مبانی اقتصاد و تحلیل بنیادی نیاز دارند و باید آن را فرا بگیرند.

آموزش

الگوریتم های zk-SNARK و zk-STARK (گواه های اثبات)

zk-SNARK یکی از تکنولوژی های اثبات دانش صفر (ZKP) به معنای دانش صفر مختصر غیرتعاملی است و zk-STARK نوع دیگری از فناوری های مبتنی بر ZKP است که به معنای دانش صفر مقیاس پذیر و شفاف است. دانش صفر به معنای اثبات یک مسئله بدون افشای اطلاعات است. یعنی ثابت کننده باید به تایید کننده موضوعی را ثابت کند و این کار را بدون ارائه هیچ اطلاعاتی انجام دهد.

منتشر شده

در

الگوریتم های zk-SNARK و zk-STARK (گواه های اثبات)

مفهوم اثبات دانش صفر (Zero Knowledge Proof) در دنیای بلاکچین در حال توسعه و گسترش است. روش های اثبات دانش صفر به ما کمک می کنند که صحت یک مسئله را به اثبات برسانیم، بدون آنکه اطلاعات و داده های محرمانه را منتشر کنیم. به بیان دیگر، ما به کمک این روش ثابت می کنیم که یک فرد مورد اعتماد در شبکه هستیم و همزمان محرمانگی اطلاعات را نیز حفظ می کنیم. این همان چیزی است که منجر به ایجاد تکنولوژی های دانش صفر شده است. دو مورد از مهمترین این تکنولوژی ها، الگوریتم zk-SNARK و الگوریتم zk-STARK نام دارند. فارغ از اینکه رویکرد الگوریتم zk-SNARK چیست و چگونه کار می کند، تفاوت آن با zk-STARK نیز از جمله موارد مهمی است که کسب اطلاعات در مورد آن می تواند به درک بهتر ما از فناوری ZKP کمک کند.

با اینوستورنت همراه باشید که در ادامه با رویکردی مقایسه ای در این مطلب به شرح و توضیح این دو فناوری مهم می پردازیم.

الگوریتم zk-SNARK چیست؟

برای آنکه بتوانیم قدم به دنیای فناوری اسنارک و استارک بگذاریم، ابتدا باید در مورد گواه اثبات دانش صفر (Zero-Knowledge Proof) صحبت کنیم. Zero-Knowledge Proof به طور مستقیم توسط پیمانکار سابق سازمان CIA یعنی ادوارد اسنودن (Edward Snowden) در توییتر بر سر زبان ها افتاد. اما به طور کلی ایده گواه دانش صفر به تحقیقات چندین محقق MIT در سال ۱۹۸۰ برمی گردد.

الگوریتم اثبات دانش صفر روشی منحصر به فرد است که در آن کاربر اثبات کننده می تواند به کاربر تایید کننده ثابت کند که چیزی را می داند؛ بدون اینکه بخواهد اطلاعاتی را افشا کند. در واقع این رویکرد به معنای اثبات داشتن دانش بدون افشای خودِ دانش است. اثبات کننده باید به شیوه ای به تایید کننده ثابت کند که اطلاعات را در اختیار دارد، ولی خود اطلاعات را منتشر نکند. گواه های اثبات بدون نیاز به دانش، به سرعت قابل تایید بوده و غالبا نسبت به یک تراکنش استاندارد بیت کوین (Bitcoin)، به داده های بسیار کمتری نیاز دارند. این امر باعث ایجاد مسیری جدید برای استفاده از zk-STARKs به عنوان راه حلی برای حریم خصوصی و مقیاس پذیری می شود.

zk-SNARK

همین توضیح مختصر هم کافی است تا بتوانیم به سراغ zk-SNARK برویم. این اصطلاح از سر واژه های Zero-Knowledge Succinct Non-Interactive Argument of Knowledge گرفته شده است که به معنی گواه اثبات دانش صفر اجمالی غیرتعاملی است. بد نیست هرکدام از این واژه ها را به شکلی مختصر بررسی کنیم.

  • Zero-Knowledge

در مورد دانش صفر، می توان ساعت ها صحبت کرد؛ اما در اینجا با ارائه مثال معروف غار علی بابا، این مفهوم را توضیح می دهیم. غاری حلقوی شکل را تصور کنید که یک ورودی دارد. دو مسیر جانبی در سمت چپ و راست این غار وجود دارند که در انتهای غار به کمک یک درب جادویی به هم متصل می شوند. برای رد شدن از درب جادویی، باید کلمه رمز صحیح را زمزمه کنید. فرض کنید آلیس می خواهد به باب ثابت کند که کلمات رمز را می داند و در عین حال آن ها را مخفی نگه دارد. بدین منظور، باب از آلیس می خواهد تا وارد غار شود و از یکی از دو مسیر حرکت کند. باب هم خودش بیرون غار منتظر می ماند. فرض کنیم آلیس مسیر ۱ را انتخاب می کند و باب از او می خواهد که از مسیر ۲ برگردد.

اگر آلیس رمز را نداند، هرگز نمی تواند از مسیر ۲ برگردد. اما اگر آلیس از مسیر ۱ رفته باشد و باب هم از او بخواهد که از همان مسیر برگردد، دیگر نیازی به آن نیست که آلیس رمز را بداند. پس اینجا به طور شانسی آلیس توانسته از غار خارج شود. برای اطمینان از اینکه آلیس همیشه نمی تواند با شانس از یک سمت حرکت کند و از همان سمت برگردد، این فرایند چندین بار تکرار می شود. با هر بار تکرار، میزان احتمال شانسی بودن فرایند هم کم و کمتر می شود. در نهایت آلیس بدون آنکه کلمه رمز را به باب بگوید، به او ثابت می کند که آن را می داند.

  • Succinct

در تعریف اسنارک ها، واژه Succinct‌ به معنی اجمالی و مختصر اهمیت فراوانی دارد. اما منظور از مختصر بودن چیست؟ گواه های اثبات دانش صفر مختصر، می توانند در چند میلی ثانیه تایید شوند. طول این گواه ها هم تنها چند صد بایت است. همین کوچک بودن Proof Size است که باعث سرعت این فناوری می شود.

  • Non-Interactive

در نسخه های ابتدایی پروتکل های دانش صفر، دو شخص ثابت کننده (Prover) و تایید کننده (Verifier) مجبور بودند چندین مرتبه یک فرایند را تکرار کنند و از طریق این تعامل، دسترسی به دانش را اثبات کنند؛ این مسئله، ویژگی تعاملی بودن را نشان می دهد. اما در SNARK ها که از دانش غیرتعاملی بهره می برند، گواه تنها متشکل از پیامی است که از اثبات کننده به تایید کننده ارسال می شود.

  • Arguments of Knowledge

حال به سراغ بخش پایانی سرواژه zk-SNARK می رویم. Zk-SNARKs عموما از لحاظ پردازشی، بی نقص در نظر گرفته می شوند؛ بدین معنی که یک اثبات کننده فریب کار، شانس بسیار کمی دارد تا بتواند سیستم را بدون داشتن اطلاعات (یا شاهد) فریب دهد. این ویژگی با عنوان بی نقص بودن شناخته شده و فرض را بر این می گذارد که ثابت کننده، قدرت پردازشی محدودی دارد. از لحاظ تئوری، یک اثبات کننده با داشتن قدرت پردازش کافی می تواند گواه های جعلی ایجاد کند. این یکی از دلایلی است که کامپیوترهای کوانتومی را به تهدیدی برای zk-SNARKs (و سیستم های بلاک چین) تبدیل می کند.

الگوریتم zk-STARK چیست؟

در سمت دیگر zk-STARK را داریم که مخفف Zero-Knowledge Scalable Transparent Argument of Knowledge است. هر دو الگوریتم مذکور، برای افزایش حریم خصوصی مورد استفاده قرار می گیرند، اما با هم تفاوت هایی دارند. مثلا با وجود آنکه پروژه هایی نظیر استارک ور (StarkWare) از استارک استفاده می کنند، این تکنولوژی جامعه ای بسیار کوچکتر از اسنارک دارد. در این فناوری، دو واژه مقیاس پذیری و شفافیت بسیار مهم است که در ادامه به آن ها اشاره می کنیم.

zk-STARK
  • Scalable

استارک به توسعه دهندگانش اجازه داده تا محاسبات و ذخیره داده ها را به صورت برون زنجیره ای انجام دهند. گواه های STARK به منظور تایید صحت محاسبات خارج از زنجیره، توسط سرویس های Off-Chain تولید می شوند. این ساز و کار موجب افزایش مقیاس پذیری می شود.

  • Transparent

برخلاف اسنارک، در zk-STARK خبری از تنظیمات مورد اعتماد (Trusted Setup) نیست. منظور از تنظیمات مورد اعتماد، فرایندی است که با هدف تولید پارامترهای استاندارد انجام می شود و پروتکل های رمزنگاری از آن پارامترها استفاده می کنند. این فرایند یک مرتبه صورت می گیرد و طی آن قطعه ای داده تولید می شود که با هر مرتبه اجرای پروتکل رمزنگاری، مورد استفاده قرار می گیرد. در اسنارک، به یک شخص مورد اعتماد نیاز است تا تنظیمات سیستم zk Proof را انجام دهد؛ اما در استارک ها با پارامترهای عمومی و تصادفی سر و کار داریم و همین امر شفافیت و ایمنی استارک ها را افزایش می دهد.

استارک ها برخلاف SNARK، تمرکز اصلی و ویژه ای روی توابع هش (Hash) دارند. همین مسئله بود که توانست برخی مزایا را در STARK پیاده کند که اسنارک فاقد آن ها بود. به طور کلی، استارک ها به این دلیل به وجود آمدند تا کاستی ها و معایب SNARK ها را برطرف کنند.

تاریخچه zk-SNARK‌ و zk-STARK

اسنارک از مفهوم دانش صفر گرفته شده است که نخستین بار در اواخر دهه ۱۹۸۰ معرفی شد. این فناوری که برای رفع مشکل ناشناس ماندن در بلاکچین بیت کوین به وجود آمد، اکنون در رمزارز زی کش (Zcash) مورد استفاده قرار گرفته است. در ژانویه سال ۲۰۱۲ (دی ۱۳۹۰)، پروفسور دانشگاه UC Berkeley با نام الساندرو کیه زا (Alessandro Chiesa) مقاله ای را با همکاری ران کانتی (Ran Canetti)، نیر بیتانسکی (Nir Bitansky) و ارن ترومر (Eran Tromer) منتشر کرد و در آن از اصطلاح zk-SNARK برای تعریف نوع جدیدی از گواه های دانش صفر استفاده کرد.

برای آگاهی از آغاز پیدایش zk-STARK باید به سال ۱۹۹۰ برگردیم؛ تحقیقات ابتدایی در مورد این فناوری به همان زمان برمی گردد. البته آن سیستم های ابتدایی عملی نبودند. سرانجام در سال ۲۰۱۸ الی بن ساسون (Eli Ben Sasson)، ایدو بنتوف (Iddo bentov)، ینون هورش (Yinon horesh) و مایکل ریابزف (Michael Ryabzev) اثر مشترک خود را با عنوان “Scalable, transparent, and post-quantum secure computational integrity” منتشر کردند. این اثر در نوع خود بی نظیر بود؛ چرا که ساختار رمزنگاری مستحکمی را نشان می داد که بسیار بهتر از آزمایش های معروف zk-SNARK در زی کش بود. این فناوری‌ هم ایمن تر از همتایان خود بود و هم پیاده سازی آسان تری داشت.

  • هدف از راه اندازی اسنارک (SNARK‌) و استارک (STARK) چه بود؟

بسیاری از افرادی که به دنبال حریم خصوصی هستند بر این باورند که این ویژگی مهم، بسیار فراتر از یک شاخصه بوده و حتی از آن به عنوان یک حق بنیادی بشر یاد می کنند. همین مسئله اهمیت فناوری های مبتنی بر دانش صفر را پررنگ می کند. به طور مثال می توان از zk-SNARK‌ ها به عنوان مکانیزم انتقال پول در حریم خصوصی مؤسسات استفاده کرد.

به طور مشابه با درآمیخته شدن zk-SNARK‌ ها با شبکه های اجتماعی، می توان مانع از فروش اطلاعات کاربران این شبکه ها به شرکت های تبلیغاتی شد. کاربران (به طور مثال موسسات اقتصادی) می توانند با بهره گیری از پلتفرم های تکنولوژی، به تعاملات مالی و دارایی خود به صورت محرمانه دست یابند و امکان اینکه به پروتکل های ارزهای دیجیتال حریم خصوصی مثل Zcash دسترسی داشته باشند نیز برایشان فراهم خواهد شد.

پس اگر بخواهیم به ایده و اهداف این تکنولوژی ها اشاره کنیم، باید پاسخ را در حریم شخصی جستجو کنیم. ارائه دهندگان استارک می خواستند ساز و کاری جدید را با رویکردی بسیار اساسی تر در مورد چگونگی ایجاد آزمون های دانش صفر انجام بدهند. آنچه که به نظر با اصول امنیتی در رمزارزها مغایرت دارد، در این سیستم جدید اعمال شد (عدم شفافیت)؛ اما در همان زمان، این تصمیمات پیچیدگی سیستم را کم کرد، پیاده سازی آن را آسان کرد و در عین حال امنیت را فدا نکرد؛ بلکه راه های جدیدی را برای امنیت بالاتر فراهم کرد.

اینگونه بود که محققان توانستند به کمک رمزنگاری هم ریختی (Homomorphic Encryption)، محاسبات چند جانبه امن (MPC) و آزمایش های تعاملی، این فناوری جدید را طراحی کنند.

به طور کلی هدف هر دو پروتکل کمک به حریم شخصی است؛ اما STARK با هدف بهینه سازی SNARK به وجود آمد. البته این به آن معنا نیست که استارک از اسنارک بهتر است. بهتر یا بدتر بودن یک فاکتور نسبی است. به ویژه آنکه zk-SNARK هم جامعه بزرگتری دارد و هم از محبوبیت بیشتری برخوردار است اما نمی توان با قطعیت آن را تایید و یا انکار کرد. در بخش های بعدی که این دو الگوریتم را با هم مقایسه کردیم، این مسئله بهتر مشخص می شود.

نحوه کارکرد zk-SNARK

هم اسنارک و هم استارک هر دو بر اساس Zero Knowledge Proof عمل می کنند. ساختار Zk-Snark ها با پارامترهایی گره خورده است که به دنبال سنجش اعتبار مجموعه ای از داده ها هستند. برای تولید این پارامترها نیاز به Trusted Setup داریم؛ اما اگر این پارامترها به درستی مدیریت نشوند، یک بازیگر مخرب در شبکه این امکان را دارد که تعداد نامحدودی توکن بومی را بدون اطلاع سایر افراد حاضر در شبکه، مینت کند.

با اینکه تنظیمات ابتدایی مورد اعتماد در پیاده سازی zk-SNARKs ضروری هستند، محققان به دنبال یافتن جایگزین های دیگری به منظور کاهش میزان اعتماد مورد نیاز در این فرآیند هستند. اگر کسی بتواند به ایجاد تصادفی پارامترها دسترسی پیدا کند، می تواند گواه های جعلی ایجاد کند که در نظر تایید‌ کننده معتبر به نظر بیایند.

zk-SNARK ها با مجموعه متمایزی از پارامترهای شبکه،‌ بر یکسری از توابع ریاضی تکیه می کنند. این توابع عمل محاسبات را به مدارهای حسابی (Arithmetic Circuits) تقسیم می کنند که مجموعه ورودی های جداگانه ای را دریافت می کنند. در نتیجه، استفاده از تکنیک های نسبتا متفاوت رمزنگاری مانند تعهدات هم ریختی (Homomorphic Commitment)، ارزیابی بی چون و چرای چند جمله ای ها (Blind Evaluation of Polynomials) و جفت منحنی های بیضوی با نگاشت های دوخطی (Bilinear Pairings of Elliptic Curves)، منجر به جدا شدن ارتباطات میان دو طرف تراکنش در یک شبکه رمزارزی می شود.

مثلا اگر آلیس و باب بخواهند در یک شبکه رمزارزی با هم تراکنش داشته باشند و به حریم خصوصی تمام و کمال دست پیدا کنند، نیاز به پنهان سازی این عناصر در تراکنش خواهند داشت.

  • فرستنده
  • گیرنده
  • میزان تراکنش
  • آدرس IP

استفاده از zk-SNARK هر ارتباط معناداری میان گیرنده، فرستنده و میزان تراکنش را کمرنگ می کند. همچنین می تواند با بهبود دهنده های حریم شخصی لایه شبکه مانند TOR یا ++Dandelion ترکیب شود. این کار موجب مخفی شدن لوکیشن آی پی (IP) کاربر خواهد شد.

تراکنش ها در بیشتر انواع رمزارزها از طریق بررسی شبکه اعتبارسنجی می شوند؛ یعنی باید شرایط خاصی برقرار شود و الزامات مشخصی وجود داشته باشد تا بتوان یک تراکنش را معتبر نامید. مهم است که فرستنده واقعا مبلغی را که قصد ارسال آن را دارد، در اختیار داشته باشد و با ارائه کلید خصوصی (Private Key) صحیح نشان دهد که وجوه برای اوست. فناوری zk-SNARK به فرستنده تراکنش اجازه می دهد که این کار را با دانش صفر انجام دهد؛‌ یعنی بدون آنکه میزان وجوه یا آدرس ها را افشا کند، ثابت کند که دارایی را در اختیار دارد و خودش مالک آن هاست. در طی فرایند تراکنش، اسنارک ها اطلاعات مورد نیاز برای اثبات را به معادله تبدیل می کنند. در چنین بستری، این معادله بدون افشای هرگونه اطلاعاتی حل می شود.

تصویر زیر تفاوت رمزنگاری بین اسنارک ها و استارک ها را نشان می دهد. همانطور که مشخص است، SNARK از زوج های منحنی بیضوی استفاده می کند؛ در حالی که STARK با توابع هش سر و کار دارد.

مقایسه zk-SNARK با دیگر پروتکل های حریم خصوصی

نام zk-SNARK ها با زی کش گره خورده است. حال سوالی که پیش می آید این است که فناوری اسنارک و Zcash تا چه حد قوی هستند؟ هر کدام از پروتکل های حریم خصوصی، از یک استراتژی متفاوت برای مخفی کردن اطلاعات تراکنش استفاده می کنند.

همانطور که در مورد Zcash گفتیم، این رمزارز از zk-SNARK استفاده می کند. اما پروتکل رقیب زی کش یعنی مونرو (Monero)، از یک فناوری به نام امضاهای حلقوی (Ring Signatures)  استفاده می کند تا هویت امضاکنندگان دیجیتال را مخفی نگه دارد. همچنین رمزارز PIVX از پروتکل Zero Coin استفاده می کند؛ یک پروتکل حریم خصوصی که به عنوان افزونه ای برای پروتکل بیت کوین طراحی شده است تا به ناشناس تراکنش ها در این شبکه کمک کند. هرچند این پروتکل اکنون با بیت کوین سازگاری ندارد.

هرکدام از این تکنولوژی ها طرفداران خود را دارند؛ اما با این همه، اینطور به نظر می رسد که افراد بی طرف zk-SNARKs را گزینه ای بهتر می دانند. البته نباید اینطور تصور کرد که زی کش با تکیه بر اسنارک، کاملا بی عیب و نقص است. Zcash با یک عیب بالقوه متولد شد. تمام بلوک های ایجاد شده برای چند سال اول شامل ۲۰ درصد “مالیات” هستند که به طور خودکار به بنیانگذاران این رمزارز تعلق می گیرد. این مسئله با نام “مالیات بنیانگذار” شناخته می شود.

علاوه بر این، به دلیل ماهیت zk-SNARK، اثبات شده‌ است که “اگر بنیانگذاران این رمزارز با هم تبانی کنند، می توانند تعداد نامحدودی از توکن ها را بدون اطلاع سایرین بدست آورند. این به این دلیل است که در حال حاضر هیچ راهی برای دانستن میزان دقیق Zcash وجود ندارد.”

ورود اسنارک به دنیای رمز ارزها

به جز Zcash در رمزارزهای دیگری نیز از فناوری zk-SNARK استفاده شده است. دو نمونه از مهمترین این موارد را در ادامه با هم مرور می کنیم.

  • بیت کوین پرایوت (Bitcoin Private)

در پاسخ به مالیات بنیانگذار و با توجه به ریسک این امر، گروهی از افراد فورکی از Zcash را با نام Zclassic معرفی کردند. توسعه دهندگان هم تحت یک پروژه بازسازی، نام Zclassic را به Bitcoin Private تغییر دادند. Bitcoin Private از بلاک چین اصلی بیت کوین استفاده می کند و برخی از به روز رسانی ها و تغییرات از جمله پیاده سازی zk-SNARK را نیز شامل می شود.

  • اتریوم (Ethereum)

زمانی که اتریوم (ETH) وارد فاز متروپلیس شد، zk-SNARK را به بلاکچین (Blockchain) خود اضافه کرد. هرچند در حال حاضر zk-SNARK برای همه تراکنش های اتریوم استفاده نمی شود و فقط یک ابزار در جعبه ابزار است. اگر اتریوم بتواند این تکنولوژی را برای استفاده های گسترده تر پیاده سازی کند، همه‌ تراکنش های آن به طور یکسان، محرمانه خواهند بود.

ویژگی‌ الگوریتم های دانش صفر SNARK و STARK

با توضیحاتی که در مورد ساز و کار این دو تکنولوژی اثبات دانش صفر بیان کردیم، تا حدودی با ویژگی های آن ها هم آشنا شدیم. از آنجا که این دو فناوری از دانش صفر (ZKP) استفاده می کنند، می توان ویژگی های Zero-Knowledge را برای آن ها نیز بیان کرد. از جمله این موارد می توان به تمامیت (Completeness) و صحت (Soundness) اشاره کرد. جدول زیر ویژگی های این دو فناوری را به صورت مقایسه ای به خوبی نشان می دهد.

ویژگی هااسنارک (SNARK)استارک (STARK)
فناوریرمزنگاری منحنی بیضویتوابع هش
نیاز به تنظیمات مورد اعتمادداردندارد
اندازه گواهکوچکتر از استارکبسیار بزرگتر از اسنارک
پیچیدگی اثبات کننده و تایید کنندهکمزیاد
هزینه گس تایید روی اتریومپایینبالا
مقاومت در برابر حملات کامپیوترهای کوانتومیاحتمال حمله کامپیوترهای کوانتومی وجود دارد؛ چرا که اسنارک ها از جفت کلیدهای عمومی و خصوصی استفاده می کنند.بله
مقیاس پذیریکمتر از zk-STARKبیشتر از zk-SNARK
اندازه تخمینی برای ۱ تراکنشتراکنش: ۲۰۰ بایت، کلید: ۵۰ مگابایت۴۵ کیلوبایت
اندازه تخمینی برا ۱۰ هزار تراکنشتراکنش:‌۲۰۰ بایت، کلید: ۵۰۰ گیگابایت۱۳۵ کیلوبایت

دو فناوری مذکور بر مبنای گواه دانش صفر عمل می کنند؛ پس جزء راهکارهای لایه دو (Layer 2) هستند که به دنبال مقیاس پذیری بلاکچین اتریوم هستند. همچنین به طور ویژه کاربرد فناوری های استارک و اسنارک، در افزایش حریم خصوصی خلاصه می شود.

مزایا و معایب اسنارک (SNARK) و استارک (STARK)

در این قسمت، نگاهی به مزایا و معایب zk-SNARK‌ و zk-STARK‌ می اندازیم تا دیدگاه بهتری نسبت به این دو فناوری داشته باشیم.

مزایای SNARK

  • توان عملیاتی بالا

توان عملیاتی بالا در پی کاهش پردازش روی شبکه اتریوم، افزایش پیدا می کند. در نتیجه ازدحام در بلاکچین اصلی کمتر، تراکنش ها سریع تر و متعاقب آن هزینه های گس (GAS) هم کمتر می شود.

  • ابعاد کوچکتر گواه

گواه‌های SNARK به دلیل اندازه متوسطی که دارند، در زنجیره اصلی ساده تر تایید می شوند. در اتریوم این مسئله منجر به کاهش کارمزد برای تایید تراکنش های برون زنجیره ای می شود. اتفاقی که خود به کم شدن هزینه های رول آپ (Rollup) منتهی می شود.

  • ایمنی

روال های امنیتی رمزنگاری که در zk-SNARK ها به کار گرفته می شوند، دلیل اصلی امنیت بالای رول آپ های دانش صفر (ZK Rollup) در مقایسه با سایر پروژه های مقیاس پذیری هستند. گواه zk-SNARK به لحاظ محاسباتی و پردازشی بی نقص است و نمی توان به صورت تصادفی به آن دست یافت؛‌ به این ترتیب تایید کنندگان گمراه و رفتارهای بدخواهانه را به چالش می کشد و اجازه نمی دهد به سادگی دست به تخریب اکوسیستم بزنند.

معایب SNARK

  • مشکلات مربوط به تنظیمات مورد اعتماد

این بزرگترین ایرادی است که می توان به zk-SNARK ها گرفت. در طول این مقاله بارها به این مورد اشاره کردیم و گفتیم که این پارامترها به صورت خصوصی باید ایجاد شوند؛ پارامترهایی که امکان ایجاد ارتباط خصوصی میان تایید کننده و ثابت کننده را فراهم می کنند. مشکل اینجاست که وجود یک بازیگر مخرب در شبکه، می تواند منجر به تولید گواه اثبات اعتبار (Validity Proof) نادرست شود. دقت کنید این امر با آنچه که در مورد بی نقص بودن اسنارک ها به لحاظ محاسباتی گفتیم، متفاوت است.

  • احتمال قرار گرفتن در معرض حملات کامپیوترهای کوانتومی

اسنارک ها بر اساس منحنی های بیضوی عمل می کنند تا بتوانند گواه های اثبات اعتبار را تولید کنند. درست است که رمزنگاری منحنی بیضوی (ECC) ایمن است، اما محاسبات کوانتومی می تواند در برابر معماری امنیتی این رمزنگاری ها پیروز شود.

SNARK vs STARK

مزایای STARK

  • عدم نیاز به تنظیمات قابل اعتماد

استارک ها در این مورد، نقطه مقابل SNARK هستند؛ چرا که به تنظیمات تصادفی عمومی (Publicly Randomness) نیاز دارند و دیگر خبری از Trusted Setup‌ در آن ها نیست. این مسئله منجر به افزایش ایمنی استارک ها می شود.

  • ویژگی های مقیاس پذیری

 استارک ها (STARK) در مقایسه با اسنارک ها (SNARK) می توانند به سرعت محاسبه و تایید شوند.

  • توان عملیاتی حداکثری

استارک ها هم مثل اسنارک ها می توانند با فراهم کردن محاسبات برون زنجیره ای قابل اعتماد و ایمن، حداکثر توان عملیاتی را به کار بگیرند.

  • تضامین امنیتی پیشرفته

استفاده از هش های مقاوم در برابر برخورد (Collision Resistance) امنیت استارک ها را بالا می برد. منظور از Collision Resistance عدم وجود تناظر میان ورودی و خروجی تابع هش است؛ به این معنا که نمی توان دو ورودی را با خروجی یکسان پیدا کرد.

معایب STARK

  • اندازه های بزرگتر گواه

تا اینجا که مزایای استارک ها را بررسی کردیم، به نظر بهتر از SNARK بودند. اما مسئله مهم این است که در zk-STARK گواه ها اندازه های بزرگتری دارند. این مسئله باعث می شود که تایید گواه های استارک در اتریوم طولانی تر و در نتیجه‌ گران تر باشد.

  • پذیرش کمتر

از وقتی که zk-SNARK ها نخستین بار در بلاکچین به کار گرفته شدند، سهم بازار بیشتری نسبت به zk-STARK ها به دست آوردند. محیط توسعه و ابزارهای اسنارک بر اساس گواه های اثبات دانش صفر بزرگتر است. همچنین zk-SNARK ها به شکل عمده در رول آپ های zk مورد استفاده قرار می گیرند. در سمت مقابل، zk-STARK ها پذیرش کمتری دارند. توسعه دهندگان هم ممکن است هنگام ایجاد پروژه های ZK، با ابزارها و پشتیبانی های کمتری مواجه شوند.

در انتها

zk-SNARK یکی از تکنولوژی های اثبات دانش صفر (Zero Knowledge Proof یا به اختصار ZKP) به معنای دانش صفر مختصر غیرتعاملی است. zk-STARK نوع دیگری از فناوری های مبتنی بر ZKP است که به معنای دانش صفر مقیاس پذیر و شفاف است. دانش صفر به معنای اثبات یک مسئله بدون افشای اطلاعات است. یعنی ثابت کننده باید به تایید کننده موضوعی را ثابت کند و این کار را بدون ارائه هیچ اطلاعاتی انجام دهد.

این دو فناوری هر دو بر مبنای دانش صفر عمل می کنند اما تفاوت هایی دارند. مهمترین تفاوت این است که اسنارک ها نیاز به تنظیمات مورد اعتماد دارند و در برابر حملات کامپیوترهای کوانتومی آسیب پذیر هستند؛‌ اما استارک ها به چنین تنظیماتی نیاز ندارند و نسبت به حملات کامپیوترهای کوانتومی مقاوم هستند. همچنین مقیاس پذیری zk-STARK ها بیشتر از zk–SNARK هاست.

در حال حاضر zk-SNARK ها محبوبیت و پذیرش بیشتری نسبت به zk-STARK ها دارند. یکی از دلایل این امر قدمت بیشتر اسنارک ها و البته پیچیدگی کم آن هاست. با این حال، zk-STARK ها را می توان آینده فناوری های مبتنی بر دانش صفر دانست. بسیاری از افراد معتقدند که استارک ها می توانند به مرور زمان راه خود را پیدا کنند و به محبوبیت و مقبولیت قابل توجهی دست پیدا کنند.

ادامه مطلب

آموزش

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) یکی از کیف پول های مالتی کوین و غیر حضانتی (Non-Custodial) است و قابلیت هایی نظیر استیکینگ، دیفای، بریج و مدیریت NFT نیز دارد.

منتشر شده

در

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

همانطور که برای حفظ و نگهداری هر وسیله ای نیاز به ابزاری است، برای نگهداری و امنیت رمزارزها نیز نیاز به ابزار مخصوصی داریم. کیف پول های دیجیتال ابزاری هستند که برای همین کاربرد طراحی شده اند و به صورت کیف پول گرم (نرم افزاری) و سرد (سخت افزاری) عرضه می شوند. یکی از گام های اولیه پس از مطالعه و کسب دانش، انتخاب و نصب یک کیف پول دیجیتال معتبر است. کیف پول توکن پاکت یکی از همین موارد است.

با توجه به این موضوع که انتخاب کیف پول مناسب و امن در بین ولت های موجود می تواند کاری دشوار باشد، تصمیم گرفتیم در این مطلب به معرفی و بررسی کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) بپردازیم تا با امکانات، مزایا و معایب آن آشنا شویم.

کیف پول توکن پاکت در ابتدا با حمایت از بلاکچین ایاس (EOS) در اکتبر سال ۲۰۱۸ شروع به کار کرد. ولی پس از آن مرزهای خود را گسترش داد تا اکوسیستم ها و بلاکچین های بیشتری را پشتیبانی کند.

کیف پول توکن پاکت یک وَلت‌ غیرمتمرکز و متن باز است و در دسته کیف پول های نرم افزاری (Hot Wallet) قرار می گیرد و جزء کیف پول اچ دی (HD Wallet) است. این کیف پول با ظاهری ساده طراحی شده و بستری را فراهم کرده است که استفاده از آن آسان باشد و در نسخه اندروید و iOS و همچنین به صورت افزونه کروم (Chrome Extension) در دسترس است. (البته توکن پاکت کیف سخت افزاری هم به نام [KeyPal] نیز دارد)

کیف پول اچ دی (HD Wallet) یا Hierarchical Deterministic یک کیف پول رمز ارزی است که از ساختار سلسله مراتبی درخت گونه برای تولید کلیدهای خصوصی و عمومی توسط یک جفت مستر کی (Master Key) یا شاه کلید استفاده می کند. کیف پول های اچ دی (HD) امنیت بالایی دارند، اما محافظت از عبارت بازیابی ۱۲ یا ۲۴ کلمه ای تولید شده، تعیین کننده میزان امنیت این نوع از ولت هاست.

توکن پاکت از بلاکچین های مطرح و پرکاربرد بی ان بی چین (BNB Chain)، اتریوم (Ethereum)، بیت کوین (Bitcoin)، ترون (Tron)، سولانا (Solana)، شبکه فانتوم (Fantom Network)، پولکادات (Polkadot)، شبکه کور (Core Network) و… پشتیبانی می کند. البته توکن پاکت از شبکه های کمتر شناخته شده مانند لینیر فاینانس (Linear Finance) و… نیز پشتیبانی می کند.

این کیف پول خدماتی بیشتر از یک کیف پول معمولی را به کاربران خود ارائه می دهد. می توان آن را به عنوان یک جعبه ابزار کاربردی برای بلاکچین ها نامگذاری کرد.

شما برای دسترسی به dAppstore این کیف پول می توانید به آسانی، تنها با کلیک بر روی گزینه Discover اقدام کنید. در قسمت بالا با وارد کردن آدرس dApp مورد نظر، به اطلاعات مورد نیاز خود دسترسی پیدا کنید. همچنین در کیف پول توکن پاکت شما قادر هستید تا فعالیت های بنیادی در یک مجموعه بلاکچین را انجام دهید. به طور معمول این فعالیت ها شامل رای گیری درون شبکه ای برای مدیریت پروکسی ها منابع در نظر گرفته می شود.

در ماه های اخیر توکن پاکت بستری برای مبادلات ارزی را نیز در این پلتفرم ارائه داده است. کاربران اکنون به راحتی می توانند ارزهای پشتیبانی شده در این کیف پول را با یکدیگر مبادله یا سواپ (SWAP) کنند. با قرار دادن یک بستر مبادلاتی درون شبکه ای دیگر کاربران برای مبادله نیازی به انتقال دارایی های خود به یک صرافی‌ ارز دیجیتال را ندارند.

شما در این کیف پول قادر هستید تا از طریق صرافی های غیر متمرکز (DEX) مانند یونی سواپ (Uniswap)، پنکیک سواپ (Pancakeswap)، ژوپیتر (Jupiter)، بایسواپ (Biswap) و … به مبادله رمز ارزهای مورد نظر خود بپردازید. با دسترسی آسان و امنیت قابل توجه این سیستم نیازی به نگرانی برای دزدیده شدن دارایی ها و ارزهای خود ندارید.

Your secure crypto wallet to explore blockchain

Your secure crypto wallet to explore blockchain

توکن پاکت یک کیف پول غیر حضانتی (Non-Custodial) محسوب می شود. به این معناست که کد امنیتی یا عبارت بازیابی (Seed Phrase) شما را در سیستم خود نگه داری نخواهد کرد. در مقابل شما به عنوان یک کاربر، مسئولیت کامل کلمات کلیدی و امورات مربوط به کیف پول خود را در اختیار خواهید داشت. اکنون این سوال شاید برای شما پیش آمده که، اگر توکن پاکت کنترلی بر روی کلمات امنیتی شما ندارد پس چگونه سیستم امنیتی کل پلتفرم را مدیریت می کند؟

در جواب این سوال می توان گفته که کیف پول توکن پاکت سه نوع لایه امنیتی برای این مسئله در نظر گرفته است. این لایه ها عبارتند از:

  • کلمات امنیتی و ریکاوری به صورت محلی یا در جایی که شما انتخاب می کنید ذخیره می شود
  • اطلاعات بسیار مهم به شکل ایزوله شده در محلی خاص نگه داری می شوند
  • برای ورود به حساب کاربری کیف پول از چندین روش استفاده می کند. این روش ها عبارتند از، تشخیص چهره، اثر انگشت و تعیین یک گذر واژه

ساخت حساب کاربری در توکن پاکت (Token Pocket)

پس از دانلود اپلیکیشن توکن پاکت، برای ساخت کیف پول طبق مراحل زیر عمل کنید.

  • اپلیکیشن Token Pocket را باز کنید، روی گزینه [No account] کلیک کنید. اگر برای انتقال از یک کیف پول دیگر به توکن پاکت استفاده می کنید و عبارات بازیابی دارید، گزینه [I have an account] را انتخاب کنید.
  • شما می توانید از گزینه های اچ دی ولت [HD Wallet]، چند امضایی [MultiSig Wallet] و در صورت داشتن کیف پول سخت افزاری [KeyPal]، بسته به نوع کابری خودتان استفاده کنید. همچنین می توانید با انتخاب تنها یک شبکه نیز کیف پول خود را بسازید. بعد از انتخاب نوع ولت و یا شبکه مورد نظر بر روی [Create Wallet] کلیک کنید.
  • در مرحله بعدی با انتخاب نام [Set Wallet name] سپس تعیین کلمه عبور [Password] با بیش از ۸ رقم و تکرار آن با زدن تیک توافق [Terms of Service and Privacy] و زدن [Creat Wallet] به مرحله بعدی می رویم و با زدن [Understood] به صفحه بعد منتقل می شویم.
  •  وارد صفحه [Backup Secret Recovery Phrase] شوید و سپس با زدن سه تیک دانستن اهمیت داشتن این کلمات با زدن گزینه [Generate Mnemonic] ۱۲ کلمه بازیابی نمایش داده می شود.
“عبارت بازیابی (Seed Phrase) تنها کلید بازیابی رمز ارزهای شماست. اگر کسی عبارت بازیابی شما را به دست بیاورد، می تواند به کیف پول شما دسترسی داشته باشد و دارایی های آن را سرقت کند. طبیعتا اگر کلید بازیابی خود را فراموش کنید، دسترسی به کیف پول و دارایی های خود را برای همیشه از دست می دهید. در نتیجه، بسیار مهم است که عبارت بازیابی خود را از خطرات آنلاین و آفلاین حفظ کنید.”
  • در این مرحله عبارت ۱۲ کلمه ایِ بازیابی برای شما به نمایش در می آید. این عبارات را به ترتیب شماره یادداشت کنید، سعی کنید این عبارت را در مکانی امن نگه دارید و روی [Completed Backup, Verify it] کلیک کنید.
  •  در این مرحله عبارت بازیابی را در محل مورد نظر به ترتیب شماره که یادداشت کردید پُر کنید و سپس روی [Confirm] کلیک کنید. ولت شما ساخته شده است و می توانید دارایی های خود را به آن منتقل کنید. 

واریز دارایی ها به کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

برای واریز کوین یا توکن به کیف پول توکن پاکت طبق مراحل زیر عمل کنید.

  • اپلیکیشن وکن پاکت (Token Pocket) را باز کنید، دارایی مورد نظر که قصد انتقال آن به کیف پول را دارید در صفحه [Assets] انتخاب کنید. (به عنوان مثال دریافت SOL از طریق شبکه سولانا (Solana) را در نظر بگیرید)
  • بر روی گزینه [Receive] کلیک کنید.

۳. در این مرحله باید آدرس ولت را کپی کرده (می توانید روی [Copy] یا [Scan QR code] کلیک کنید و یا آن را به اشتراک [Share] بگذارید) و سپس آدرس کپی شده را در قسمت آدرس دریافت کننده در صفحه برداشت صرافی‌ یا کیف پول‌ مبدا جای گذاری کنید.

TokenPocket 03
۰۳
TokenPocket 02
۰۲
TokenPocket 01
۰۱
  • توکن یا کوین مورد نظر بسته به شبکه بلاکچینی و دریافت تاییدیه ها به کیف پولتان واریز خواهد شد.

برداشت دارایی ها از کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

برای برداشت دارایی ها از کیف پول توکن پاکت باید طبق مراحل زیر پیش بروید.

  •  اپلیکیشن توکن پاکت را باز کنید، رمزارزی را که قصد انتقال آن را دارید در صفحه [Assets] انتخاب کنید. (به عنوان مثال برداشت SOL در شبکه‌ سولانا را در نظر بگیرید)
  • روی گزینه [Transfer] در پایین صفحه کلیک کنید.
  • برای انتقال از گزینه [Transfer] از طریق آدرسی که کپی کرده اید، اگر آدرسی را ذخیره کرده اید به وسیله آدرس گزینه [Address Book] و برای انتقال به روش اسکن QR کد گزینه [QR Code] را انتخاب کنید.
TokenPocket 004
۰۰۴
TokenPocket 003
۰۰۳
TokenPocket 002
۰۰۲
TokenPocket 001
۰۰۱
  • در این مرحله باید در قسمت [Receiving address] آدرس مقصد و در بخش [Amount] مقدار دارایی که قصد انتقال آن را دارید، وارد کنید. سپس هزینه انتقال به شما نمایش داده می شود. در قسمت [Advanced] هم گزینه شناسه تگ (Memo) را در صورت لزوم می توانید وارد کنید. بعد از انجام تمام این مراحل بر روی دکمه‌ [Confirm] کلیک کنید. پس از بررسی اطلاعات انتقال، روی [Transfer] کلیک کنید، رمز عبور را وارد کنید و روی [Confirm] کلیک کنید.
  • در پایان دارایی شما به آدرس مقصد منتقل می شود.

قابلیت های کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) مزایا و معایب

ولت Token Pocket امکان سواپ کردن توکن‌ ها در شبکه های مختلف را برای کاربران مهیا می کند. علاوه بر آن امکان خرید و فروش توکن در بلاکچین های پرکاربرد مانند اتریوم و بی ان بی چین وجود دارد. البته مانند سایر کیف پول ها خرید یا فروش توکن توسط ولت توکن پاکت توصیه نمی شود، زیرا خرید و فروش دارایی در کیف پول ها مشمول کارمزدهای بالایی می باشد. بنابراین بهتر است برای این کار از صرافی ها استفاده شود.

از قابلیت‌ های جالب توکن پاکت حالت Bridge می باشد که در صورتی که کاربر قصد انتقال توکنی مانند USDT بین دو بلاکچین متفاوت مثل اتریوم و بی ان بی چین را داشته باشد، مورد استفاده قرار می گیرد. شایان ذکر است استفاده از این قابلیت صرفه اقتصادی ندارد و کاربران برای استفاده از Bridge باید کارمزدهای بالایی پرداخت کنند.

Exchange & Transact Easily

Exchange & Transact Easily
Exchange & Transact Easily

یکی از محصولاتی که در وب سایت کیف پول توکن پاکت معرفی شده است، صرافی غیرمتمرکز (DEX) و مارکت پلیس توکن های غیر مثلی (NFT) به نام ترانزیت (Trasit) می باشد که امکان خرید و فروش رمزارز را مهیا می کند.

در ولت موبایلی توکن پاکت با استفاده از قسمت Discovery، کاربران می توانند به dAppstore در توکن پاکت دسترسی پیدا کنند. این ابزار به کاربران امکان دسترسی به dApp هایی را می دهد که بر روی تمام بلاکچین های پشتیبانی شده توسط توکن پاکت ساخته شده اند. اگر به دنبال یک dApp خاص هستید، تنها کاری که باید انجام دهید این است که در نوار آدرس، لینک وب سایت dApp را وارد کنید.

A DApp Store

A DApp Store
A DApp Store

در کیف پول توکن پاکت مانند سایر ولت ها امکان استیکینگ (Staking) وجود دارد. در کنار استیکینگ امکان نگهداری از NFT ها نیز برای کاربر مهیا شده است.

از معایب این ولت می توان به شبکه های پشتیبانی شده کمتر نسبت به کیف پول های محبوب مانند تراست ولت (Trust Wallet) اشاره کرد. از دیگر نکات منفی استفاده از ولت های جدیدتر مانند توکن پاکت، عدم اعتماد کاربران است. چون کاربران ارز دیجیتال معمولا ترجیح می دهند از کیف پول های شناخته شده و معتبر استفاده کنند.

امنیت کیف پول توکن پاکت (Token Pocket)

کیف پول توکن پاکت، ولتی غیر حضانتی می باشد. این به این معنا است که توکن پاکت هیچ دخالتی در حفظ و نگهداری رمز عبور یا عبارت بازیابی کاربر ندارد. بنابراین دسترسی‌ به این اطلاعات خصوصی و امنیتی ندارد. با توجه به این موضوع در صورت فراموشی یا گم شدن عبارت بازیابی امکان دسترسی به ولت توسط کاربر وجود ندارد.

Security as it should be

Security as it should be

علاوه بر این توکن پاکت از امکان انجام تراکنش چند امضایی بهره می برد که امنیت تراکنش ها را افزایش می دهد. همچنین از تشخیص چهره و اثر انگشت بهره می برد و کاربران می توانند برای امنیت بیشتر قابلیت احراز هویت دو مرحله ای (۲FA) را در اپلیکیشن خود فعال کنند.

کیف پول چند امضایی (Multi-sig)، روش دیگری برای حفاظت از عبارت بازیابی است. برای تایید تراکنش در این نوع کیف پول ها، وجود تمام امضاها لازم است. برای مثال، می توانید یک کیف پول با ۲ یا ۳ امضا ایجاد کنید. برای دسترسی به دارایی های این کیف پول، حداقل به ۲ امضا نیاز است. با واگذاری مسئولیت نگهداری عبارت بازیابی به افراد مورد اعتماد، می توانید ریسک های امنیتی را به حداقل برسانید.

در انتها

با توجه به توضیحاتی که ارائه شد، کیف پول توکن پاکت امکانات و قابلیت های خاص و منحصربه فردی نسبت به مابقی ولت ها ندارد و می توان برای نگهداری دارایی های دیجیتال از سایر ولت ها نیز استفاده کرد. این تصمیم کاملا سلیقه ای است و بستگی به کاربر و نیازهایش دارد.

کیف پول توکن پاکت (Token Pocket) یکی از کیف پول های مالتی کوین است که می توانید رمز ارزهای مختلفی مانند بیت کوین، اتریوم، سولانا، ترون و … را در آن نگهداری و مبادله کنید. این کیف پول غیرحضانتی و بر اساس نسل سوم وب (Web 3.0) توسعه داده شده است و کنترل کلید خصوصی اش در اختیار کاربر است؛ و قابلیت هایی نظیر استیکینگ، دیفای، بریج و مدیریت NFT نیز دارد.

ولی برای پاسخ به این سوال که آیا این ولت مناسب است یا خیر؟ باید این ولت را دانلود کرده و با حفظ موارد ایمنی از آن استفاده کنید. خوشبختانه با توسعه و رشد تکنولوژی بلاکچین کیف پول های زیادی در دسترس هستند و کاربران بسته به نیازشان می توانند از آن ها استفاده کنند.

اطلاعات

YouTube
Telegram
Twitter
Website
Forum
Medium
GitHub
Discord

دانلود اپلیکیشن

کافه بازار
Chrome web store
Google Play Store
App Store Download

امتیازهای امنیتی

بنیادی۸۲
امنیت سایبری۸۳
عملیاتی۷۸
اجتماع۷۸.۵

ادامه مطلب

عضویت در خبرنامه

تبلیغات

برترین ها